Temiz enerji projelerinde yeni kredi paketi beklentisi

Sanayi ve Teknoloji Bakan Yardımcısı Çetin Ali Dönmez, Ayaş Tarım GES’in açılışı kapsamında yaptığı değerlendirmede, dünya genelinde çevreyi kirleten ve etrafın önemsenmediği yatırımlara finansman bulunmasının zorlaştığını söyledi.

Bakanlık olarak tüm uluslararası kuruluşlarla görüştüklerini ve “proje odaklı kredi” sistemi kurguladıklarını dile getiren Dönmez, söylediği söz edilen projelerle düşük faizli kredilerin kullanılabileceğini aktardı.

Dönmez, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının son 2-3 yıldır kullandırdığı ve kullandırılmakta olduğu fonların toplam fiyatının 1,5 milyar doların üzerinde olduğunu vurgulayarak, şöyle konuştu:

“Proje odaklı kredi düzeneği kurguluyoruz. Hazine ve Maliye Bakanlığı da bunlara destek veriyor. Garanti olmaya çalışıyor. Bu projeler vasıtasıyla uluslararası fonları uzun vadeli, düşük faizli, maliyeti düşük fonları biraz hazine takviyesi ile sanayicimize, çiftçimize, tarım dalımıza kullandırmayı planlıyoruz. Sanayi için yeni bir paket mutabakatı yapmak üzereyiz. İlan edilecek, daha ilan edilmedi. Kalkınma ajansları üzerinden ayrıyeten dağıtabileceğimiz kırsal kalkınma odaklı, beklentimiz 400 ile 500 milyon dolar arasında oradan bir fonlama bulmak. Bunlar odaklı finansman olduğu için maliyetleri düşük oluyor. Dünyada yenilenebilir enerji kullanan tesislere ve bu yatırımlara daha fazla finansman ve yatırım imkanı oluştu. Dünya Bankası ve diğer finans kuruluşlarından Türkiye’de yapılacak temiz enerji odaklı projelere 400-500 milyon dolar arası kredi paketi bekliyoruz.”

Dönmez, dışarıdan borçlanmanın maliyeti arttırdığını uzun vadeli ve borçlanma maliyeti düşük kredilerin daha değerli olduğunu aktardı.

Sağlanan kredilerin nerede ve hangi projelerde kullanılacağına ilişkin ilgili kuruluşlara bilgi verildiğini dile getiren Dönmez, “Krediler Dünya Bankası yüklü, diğer finansal kuruluşlar da var. En son Japon Kalkınma Bankası’ndan aldık. Avrupa kaynaklı öteki krediler de bulabiliyoruz. Bunlar biraz daha Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından kullanılacak ‘odaklı’ fonlar. Nerelerde kullanacağımızın sorulduğu fonlar. Bu da bizi rahatlatıyor zira biz de nerede harcayacağımızı biliyoruz” diye konuştu.

Tarım GES ile güneş gücü bölümünün uygulama alanı genişliyor

Dönmez, Ayaş Tarım GES’te çatıda güneş panelleri ile elektrik üretimi yapılırken, panel altında ziraî ürünlerin daha verimli üretilebileceğini söyledi.

Bugüne kadar Türkiye’deki güneş santrali yapısında panellerin toprağa yakın konumlandırıldığını dile getiren Dönmez, “Alttaki toprak verimsiz hale geliyordu. O yüzden de ziraî alanlar konusunda hayli bir hassasiyet olması çok olağandı. Tarım GES uygulamalarında ise alanlar genişleyecek. Artık bir çok tarım toprağına güneş gücü panelleri konulabilecek hale gelecek. Bu aynı vakitte yenilenebilir enerji pazarının da büyümesi manasına geliyor. Türkiye için yenilenebilir enerji kaynağının artması demek. Diğer taraftan da tarımla uğraşan çiftçilerimiz için daha verimli bir ziraî uygulama olacak, çiftçinin maliyetleri düşecek. Tarım GES’ten üretilen elektriğin bir kısmı çiftçinin tarım için ihtiyaç duyduğu sulama için kullanılacak. Maliyet düşecek, verimlilik artacak” değerlendirmesinde bulundu.

Uzun vadede Türkiye’nin büyümesine yardımcı olacak uygulamaların tarım üretimine de katkısı olacağını ifade eden Dönmez, şöyle devam etti:

“Bu biçim üretim sayesinde uzun vadede ziraî eserlerde enflasyon, fiyat artışını engelleyici ölçüde de dayanağı olacak. Bu projenin birincisi çok değerliydi. Bu projeyi ODTÜ-GÜNAM ile yaptık. Bu proje bir araştırma altyapısı. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından desteklenen bir araştırma altyapısı. Bunun içinde sanayi firmaları, panel üreticilerimiz var. Kalyon PV, CW Enerji var. Ayrıyeten yazılımcı firma Gumbel Group var. Bunun içinde çiftçilerimiz var. Hocalarımız var. İşbirliği tarzı bu gerçekleştirildi. Buradan elde edilen datalarla bundan sonraki uygulamaların daha verimli yapılması sağlanacak.”

Dönmez, benzeyentarım GES uygulamalarının Kayseri ve Bursa’da yapılacağını ve ODTÜ-GÜNAM ile projelerin yürütüleceğini söyledi.

“Tarım GES’ten üretilen elektriğin şebekeye satılması için çalışıyoruz”

Çiftçilerden gelen tekliflerin de dinlendiğini ve farklı uygulamalar üzerinde çalışıldığını belirten Dönmez, şunları kaydetti:

“Gerek ajans gerek KOSGEB, kamu bankaları ve Türkiye finansal sistemi üzerinden çiftçilerimize destek vermeyi planlıyoruz. Çiftçilerimizin tek başına tarım GES’i yapması mümkün değil. Muhtarımız önayak oldu. Burada çiftçilerimizle konuştuk. Tahminen de bu panellerden üretilen gücün vakitte şebekeye verilmesi konusunda uygulama esnekliği getirilirse, çiftçi hem gücünü ucuza getirebilsin hem de fazla enerjiyi tahminen bir ölçüde şebekeye verip toplam ziraî üretimin maliyetini düşürebilsin. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile bu mevzuyu istişare edeceğiz. Buradaki projelerde ziraî üretimde randıman artışını da gözledikten sonra bu türlü bir uygulamanın hayata geçirilmesi mümkün olur tahminen de. Üreticinin elektrik üretiminin fazlasını şebekeye verebilecek bir tahlil. Bunu, inşallah, görüşeceğiz. Arkadaşlarımızla da takip edeceğiz.”