“Erken evrede yakalanan skolyoz, egzersizle kontrol altına alınabilir”

Erken teşhisin, skolyozun ilerlemesini durdurmak ve daha başarılı bir tedavi süreci sağlamak için kritik olduğunu vurgulayan Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Doç. Dr. Gökşen Gökşenoğlu, “Skolyozu erken evrede tespit ettiğimizde, uygun idman tedavisi ile omurgadaki eğriliğin ilerlemesini durdurabilir ve hatta olağan hudutlara döndürebiliriz. Hastaya uygun idman programı verilmediği takdirde bunun tam aykırısı bir tabloyla karşılaşılabilir” dedi.

Skolyoz bilhassa adölesan çağında sık karşılaşılan çok önemli bir sorun. 10-18 arasındaki adölesanlarda idiyopatik yâni sebebi bilinmeyen skolyozun görülme sıklığının yaklaşık yüzde 2-4 arasında olduğunu hatırlatan Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri’nden Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Doç. Dr. Gökşen Gökşenoğlu, “10 derece ve üzeri skolyoz oranı yüzde 2-4 iken, 20 derece ve üzeri skolyoz görülme oranı yüzde 0.3-0.5 civarındadır. Kız çocuklarında skolyoz ilerleme riskinin erkeklere göre 8-10 kat daha fazla. Bu nedenle bilhassa ergenlik döneminde düzenli taramalar önemli” diye konuştu.

“Ergenlikte çok süratli ilerliyor”

Son yayınlanan literatür araştırmalarına göre, skolyozun yüzde 80 civarında büyük bir kısmının şimdi sebebi belirlenememiş (idiopatik) tipte olduğunu ve daha çok uzunluk uzamasının süratli olduğu ergenlik döneminde oluştuğunu söyleyen Doç. Dr. Gökşenoğlu, “Bu dönemde çocukların gelişimleri çok süratli olduğu için skolyozun da aynı süratle büyüyebildiğini tespit eden çalışmalar vardır. Bu yüzden erken müdahale skolyoz tedavisinin olmazsa olmazı diyebiliriz” tabirlerini kullandı.

“Egzersizle esneklik ve düzelme mümkün”

Skolyoz tedavisinde antrenmanın aktifliğini destekleyen çok sayıda bilimsel çalışma bulunduğuna dikkat çeken Doç. Dr. Gökşenoğlu, şu bilgileri paylaştı:

“Omurga eğriliklerinde esneklik kaybı sık karşımıza çıkıyor. Hawes, esnekliği müdafaanın ve artırmanın kıymetini vurgulayan çalışmalar yapmıştır. Antrenmanlar, skolyozun ilerlemesini durdurmaya, eğriliğini azaltmaya, kozmetik görünümü düzgünleştirmeye ve şayet kullanılıyorsa korsenin olumsuz tesirlerini azaltmaya yardımcı olur. Erişkinlerde ise skolyoza özel idmanlar, ağrı tedavisinde başarılı sonuçlar vermektedir.”

“Her skolyoz hastasına antrenman programı uygulanmaz”

Skolyoz tanısı alan çocuklar için idman programlarının nasıl olması gerektiğini Doç. Dr. Gökşen Gökşenoğlu şu cümlelerle anlattı:

“Skolyoz tanısı alan çocuklarda, doktor tedavi programını ve gayeleri belirler. Bu hususta tecrübeli bir fizyoterapist ile birlikte çalışır. Burada en çok önemli olan nokta, skolyoz tedavisinin bireye özel olduğu ve her antrenmanın şahsa özel olarak verilmesi gerektiğidir. Her skolyoz hastasında aynı idman programı uygulanmayabilir.”

“Doğru idmanla cerrahi öncesinde de skolyoz derecesi düşürülebiliyor”

Doğru idman programı ile cerrahinin muvaffakiyet oranının da yükseltilebildiğine işaret eden Doç. Dr. Gökşenoğlu, “Cerrahi müdahale öncesinde antrenman uygulaması yapıldığında skolyoz derecesinde azalma gerçekleşen olaylarımız olduğundan, cerrahinin de muvaffakiyet oranını yükseltebiliyoruz. Birtakım hadiselerde ise cerrahiye gerek kalmadan antrenman ile olumlu sonuçlar alabiliyoruz” dedi.

Skolyoza karşı tesirli egzersizler

100 yıldan fazla bir müddettir skolyoz tedavisinde özel antrenmanların uygulandığını belirten Doç. Dr. Gökşenoğlu, şu yaklaşımları sıraladı:

“Schroth, Schroth Best Practice, Lyon, Skolyoz için Bilimsel İdman Yaklaşımı, Barcelona Skolyoz Fizik Tedavi Okulu, Dobomed, Side Shift ve Skolyozun İşlevsel Ferdi Tedavisi. Bunlar arasında en yaygın kullanılan ve etkinliği kanıtlanmış formül Schroth metodudur. Son araştırmalar, Schroth Best Practice idmanlarının en tesirli yollardan biri olduğunu göstermektedir. “

“Ebeveynlerin tavrı önemli”

Skolyoz tedavisinde ebeveynlerin rolüne dikkat çeken Doç. Dr. Gökşenoğlu, sözlerine şöyle devam etti:

“Aileler bazen ilerlemesinden korktukları için yahut sıkı takip etmek amacıyla çocuklarına baskı yaparak idman yaptırabiliyor ya da daima dik durmalarını söyleyebiliyorlar. Fakat bu yaklaşım çocuklar için yorucu olabilir. Çocukların, skolyozdan korkmadan bunun düzeltebileceğini bilerek özveri ile antrenman yapması ve günlük ömrünü bu şekilde düzenlemesi gerekir. Bizler fizikî tıp ve rehabilitasyon grubumuzla birlikte aile eğitimini önemsiyoruz. Çocuklara antrenmanı zorla değil de sevdirerek, onların ömürlerinin bir modülü haline getirerek antrenman yaptırmayı hedefliyoruz.”

“Çocukların omuzlarındaki asimetriye dikkat”

Skolyozda erken teşhisle yüz güldürücü sonuçlar alınabildiğini ve bu noktada ebeveynlerin çok titiz olmaları gerektiğini hatırlatan Doç. Dr. Gökşenoğlu, sözlerini şöyle tamamladı:

“Aileler, çocuklarının yamuk oturmasına sık sık denk geliyorsa, kıyafetlerinin orantısız durduğunu düşünüyorsa yahut kamburluğunun arttığını ve omuzlarının asimetrik durduğunu fark ederlerse vakit kaybetmeden ilgili tabiplere başvurmalarını öneririm.”