Suriye ordusu tüm savaş cephelerinden Şam’a çekiliyor: HTŞ, Humus’a girmek üzere

06.12.2024 19:00

A⁺

A^-

Halep’ten sonra Hama’dan çekilen Suriye ordu güçleri, başkent Şam’a açılan stratejik ehemmiyetteki Humus kentinden de çekilmeye hazırlanıyor. Heyet Tahrir Şam (HTŞ) takviyeli silahlı gruplar, kenti kuşatma altına alıyor. Silahlı güçlerin Humus kent merkezine girmek için hazırlık yaptığı belirtiliyor. Ülkenin güneyinde bulunan Der, Süveyde ve Kuneytra kentlerinde de HTŞ kontaklı silahlı gruplar, ordu güçlerine karşı hücuma geçti. Bölgede birçok noktada çatışmalar sürerken ordu güçleri Irak’tan Ürdün’e uzanan sınır hattında yer alan Deyrizor bölgesinden de çekilmeye başladı. Bölgedeki askeri havlanı, ordu güçleri ve İranlı milis güçlerin çekilmesi sonrası PYD/DSG güçleri tarafından denetim altına alındı. Suriye ordusu, kent merkezini de PYD’ye teslim etti.

Uluslararası güçlerin Suriye’de siyasi görüşmelere geçilmesi istikametindeki davetleri sürerken, HTŞ kontaklı silahlı güçler, Suriye ordusuna karşı iki gün içinde birçok cephede çok önemli ilerlemeler kaydetti.

Humus’a girmeye hazırlanıyorlar

Suriye ordusu, Şam’a yığınak yapıyor

Humus’un ileri ve geri sınırlarındaki birtakım kümelerin ise Şam’a doğru hareket etmesi sonrası Suriye ordusu, başşehrin girişine büyük tahkimatlar yapmaya başladı. Birçok bölgedeki ağır silahları Şam’a taşıyan Suriye ordusunun, kentin etrafına güçlü savunma hattı kurmaya çalıştığı belirtildi.

“Güney Operasyon Odası” ismi altında yeni bir cephe açıldı

Suriye rejimine muhalif kümelerden oluşan ve HTŞ ile irtibatlı olduğu bildirilen silahlı isyancı gruplar tarafından “Güney Operasyon Odası” ismi, güney kesitten Suriye ordusuna karşı yeni bir cephe açıldı. Silahlı gruplar Dera, Süveyde ve Kuneytra vilayetlerinde birçok bölgeden atağa geçti.

Dera’da yerel silahlı güçler, Semlin ve Al-Tira denetim noktaları ile Al-Ghariya Al-Sharqiya denetim noktası da dahil olmak üzere Şam idaresine ait askeri denetim noktalarının birçoğunu ele geçirdi. Atakların artması üzerine Suriye ordu güçleri, Al-Musayfra ile Umm Walad arasındaki Hava Kuvvetleri İstihbarat Denetim Boktası mevzilerinden çekildi. Suriye-Ürdün sınır kapısının da ataklar kapsamında silahlı kümelerin denetimine geçtiği ifade edilirken sayıları binlerle ifade edilen silahlı bireyler il merkezine doğru ilerliyor.

Savaşın başladığı kent Dera, kuşatmaya alındı

Dera kırsalında da ordu güçlerine birçok cepheden atağa geçildiğine yönelik haberler alınırken birçok kasaba ve beldede denetim, silahlı güçlere geçti. Dera’daki ordu güçlerine bağlı 52’nci Tugay ise kuşatma altına alındı. Kent merkezindeki yerel gruplar, kentin girişindeki Rey Denetim Noktası Bilimsel Araştırmalar Merkezi ve üniversite bölgelerinin büyük kısmını denetim altına aldı. Dera, bundan 13 yıl önce Suriye iç savaşının başladığı kent olarak biliniyor.

Bu gelişmeler üzerine, Ürdün ve Lübnan, Suriye’ye bağlanan tüm geçiş noktalarını kapatmaya başladı. Bu kapsamda Rusya Büyükelçiliği’nin de Şam’daki vatandaşlarına ülkeyi terk etme daveti yaptığı, Tartus bölgesinde bulunan savaş gemilerinin de bölgeden ayrılıp Kıbrıs üzerinden Rusya’ya hareket ettiği iddia edildi.

