CHP’li Tanrıkulu’dan Bakan Tunç’a ‘kayyım’ sorusu: Ahmet Türk, Ahmet Özer ve Karalar görevlerine niye iade edilmiyor?

CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, kayyım ile yönetilen belediyelere dikkat çekerek Adalet Bakanı Yılmaz Tunç’a, tahliye edilen veya hakkında kesinleşmiş mahkumiyet kararı bulunmayan CHP ve DEM’li belediye başkanlarının görevlerine başlatılmamasının gerekçesini sordu. Tanrıkulu, bu durumu “seçme ve seçilme hakkının fiilen ortadan kaldırılması” olarak nitelendirdi.
CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, tahliye oldukları halde görevlerine iade edilmeyen ve yerlerine kayyım atanan belediye başkanlarının durumunu Türkiye Büyük millet Meclisi (TBMM) gündemine taşıdı. Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından yanıtlanması istemiyle soru önergesi veren Tanrıkulu, görevden alınan, tutuklanan ve ardından tahliye edilen belediye başkanlarının durumuna dikkat çekti. Tanrıkulu, belediye başkanlarının görevlerine iade edilmemesinin hukuki ve demokratik ilkelerle bağdaşmadığını vurguladı.
“İstisnai, geçici ve ölçülü olmalı”
Soru önergesinde tahliye olan Esenyurt Belediye Başkanı Ahmet Özer, Mardin Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Türk ve geçtiğimiz hafta tahliye edilen Adana Büyükşehir Belediye Başkanı Zeydan Karalar’ın da içinde yer aldığı göreve başlatılmayan belediye başkanlarının durumuna dikkat çeken Tanrıkulu, yargılama süreçleri devam etmesine veya tahliye kararları verilmesine rağmen görevlerine hala dönemediklerini söyledi.
Tanrıkulu, “Halkın sandık iradesiyle seçilmiş yerel yöneticilerin görevlerinden fiilen uzaklaştırılması; masumiyet karinesi, seçilme hakkı ve yerel yönetimlerin özerkliği ilkelerinin ihlalidir” ifadelerini kullandı.
Anayasa’nın 2, 36, 67 ve 127’nci maddeleri ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) hükümlerine atıfta bulunan Tanrıkulu, görevden uzaklaştırma işlemlerinin ancak “istisnai, geçici ve ölçülü” olması gerektiğini hatırlattı. Hakkında kesinleşmiş bir hüküm bulunmayan isimlerin görevine başlatılmamasını “idari tasarruf yoluyla irade gaspı” olarak tanımlayan CHP’li vekil, Bakan Tunç’a yanıtlaması istemiyle şu soruları yöneltti:
-Görevden alınan, tutuklanan veya tahliye edilen belediye başkanlarının (Ahmet Türk, Ahmet Özer, Zeydan Karalar ve diğerleri) tam listesi nedir? Bu kişilere yönelik suç isnatlarının hukuki niteliği nedir?
-Tahliye edilmesine rağmen belediye başkanlarının görevlerine başlatılmamasının yasal dayanağı nedir?
-Kayyım atama işlemleri tesis edilirken orantılılık ve geçicilik ilkeleri nasıl gözetilmektedir?
-Görevden alınan başkanların yerine atanan kayyımların yetki kapsamları, belediyelerin mali yapısı üzerindeki etkileri ve idari kararları konusunda herhangi bir hukuki denetim mekanizması mevcut mudur?
-“Eşitlik ilkesine uyuluyor mu?”
“Yeni bir yasal düzenleme yapılacak mı?”
Tanrıkulu önergesinde ayrıca, görevden alma ve iade süreçlerinde standart bir idari prosedürün olup olmadığını ve bu süreçlerin tüm belediye başkanları için “eşitlik ilkesi” çerçevesinde uygulanıp uygulanmadığını sordu. Son olarak, AİHM içtihatları doğrultusunda seçilmiş yerel yöneticilerin haklarını koruyacak yeni bir yasal düzenleme yapılıp yapılmayacağını sorgulayan Tanrıkulu, mevcut tablonun “hukuki güvenlik” ilkesini zedelediğine vurgu yaptı.