Brezilya genel seçimler için sandık başına gidiyor

Nüfusu 212 milyonu aşan Brezilya’da yaklaşık 156 milyon seçmen, devlet başkanı ve yardımcısının yanı sıra 26 eyalet ve başkent Brasilia’yı kapsayan Federal Bölge’nin valilerini seçmek için oy atacak. Seçmenler, Kongre’nin 513 üyeli Temsilciler Meclisinin tamamı ile 81 üyeli Senato’nun üçte birini seçmek için de oy kullanacak.

Devlet başkanlığı yarışında, adaylardan herhangi birinin geçerli oyların yüzde 50’den fazlasını alamaması durumunda, ilk çeşitte en çok oyu alan iki aday, 30 Ekim’deki ikinci tur seçimlerinde ülkeyi 2023-2027 yıllarında yönetmek için mücadele edecek.

11 adayın yarıştığı seçimlerde Liberal Partinin adayı sağ görüşlü Devlet Başkanı Jair Bolsonaro ile Emekçi Partisinin sol görüşlü adayı eski Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva öne çıkıyor.

– Mahpustan başkanlık yarışına Lula da Silva

Brezilya’ya 2003-2010 yıllarında iki dönem başkanlık eden, hakkında açılan yolsuzluk davaları nedeniyle bir buçuk yıl mahpusta kalan ve davaların düşürülmesiyle altıncı sefer başkanlık yarışına giren 77 yaşındaki Lula da Silva, sonuncusu yüzde 48 olmak üzere, yapılan tüm seçim anketlerinde rakibi Bolsonaro’ya karşı favori durumda.

Sendikacı kökeniyle, Personel Partisinin ilk başkanı Lula da Silva, başkanlığı döneminde uygulamaya koyduğu sosyal yardımlar sayesinde yaklaşık 30 milyon Brezilyalının fakirlikten kurtulmasını sağlamasıyla Brezilyalıların sevgisini kazandı.

Lula da Silva, 31 Aralık 2010’da başkanlık sorumluluğunu bırakana kadar sevilen bir lider olarak öne çıkmasına karşın 2011’de kendisi ve partisi hakkında çıkan yolsuzluk iddiaları, ismine gölge düşürdü.

Yolsuzluk davaları nedeniyle 580 gün mahpusta kalan Lula da Silva’nın bu davalardan karar giymesi 2018’de Bolsonaro’nun kazandığı seçimlerde aday olmasına mahzur oldu.

Kasım 2019’da tahliye edilen Lula’nın aldığı cezalar ve yolsuzluk davaları, 2021’de bu davalardan sorumlu Yargıç Sergio Moro’nun davalarda taraflı ve politik davrandığına hükmeden Yüksek Mahkeme tarafından düşürülerek seçimlere katılmasının önü açıldı.

Bu ortada, Bolsonaro hükümetinde, 1 Ocak 2019’dan 24 Nisan 2020 tarihine kadar Adalet Bakanlığı sorumluluğunu yürüten Sergio Moro, aralarında çıkan uyuşmazlık nedeniyle istifa etmişti.

– Bolsonaro ikinci dönemi için yarışıyor

Brezilya’nın 67 yaşındaki asker kökenli aşırı sağcı Devlet Başkanı Bolsonaro, 1991’den başkanlık sorumluluğunu üstlendiği 2019 yılına kadar milletvekilliği görevi yürüttü.

Seçim anketlerinde Lula da Silva’nın gerisinde kalan ve son ankette yüzde 31 oy alması tahmin edilen Bolsonaro, Kovid-19 salgınını küçümser tutumları nedeniyle tenkitlerin odağında yer aldı ve bu sebeple hakkında birçok soruşturma başlatıldı.

2018’deki seçimleri kazanan ve seçim vaadi olarak Amazonlar’ı iktisada açma söylediği söz veren Bolsonaro, ülkedeki çevreci bölümlerce bölgede son yıllarda şiddetle artan ormansızlaşmaya sebep olmakla suçlanıyor.

Attığı ekonomik adımlar ve son devirde halkın yoksul bölümüne yapılan yardımları arttırmasıyla Bolsonaro, Brezilya Devlet Başkanlığı Sarayı Planalto’da ikinci dönemi için efor gösteriyor.

İkinci cinse kalma ihtimali yüksek olan seçimlerde yarışacak 11 adaydan, son anketlerde yüzde 7 oy alması öngörülen Demokratik Personel Partisi adayı Ciro Gomes ve yüzde 5 oy alması tahmin edilen Brezilya Demokratik Hareketinin adayı Simone Tebet de isminden söz ettiriyor.

Lula da Silva’nın ilk başkanlık döneminde bakanlık yapan daha sonra kendisiyle fikir ayrılığına düşen Ciro Gomes, Lula’nın seçimi ilk cinste kazanmasına destek olmak ismine adaylıktan çekilmesi için kendisine siyasi çevrelerce yapılan baskıyı reddetmiş, Lula ya da Bolsonaro’yu desteklemek için adaylıktan çekilmeyeceğini açıklamıştı.