Stratejik havlanının denetimi PYD/DSG’ye geçti

Suriye ordusu, Suriye’nin doğusunda bulunan Deyrizor’dan da çekildi. Irak’tan Ürdün’e uzanan sınır hattında yer alan kentin bir kısmı PYD/DSG denetimindeydi. Akınlar Şam’a yönelince Suriye ordusu, bu bölgeyi de dünden itibaren boşaltmaya başladı. Çekilmenin akabinde Deyrizor Askeri Havalimanı’nın da PYD/DSG denetimine geçtiği öğrenildi.

Suriye ordusu, kent merkezinin denetimini de PYD’ye bıraktı. PYD, kentte büyük bir askeri yığınak yapmaya başladı.

PYD alan genişletti

PYD/DSG güçleri, Deyrizor’dan sonra Rakka’nın Güneydoğusundaki Mdan ve el-Rasafa kasabalarının denetimini Suriye ordusunun bölgeden çekilmesiyle ele geçirdi.

Öte yandan Suriye İnsan Hakları Gözlemevi (SOHR) de Şam idaresinin Deyrizor’dan güçlerini çektiğini aktardı.

SOHR Başkanı Rami Abdulrahman, “Rejim güçleri ve İran’a bağlı kümelerin başkanları birdenbire Deyrezor ve kırsalından çekildi” sözlerini kullandı.

HTŞ, Palmira’ya saldırı hazırlığında

Abdulrahman, Suriye güçlerinin ayrıyeten El-Bukamal, El Meyadin ve El Quriya kentlerinden de çekildikleri bilgisini paylaştı. HTŞ’nin de Humus kırsalından Palmira’ya doğru harekete geçtiği ve ordu güçlerine karşı bir saldırı hazırlığında olduğunu bildirdi.

Deyrizor bölgesinin Ürdün sonu kesitinde bulunan bölgede ABD’nin kontrolünde SMO ilişkili silahlı kümelerin da hareketlendiği ve Suriye ordusunun çekildiği kimi noktalarda denetimi ele geçirdiği iddia edildi.

Suriye’de savaş alevlendi; HTŞ liderliğindeki gruplar ilerliyor

Mart 2020’de Rusya ve Türkiye, İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesi’nde ateşkes ilan etmiş; iki ülke ordularının bölgede ortak devriyeler gerçekleştireceği açıklanmıştı. Şu anda bölgede Türk Silahlı Kuvvetleri’ne (TSK) ait çok sayıda müşahede noktası bulunuyor.

Türkiye ve Rusya’dan ilk açıklamalar

Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Moskova’nın, silahlı kümelerin saldırısını “Suriye’nin egemenliğinin ihlali” olarak gördüğünü açıkladı. Peskov, “Biz Suriyeli yetkililerin bölgeye bir an önce düzen getirmesinden ve anayasal sistemi yeniden tesis etmesinden yanayız” dedi.

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Öncü Keçeli, Halep’te yaşanan çatışmalarla ilgili açıklamasında “İdlib’e yönelik son periyottaki saldırıların” altını çizdi ve “son günlerde yaşanan çatışmaların bölgedeki gerginliği istenmeyen şekilde artırdığına” dikkat çekti. “Yeni ve daha büyük istikrarsızlıklara yol açılmaması ve sivil halkın zarar görmemesi, Türkiye bakımından büyük kıymet teşkil etmektedir” diyen Keçeli, “Gelişmeleri, Suriye’nin birliği ve toprak bütünlüğüne atfettiğimiz değer ve terörle mücadeleye verdiğimiz öncelik çerçevesinde çok dikkatle takip ediyoruz” tabirlerini kullandı.

Halep’in akabinde Hama’ya girildi; gözler Humus’ta

Bölgedeki kaynaklara göre, HTŞ grupları, Humus kent merkezine 10 kilometre kadar yaklaştı. Suriye ordusunun direniş göstermemesi halinde HTŞ güçlerinin kent merkezine ulaşabileceği belirtiliyor. HTŞ’nin Humus’a yaklaşması sonrası harekete geçen Suriye hükümetine muhalif yerel silahlı gruplar, ordu güçlerinin denetim noktalarına ataklar başlattı

“Astana’nın yarattığı sessizlik ortamı iyi kullanılamadı” vurgusu

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, İranlı Bakan’ın Suriye’deki çatışmaların alevlenmesinden derhal sonra yaptığı Türkiye ziyareti sırasında gerçekleştirdiği birlikte basın toplantısında konuştu. İran Dışişleri Bakanı, “Biz inanıyoruz ki siyonist rejiminin bu tansiyonun çıkması konusundaki rolünü göz gerisi etmek büyük yanılgı olur” derken Bakan Fidan da “Suriye’deki olayları herhangi bir dış müdahale ile açıklamaya çalışmak bu evrede yanlış olacaktır. Bu, Suriye ile ilgili gerçekleri anlamak istemeyenlerin sığındığı bir sığınaktır” tabirlerini kullandı.

