enflasyonemeklilikötvdövizakpchpmhp
DOLAR
32,7682
EURO
35,0901
ALTIN
2.459,44
BIST
10.471,32
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Açık
31°C
İstanbul
31°C
Açık
Pazartesi Açık
30°C
Salı Az Bulutlu
30°C
Çarşamba Az Bulutlu
30°C
Perşembe Az Bulutlu
29°C

1980’lerde Irak’ta Saddam Hüseyin yönetimine hardal gazı hammaddesi satan Hollandalı şirket tazminata mahkum edildi

1980’lerde Irak’ta Saddam Hüseyin idaresine hardal gazı hammaddesi satan Hollandalı şirket tazminata mahkum edildi

1980’lerde Irak’ta Saddam Hüseyin yönetimine hardal gazı hammaddesi satan Hollandalı şirket tazminata mahkum edildi
16.11.2023 23:30
7
A+
A-

1980’lerde Irak’ta Saddam Hüseyin idaresine hardal gazı imalinde kullanılan kimyasal madde satan Hollandalı bir şirket, zehirli gaz saldırısı kurbanı 5 İranlıya tazminat ödeyecek.

Hollanda’nın Lahey Mahkemesi, 1980-1988 yılları arasında yaşanan İran-Irak savaşında, kimyasal silah sonucu yaralanan 5 İranlının açtığı davayı karara bağladı.

Dava, savaş sırasında İran ordusunda asker yahut istekli olarak bulunan 5 kişi tarafından açıldı.

İranlı davacılar, Saddam Hüseyin yönetimi tarafından kullanılan hardal gazının, akciğerlerine ve gözlerine zarar vermesi nedeniyle iş göremez hale geldiklerini ifade ederek, bundan hammadde tedarikçisi iki Hollandalı şirketi sorumlu tuttu.

Mahkeme, Saddam Hüseyin idaresine hammadde sağlayan ve eski ismi “KBS Holland” olan “Forafina Beleggingen” isimli şirketin, hardal gazına bağlı yaralanmalardan sorumlu olduğuna karar verdi.

Mahkeme, Forafina Bellegingen isimli Hollandalı şirketin, 1982-1984 yılları arasında Irak’a, hardal gazı üretiminde kullanılan tiodiglikol isimli kimyasal madde tedarik ettiğini bildirdi.

Forafina şirketi, duruşmaya katılmadı ve savunma da yapmadı.

Şirketin, 5 İranlıya ödeyeceği tazminat miktarı daha sonra belirlenecek.

Mahkeme, aynı devirlerde, Saddam Hüseyin idaresine, hardal gazı imalinde kullanılan tiyonil klorür isimli maddeyi satan “Otjiaha” isimli şirketin ise zehirli gaz saldırısından sorumlu olmadığına karar verdi.

Bir süre önce ölen Hollandalı milyarder Hans Melchers’e ait, eski ismi Melchemie olan Otjiaha şirketi, sattığı hammaddenin ziraî emelli olarak da kullanıldığını ifade ederek, o dönem Irak’ın hardal gazını bir savaş aracı olarak kullandığını bilmediklerini savundu.

Mahkeme, Otjiha’nın sattığı tiyonil klorür hususunun tarımda böcek ilacı olarak ya da plastik üretiminde de kullanıldığına işaret ederek, “Irak’ın bu gazın üretimi için tiyonil klorür kullanmasının bir kıymeti yok” dedi.

Otjiaha şirketi, Melchemie ismini kullandığı periyotta, ihracat yasağını ihlal ettiği gerekçesiyle para cezasına çarptırılmıştı.

Hollanda mahkemesi, 1986 yılında Melchemie’yi, İtalya üzerinden Irak’a fosfor oksiklorür isimli maddeyi sattığı gerekçesiyle o zamanki para ünitesiyle 100 bin florin ödemeye mahkum etti.

Hollandalı şirket, o zaman da bu hususun, tarımda böcek ilacı olarak da kullanıldığını savunmuştu.

Hollandalı kamu yayıncısı NOS’a göre, İran-Irak savaşı sırasında Batılı şirketler Saddam Hüseyin idaresine, aralarında hardal gazı üretimi için gerekli olan tiyonil klorürün de bulunduğu birtakım kimyasal hususları sattı.

Irak, İran askerlerine yönelik hücumlarda hardal gazı kullandı.

Hardal gazı körlüğe, nefes darlığına ve derinin kemiğe kadar yanmasına yol açabiliyor. Gazın solunması halinde de mevte neden olabiliyor.

İranlı davacıların avukatı Liesbeth Zegveld, o dönem Irak hududu bölgesinde görev yapan müvekkillerinin, hardal gazına bağlı olarak “korkunç ve kalıcı yaralanmalar” yaşadığını söyledi .

Zegveld, “Hardal gazının tesiri asla durmuyor ve daha da kötüleşiyor” dedi.

Halepçe katliamında kullanılan zehirli gazın hammaddesi de Hollanda’dan

Hollanda’da daha önce de Saddam Hüseyin idaresine, hardal gazı üretiminde kullanılan tiodiglikol hammaddesi sattığı belirlenen iş adamı Frans van Anrt, 16,5 yıl hapis cezasına çarptırılmıştı.

Hardal ve hudut gazı imalinde kullanılmak üzere, Saddam Hüseyin idaresine binlerce ton kimyasal madde sattığı belirtilen Van Anrt, 16 Mart 1988’de Halepçe kentinde düzenlenen ve yaklaşık 5 bin kişinin öldüğü kimyasal saldırı nedeniyle suçlanmıştı.

Yaklaşık 10 bin kişinin de yaralandığı Kürt nüfusa yönelik hücuma ilişkin suçlamaları reddeden van Anrt, sattığı kimyasal hususların, hardal gazı imalinde kullanıldığını bilmediğini öne sürdü.

Van Anrt, 2009 yılında Hollanda mahkemesi tarafından “savaş kabahatine ortak olduğu” gerekçesiyle 17 yıl mahpusa mahkum edildi. Temyiz mahkemesi, cezayı 16,5 yıla indirdi.

Hollanda Mahkemesi, 2013 yılında da Van Anrt’ı Saddam Hüseyin idaresinin zehirli gaz saldırısı nedeniyle mağdur olan 16 şahsa, kişi başına 25 bin euro tazminat ödemeye mahkum etti.

Bölgedeki sivil Kürt nüfus ve İran birliklerine yönelik en büyük kimyasal saldırı olarak bilinen Halepçe katliamı, Irak Ordusunun Kuzey Cephesi Komutanı olan “Kimyasal Ali” lakaplı Korgeneral Ali Hasan el Mecid el Tıkriti tarafından gerçekleştirilmişti.

ETİKETLER: , , , ,
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.