İstanbul Tabip Odası: Doktorları ‘serbest meslek erbabı’ olarak vergilendiren düzenlemenin iptali için her türlü çalışma yürütülecek

İstanbul Tabip Odası (İTO) Başkanı Prof. Dr. Pınar Saip, Meclis’te kabul edilen, özel sağlık sektöründe çalışan doktorların ‘serbest meslek erbabı’ olarak vergilendirilmesine ilişkin düzenlemenin Anayasa Mahkemesi’ne götürülerek iptali için her türlü çalışmanın yürütüleceğini söyledi. Düzenlemenin daha çok hastane sahiplerinin faydasına olacağını vurgulayan Saip, tabiplerin hukukî ve ekonomik açıdan çok büyük ziyanlarla karşılaşacağını iddia etti.

AKP Malatya Milletvekili Bülent Tüfenkci’nin hazırladığı ve 85 AKP milletvekilinin imzası bulunan ‘Hazineye Ait Taşınmaz Malların Kıymetlendirilmesi ve Katma Bedel Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile Kimi Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Kararında Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’ TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaşmıştı.

Birden fazla kurumda çalışan doktorların vergilendirilmesi

Yasaya göre, bir ya da birden fazla özel sağlık kuruluşu ile mukavele düzenleyerek çalışan doktorlar serbest meslek erbabı olarak kabul edilecek ve yararları serbest meslek çıkarı kararlarına göre vergilendirilecek. Fiyatlı olarak çalışan tabiplerin gelirleri ise evvelce olduğu ücret kararlarına göre vergilendirilmeye devam edilecek.

İTO Başkanı Prof. Dr. Pınar Saip ve İTO Yönetim Kurulu Üyesi Dr. Güray Kılıç, söylediği söz edilen düzenlemeye ilişkin bugün basın toplantısı düzenledi. Bu düzenlemenin özel alanda çalışan tabiplerin bütün garantili çalışma şartlarını yok etmeye yönelik olduğunu savunan Saip, “Daha çok hastane sahiplerinin faydasına olacak” dedi. Saip, şöyle konuştu:

“Özel sağlık sektöründe çalışan doktorların direkt çalışma biçimini ve vergilendirilmelerini etkileyecek olan 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nda değişiklikler yapılmasını öngören teklif, geçen hafta içerisinde TBMM Genel Kurulu’nda görüşülerek kabul edildi.

“Şirket sahibi doktorlar, ‘serbest meslek erbabı’ olarak tanımlanacak”

Öngörülen değişiklik, 4 Nisan 2015’te 5510 sayılı Kanun’a Ek 10 değişikliğinin ortaya çıkardığı kaotik ortamın düzeltilmesine yönelik olarak gerekçelendirilmektedir. Böylelikle şirket sahibi doktorlar de ‘serbest meslek erbabı’ olarak tanımlanmış olup, şirketlerinin kestiği faturalar da ‘serbest meslek makbuzu’ olarak işlem görecektir. Değişiklik maddeleştiği takdirde özel sağlık sermayesi, çalışan tabiplerin hak ettikleri fiyatları karşılığı sağlık kurumlarına kestiği şirket faturası yahut serbest meslek makbuzuna bağlı yasal kontrollerden kurtulmuş olacaklarını düşünme yanılgısı içindedir.

“Hekimlerin hakları ortadan kaldırılmak istenmektedir”

Özel sağlık sermayesi, 2015 yılında olduğui şu anda de yasa yapıcılarla birlikte organize ettiği bu perde yasa değişikliği ile tabiplerin anayasal çalışma biçim ve hakları ortadan kaldırmak istemektedir. Bu yasal düzenlemenin doktor dışı diğer meslek kümelerine kapsamayıp sırf doktorlara uygulanması, özel sağlık sermayesinin arka niyetli gayesini açık olarak ortaya koymaktadır. Yapılmak istenen değişiklik esas olarak vergi düzenlemesine yönelik değildir. 2015 yılında yapılan hukuksuzluğun üstünü bir diğer perde ile örtmeye yöneliktir.

“Hekimler vergileri ödemekten hiçbir zaman kaçınmadılar”

Sorun, tabiplerin devlete, topluma vergi verme sorunu da değildir. Tabipler, bugüne dek topluma karşı gerek mesleksel olarak gerekse de kazandıklarına bağlı olarak hiçbir zaman vergilerini ödemekten kaçınmamışlardır. Sorun, esas olarak özel sağlık kesiminin çalışan doktorların haklarını gasp ederek ödemesi gereken fiyattan kurtularak, tabiplerden aldığı şirket faturaları ve serbest meslek makbuzlarını da masraf göstererek topluma karşı ödeyeceği vergiden kaçınma meselesidir.

