Karaman Tarım Müdürlüğü, zirai dona karşı 3 etkili yöntemi duyurdu

Son 30 yılın en soğuk nisan ayının yaşandığı ve tarım üretiminin zirai don nedeniyle kötü etkilendiği kayıtlara geçerken, Karaman Şehir ve Orman Müdürlüğü tarafından, zirai don ziyanından fazla etkilenmemek için üreticilerin yararlanabilecekleri prosedürler açıklandı.

Tarım yazarı Ali Ekber Yıldırım’ın “Zirai don çiftçinin kabusu oldu” başlıklı yazısında, Karaman Kent Tarım ve Orman Müdürü Hatice Bulut’un zirai dona karşı zarar gören meyve üreticilerine, oluşabilecek daha büyük ziyanlarla karşı üç tavsiye paylaştı.

En büyük riskin geç ilkbahar donları olduğunun altını çizen Karaman Kent Tarım ve Orman Müdürü Hatice Bulut, zirai dona karşı üç tesirli yolu duyurdu:

1-Su Uygulaması (Spring) : Don olayını önlemede en aktif yollardan biri olan bu sistemde buz yükünü taşıyabilecek bitki üzerine üstten spring ya da yağmurlama uygulaması yapılmasıdır. Bu sistemde bitki su soğuduğu ya da donduğu zaman radyasyonla kaybolan ısıyı kazandırmak için eritme ısısını ortama verir. Şayet yaprak ya da tomurcuk ince bir su sineması ile kaplanırsa, suyun donmasıyla ısı açığa çıkacak ve bitki sıcaklığının 0 santigrat derecenin altına düşmesi engellenecektir. Bu su sinemasının olabildiğince sürekliliği sağlanarak buz katmanı oluşması ile ortam sıcaklığı donma noktasının altına düşmesine karşın bitki sıcaklığı donma noktasının altına düşmeyeceğinden üşüme olmayacaktır. Yağmurlama ya da spring süreci hava sıcaklığının 0 santigrat derecenin üzerine çıkıncaya kadar devam ettirilmelidir.

2- Don Pervanesi Uygulaması: Isı transferinin ağır olduğu gecelerde hava yüzeye yakın bir yerde soğuk bir katman meydana getirir, yerden yukarı çıkıldıkça ise hava olağanın bilakis ısınır. Bu sebeple üst düzeylerdeki sıcak hava ile yere yerleşen soğuk hava katmanı don pervaneleri ya da fanlar ile karıştırılarak don zararı azaltılacaktır.

3- Dumanlama Makinesi ya da ateş yakma suretiyle hava ve bitkinin ısıtılması: Zirai don esnasında rüzgar olmadığından dumanlama makinesi kullanarak oluşturulan yapay duman bulutları ile bitki üzerine soğuk havanın teması engellenebilir. Açık ve soğuk havalarda radyasyon yoluyla yeryüzünden atmosfere giden ısı kaybı çok fazla olmaktadır ve bitkiler don olayına maruz kalmaktadırlar. Isı kaybının en aza indirilmesi için uygun ısıtma ekipmanları kullanmak ya da küçük ateşler yakmak gerekmektedir. Bu teknikle topraklarda ya da meyve bahçelerindeki sıcaklıklar muhakkak eserler için kritik sıcaklık bedelinin üzerinde tutulabilir.