AMB tutanaklarında stagflasyon vurgusu

AMB Yönetim Kurulu’nun 9-10 Mart 2022’de Frankfurt’ta gerçekleştirdiği para siyaseti toplantısının tutanakları yayımlandı.

Kurul üyelerinin değerlendirmelerinin yer aldığı tutanaklarda, üyelerin, faiz artırımı için ön şartların büyük ölçüde karşılandığı ya da karşılanmaya çok yakın olduğunu kıymetlendirdikleri ortaya çıktı.

Tutanaklarda, üyelerin çoğunluğunun enflasyonun mevcut düzeyine yönelik görünümü koruduğuna vurgu yaptığı, para siyasetini olağanlaştırmaya yönelik acil ek adımlar lehinde konuştuğu aktarıldı.

Tutanaklarda “Üyelerin büyük bir kısmı, mevcut yüksek enflasyon düzeyinin ve kalıcılığının para siyaseti olağanlaşmasına yönelik acil ek adımlar gerektirdiği görüşündeydi.” sözüne yer verildi.

Buna karşın, üyelerin AMB’nin seçenekleri açık tutmasını ve uzun periyotlu siyaset taahhüt etmemesini savunduğu tutanaklarda yer aldı.

Mart toplantısında para siyaseti yapıcılarının Ukrayna’daki savaşın çok fazla belirsizlik oluşturduğuna vurgu yaptığının ortaya konulduğu tutanaklarda, birtakım üyelerin savaşın “ekonomiyi yavaşlatarak, enerji fiyatlarını yükselterek ve kısa vadede yüksek enflasyona sebep olarak” stagflasyon riski taşıdığını tartıştığı aktarıldı.

Bunun yanında, kimi üyelerin ekonomik büyümenin muhtemelen pozitif kalacağını, bu nedenle iktisatta sakinlik ile birlikte yüksek enflasyon dönemi olan stagflasyonun mümkün olmadığını savundukları tutanaklarda aktarıldı.

Tutanaklarda, üyelerin tüketici fiyatlarının ve iş gücü fiyatlarının artışının ücret-fiyat sarmalının başlamasına yol açabileceğine yönelik kaygıları dikkati çekerken, üyelerin gelecekteki ücret artışlarının tesirinin uzun süreceği ve hatta hızlanacağını beklediklerine yer verildi.

Bir sonraki toplantı 14 Nisan’da

AMB, 10 Mart’ta Rusya’nın Ukrayna’ya saldırması ile artan belirsizliğin ortasında yüksek enflasyona karşın, piyasa beklentileri doğrultusunda, faiz oranlarında değişikliğe gitmemişti.

Banka siyaset faizini sıfır, mevduat faizini yüzde eksi 0,50 ve marjinal fonlama faizini de yüzde 0,25’te sabit bırakmıştı.

Bu ortada, piyasalar yüzde eksi 0,50 olan mevduat faizinde bu yıl toplam 60 baz puanlık artışı fiyatlıyor. AMB Yönetim Kurulu, bir sonraki toplantısı 14 Nisan’da yapılacak.

Rusya-Ukrayna savaşıyla stagflasyon

“Ekonomilerde sakinlik ve yüksek enflasyonun bir ortada gerçekleşmesi” olarak bilinen stagflasyon, 1970’li yıllarda OPEC üyesi ülkelerin petrol fiyatlarını yaklaşık 3 katına çıkarması sonucu gelişmiş ekonomilerde görülmüştü.

Bugüne gelindiğinde, Kovid-19 salgını sonrası halihazırda yüksek enflasyonla mücadele eden gelişmiş ekonomilerde toparlanmanın istenen boyutta olmamasına, tedarik zincirindeki aksaklıklar sonucu artan mal ve hizmet fiyatları, Rusya-Ukrayna savaşıyla yükselen jeopolitik risklerin yanında aşırı yüksek emtia, petrol ve gaz fiyatları eklenince stagflasyona doğru gidiş ihtimali daha çok tartışılmaya başlandı.

51 yıl öncesini anımsatan sorunların varlığı, stagflasyon konusunda ihtar yapan ekonomist sayısının her geçen gün artmasına neden oluyor.

Stagflasyon ihtimalini göz gerisi etmeyen ekonomistler, enflasyon beklentilerindeki yükseliş ve daha uzun müddetli bir enflasyonist ortamın varlığına işaret eden gelişmelere dikkati çekiyor. Ekonomistler, tedarik zincirindeki aksama, yüksek petrol ve doğal gaz fiyatları, iş gücü piyasasındaki problemlerin mevcudiyetini koruması risklerin ciddiye alınması ve hükümetlerin arz taraflı önlemleri devreye sokması gerektiğini belirtiyor.