“Hekimler hizmet alım mukavelesiyle çalışmaya zorlanmaktadır”

Doktorlar, sağlıkta dönüşüm programının sonucu olarak sıhhatin metalaşmasıyla birlikte giderek emekleri üzerindeki yetkilerini kaybetmekte, fiyatlarındaki azalmanın yanı sıra iş kontratı (bordrolu-4a) yerine hizmet alım mukavelesi (şirket-4b) ile çalışmaya zorlanmaktadır. Bu istikamette özel sağlık sektörü tarafından doktorlara yönelik ikna, tehdit, işe son verme dahil her türlü etik ve yasa dışı yol uygulanmıştır, uygulanmaktadır. Yeni kanun teklifinin de yasalaşmasıyla birlikte ‘Güvencesizliğin temel ögesi olan bu durumda doktor, çalışma hayatına ilişkin neredeyse tüm kozmik yasal korunmalardan hukuka aykırı yollarla zorla feragat ettirilmiş’ olacaktır.

“Hukuksal mücadele sürdürülmektedir”

Tüm bu kaotik süreç, özel sağlık bölümünün çalışan haklarından kaynaklanan sorumluluktan kaçınma ve bundan ötürü daha fazla kar isteğinden kaynaklanmaktadır. Yasa değişikliği gerçekleştiği takdirde doktorlar, bugüne dek yaşadıklarından çok daha fazla mağduriyetlerle karşı karşıya kalacaktır. Doktorların 4a (iş kontratlı çalışan), 4b (hizmet alımı sözleşmeli-şirket) ile çalıştırılma sorunu 2008’den bu yana birçok sefer Türk Tabipleri Birliği ve İstanbul Tabip Odası tarafından dile getirilmiş olup bu husus ile ilgili gerekli demokratik ve hukukî mücadele sürdürülmüştür ve sürdürülmektedir.”

“Hekimler hukukî ve ekonomik çok büyük ziyanlarla karşılaşacaklar”

Saip, bu yasa sonucunda meydana gelebilecek problemleri şöyle sıraladı:

“Özel sağlık bölümünün tabiplerin çalışma hayatlarına ilişkin oluşturduğu kaotik sürecin bu ve bundan sonraki yasal perdelemelerle sürdürülmesi mümkün değildir. Sürecin bu şekilde sürdürülmesinden doktorlar kadar sağlık sermayesi de bir şekilde zarar görecektir.

Tabipler gerek isteyerek gerekse de sağlık kurumunun baskısı sonucu iş mukavelesi yerine (4a), hizmet alımı (4b) mukavelesiyle çalışmalarına bağlı olarak zaman içerisinde hukukî ve ekonomik çok büyük ziyanlarla karşı karşıya kalacaklardır.

“AYM’ye götürerek iptali için her türlü çalışma yürütülecek”

Temel yasalar gereği özel sağlık sektöründe tabiplerin mevcut çalışma biçimi iş mukavelesi (4a) tarafında olmalı, bu çalışma biçimi gereği tüm hak ve fiyatlarını tam olarak almalıdır. Bu yasanın kabulü halinde dahi, hukuken tabipler yalnızca 4b’li olarak çalışmak zorunda değillerdir. İstemeleri halinde 4a’lı olarak çalışmalarının önünde hiçbir yasal mani yoktur.

Öngörülen değişiklik, tabi olduğu yasanın hem bir üst hususu ile hem de diğer temel çalışma kanunları ile çelişmektedir. Bu nedenle meslek örgütümüz Türk Tabipleri Birliği tarafından TBMM’de mevcut siyasi partiler nezdinde yapılacak teşebbüslerle Anayasa Mahkemesi’ne götürülerek iptali için her çeşit çalışma yürütülecektir.”

“Hekim göçünü daha da artıracak”

İstanbul Tabip Odası olarak, TBMM’de yasalaşma sürecinde olan bu değişikliğin hem sağlık ortamına hem de tabiplerin özlük ve ekonomik haklarına getireceği aksilikleri bir sefer daha hatırlatıyoruz” diyen Saip, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Özel sağlık sermayesinin isteği doğrultusunda iyi hekimlik yapma şartlarının ortadan kaldırılmasının tabip göçünü daha da artıracağının bir sefer daha altını çiziyoruz. Toplumu, siyasi parti ve milletvekillerini, bahsin tarafı meslek örgütlerini bu unsurun yasalaşmasını engellemek üzere Türk Tabipleri Birliği ile yürüttüğümüz çalışmaya katkı sunmaya davet ediyoruz.”

