Otomotivdeki kredi sıkışıklığı ticari araç satışlarına yansıdı

ALARA AKGÜN

LenaCars Genel Müdürü Selçuk Nazik, Bloomberg HT yayınında otomotiv pazarındaki sert daralmayı ve finansman koşullarının satışlar üzerindeki etkisini değerlendirdi.

Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği (ODMD) verilerine göre, otomobil ve hafif ticari araç pazarı Ağustos ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 20,28 daraldı.

Ağustos ayında otomobil satışları yıllık yüzde 25,16 azalarak 61 bin 529 adede gerilerken, hafif ticari araç satışları yüzde 0,34 artışla 19 bin 502 adet oldu. Ocak-ağustos döneminde toplam otomobil ve hafif ticari araç pazarı ise yüzde 11,91 küçüldü.

Otomobil ile hafif ticari araç satışları arasındaki ayrışmaya dikkat çeken Nazik, hafif ticari araçların büyük ölçüde ticari kredilerle satın alınmasının bu tabloyu ortaya çıkardığını belirtti.

Geçmiş dönemlerde binek otomobil satışlarının daha güçlü, hafif ticari araç pazarının ise daha zayıf seyrettiğini hatırlatan Nazik, bugün tablonun tersine döndüğünü söyledi. BDDK’nın bireysel taşıt kredilerine yönelik sınırlamalarının ticari araç alımlarında aynı ölçüde etkili olmaması nedeniyle hafif ticari araçların pazardan olumlu ayrıştığını ifade etti.

“Kredili satışların payı yüzde 15’e geriledi”

Ticari araç satışlarındaki yatay seyrin gerçek bir talep artışından kaynaklanmadığını savunarak, “Araç üzerinden kredi elde etme amacı olarak okuyorum” dedi. Krediye erişimde yaşanan zorlukların ve BDDK’nın taşıt kredilerine yönelik kurallarının otomobil talebini baskıladığını belirten Nazik, “Daha önce kredili araç satışlarının payı yüzde 70’lerdeydi. Krediye erişim zorluğu ve BDDK’nın belirlediği aşırı sert kurallarla bu oran yüzde 15’e kadar geriledi” ifadelerini kullandı.

Nazik, mevcut düzenlemelerin güncel otomobil fiyatlarını karşılamaktan uzak kaldığını vurgulayarak, BDDK’nın uzun süre önce belirlediği kredi limitleri ve oranlarında en az yüzde 25’lik bir iyileştirmeye gitmesi gerektiğini söyledi.

“BDDK uyguladığı bariyerlerde yüzde 25 iyileştirmeye gitmeli”

Mevcut kredi düzenlemelerine müdahale edilmesi gerektiğini savunan Nazik, “BDDK’nın uyguladığı bariyerlerin gözden geçirilmesi gerekiyor. Bugün 2 milyon liranın üzerindeki bir otomobil için kredi kullanamıyorsunuz. Kurallarda yüzde 25’lik bir iyileştirmeye gidilmesi ve hızlı adımlar atılması gerekiyor” dedi.

Yatırım iştahının da belirgin biçimde gerilediğini kaydeden Nazik, kredi tarafında yeni bir düzenleme yapılmaması durumunda otomotiv satışlarındaki düşüşün süreceği uyarısında bulundu. Nazik, “Piyasada talep yok, çünkü herkes kendini korumaya aldı” diyerek tüketicilerin ekonomik belirsizlikler ve finansman maliyetleri nedeniyle otomobil alım kararlarını ertelediğini söyledi.

“Pazar 1,2 milyon adedin altında kalabilir”

Yıl sonu için aşağı yönlü risklere işaret eden Nazik, otomobil ve hafif ticari araç pazarının 1 milyon 200 bin adet seviyesinin altında kapanabileceğini öngördü.

Talepteki daralmanın yalnızca satış rakamlarını etkilemeyeceğini belirten Nazik, pazarın bu seviyenin altına gerilemesinin üretim, bayi yapılanması ve istihdam üzerinde de olumsuz sonuçlar yaratabileceğini dile getirdi.

“İkinci el araçlarda fiyat düşüşü devam edebilir”

Sıfır araç fiyatlarında doğrudan bir indirim beklemediğini belirten Nazik, markaların daha düşük ÖTV dilimine girebilecek modelleri pazara sunarak fiyat rekabeti yaratabileceğini söyledi.

Asıl sert fiyat hareketinin ikinci el otomobil pazarında yaşandığını vurgulayan Nazik, “Sıfır araç fiyatlarında bir indirim görmeyiz ancak bir önceki ÖTV dilimine girecek otomobiller getirilebilir. Esas keskin düşüşleri ikinci el araçlarda yaşıyoruz. Fiyatlar her geçen ay geriliyor ve bu geri çekilme devam edecek” değerlendirmesinde bulundu.