“Hekimlerin yüzde 80’i 4B’li çalışmaları tarafında baskı uygulanmasını etik dışı buluyor”

Pınar Saip’in konuşmasının akabinde Dr. Güray Kılıç, 16 Mart-8 Nisan arasında, özel sağlık sektöründe çalışan bin 637 doktorun iştirakiyle tabiplerin çalışma biçimlerine yönelik yapılan anketin sonuçlarını sundu. Anket sonuçları şöyle:

“Yüzde 42 şirket faturası 4b, yüzde 18 serbest meslek makbuzu 4b keserek çalışırken yüzde 33 oranında bordrolu olarak 4a, yüzde 7 ise her iki metotla çalışmaktadır.

Doktorlar, iş başvurusu sırasında yüzde 42 oranında 4b kapsamında çalışmanın mecburî olduğunun belirtildiği, yüzde 14 4b kapsamında çalışmanın kendileri için faydalı olacağı konusunda yönlendirmenin yapıldığını, yüzde 44 oranında ise bir açıklama yapılmadığını belirtmişlerdir.

Tabipler, 4b’li çalışmaları tarafında baskı-yönlendirme uygulanmasını yüzde 80 oranında etik dışı bulurken yüzde 11 fikri olmadığını, yüzde 9 ise olabileceğini belirtmektedir.

“Çalışma biçimlerinde yüzde 70’i özgür olmadığını düşünüyor”

Tabipler, çalışma biçimlerini seçmede yüzde 70 oranında özgür olmadıklarını, yüzde 7 oranında özgür olduklarını, yüzde 23 oranında ise kısmen özgür olduklarını düşünmektedir.

Tabipler kendi iradenizle hangi çalışma biçimini tercih edersiniz sorusuna yüzde 63 4a, yüzde 16 4b ve yüzde 21 4a ve 4b’li olarak tercihlerini belirtmektedir.

Tabipler, ‘özel sağlık kuruluşunda çalışırken kendinizi iş ortağı olarak görüyor musunuz’ sorusuna yüzde 79 ‘hayır’ derken, yüzde 12 ‘bazen’, yüzde 9 ise ‘evet’ karşılıklarını vermiştir.

Doktorlar, çalıştığı kurumun idaresinde söz ve karar almada yetkisinin yüzde 73 oranında olmadığını, yüzde 13 olduğunu, yüzde 14 ise kısmen olduğunu belirtmiştir.

Tabipler, 4a ve 4b çalışma biçimlerinin olumlu ve aksilikleri hakkında yüzde 44 bilgisi olduğunu, yüzde 16 bilgisinin olmadığını, yüzde 40 ise yetersiz bilgiye sahip olduğunu belirtmiştir.

Tabipler, 4b’li olarak çalıştığı kurumun çalışma şartlarına (çalışma saatleri, izin mühletleri vb.) yüzde 65 oranında uyma mecburiliği olduğunu, yüzde 20 kısmen uyma mecburiliği olduğunu ve yüzde 15 olmadığını belirtmişlerdir.

Doktorlar 4b’li çalışma biçimine bağlı vergi ödemeleri ile ilgili olarak yüzde 38 kâfi bilgiye sahip olduğunu, yüzde 26 olmadığını ve yüzde 36 oranında yetersiz bilgiye sahip olduklarını düşünmektedir.

“Emeklilik periyotları ile ilgili yüzde 61’i dert duyuyor”

Tabipler, özel sağlık sektöründe yüzde 80 4a, yüzde 26 4b ve yüzde 29 4a ve 4b’li çalışma biçiminde daha fazla gelir elde edebileceklerini düşünmektedir.

Doktorlar 4b kapsamında çalışmaya bağlı emeklilik devirleri ile ilgili olarak yüzde 61 telaş duydukları, yüzde 17 kısmen tasa duyduklarını ve yüzde 22 oranında ise telaş duymadıklarını belirtmişlerdir.

Doktorlar, özel sağlık kuruluşunda yüzde 62 oranında 4a kapsamında, yüzde 14 oranında 4b kapsamında ve yüzde 23 ise ikili yolda daha iyi hekimlik yapacağını belirmişlerdir.”