Fidan ayrıyeten bölgedeki tansiyonun artmasında Astana sürecinin yarattığı sessizliğin doğru değerlendirilememesinin tesirli olduğunu şu sözlerle aktardı:

“Suriye’deki iç savaşın Astana süreciyle belli bir noktada durdurulması ve tarafların belli bir statüko içerisinde ateşkes halinde olması çok çok önemli bir başarıydı. Bu muvaffakiyetin hayata geçmesinde bilhassa Türkiye, Rusya ve İran’ın çok büyük bir hissesi var. Diğer taraftan taraflar hem muhalefet hem rejim, bu üç ülkenin ortaya koyduğu çerçeveyi de büyük ölçüde takip ettiler. geçtiğimiz yıllar içerisinde biz bu sürecin, bu sessizlik sürecinin sahiden büyük bir siyasi tahlile ulaşmada bir imkan teşkil etmesini çok istedik”

Fidan ayrıyeten, Türkiye’nin “rejim değişikliği aynıi bir derdinin” olmadığını söyledi.

ABD, Britanya, Fransa ve Almanya’dan ortak açıklama

ABD, Britanya, Fransa ve Almanya; Suriye’deki çatışmalarla ilgili olarak yayımladıkları ortak deklarasyonda şu tabirler kullanıldı:

“Suriye’deki gelişmeleri dikkatle takip ediyor; daha fazla yerinden edilmenin ve insani yardım erişiminin engellenmesinin önlenmesi için tüm taraflara tansiyonu azaltma ve siviller ile altyapının korunması davetinde bulunuyoruz. Mevcut tırmanış, çatışmaya BM Güvenlik Kurulu’nun 2254 sayılı kararı doğrultusunda Suriye’nin öncülüğünde siyasi bir tahlil bulunmasına duyulan acil muhtaçlığın altını çizmektedir”

Bölgede hangi güçler bulunuyor?

Suriye, Rusya ve İran; yeni saldırı dalgasının HTŞ takviyeli silahlı kümelerin Halep’in denetimini tamamen ele geçirmesine yol açabileceğinden telaş ediyor.

İran İhtilal Muhafızları’nın çok önemli kumandanlarından Kioumar Pourashemi’nin Halep’teki çatışmaların ilk stlerinde öldürüldüğü bildirilirken, Rus hava atakları bilhassa Suriye ordusunun çok önemli bir akaryakıt üssünün bulunduğu Han Al-Asal’da ağırlaştı.

Şam yönetimi, Rusya tarafından eğitilen ve evvelden “Kaplan Kuvvetleri” olarak bilinen 25. Özel Kuvvetler Tümeni’ni bölgeye konuşlandırdı. Şam tarafından konuşlandırılan birlikler arasında Filistin Kudüs Tugayı ve Rus imali çağdaş T-90 tankları ve T-72’nin geliştirilmiş versiyonlarıyla donanmış 4. Suriye Tümeni yer alıyor.

Yıllardır İdlib’i denetim eden ve eski ismi El-Nusra Cephesi olan, kendilerini cihatçı olarak tanımlayan HTŞ, Birleşmiş Milletler Güvenlik Kurulu’nun “terör organizasyonları” listesinde bulunuyor. Türkiye de HTŞ’yi “terör örgütü” olarak kabul ediyor.

Türkiye-Suriye olağanlaşma çabaları

Saldırılar, Türkiye ile Suriye arasında olağanlaşma eforlarının hızlandığı ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad ile görüşme isteğinin dile getirildiği bir periyotta gerçekleşiyor.

Cumhurbaşkanı Erdoğan son olarak Suudi Arabistan ve Azerbaycan’a yaptığı ziyaretlerin akabinde uçakta gazetecilere yaptığı açıklamada “Hâlâ Esad ile görüşmeyi umuyorum. Zira Suriye ile Türkiye arasındaki terör yapılarını yok etmemiz gerekiyor. Suriye’de adil ve kalıcı bir barışın temeli var. Bunu sağlamak için atılacak adımlar net ve açıktır. Olağanlaşma için Suriye tarafına elimizi uzattık. Bu olağanlaşmanın Suriye topraklarında barış ve huzurun kapılarını açacağına inanıyoruz” demişti.

NAMIK DURUKAN YAZDI

Münbiç’e büyük saldırı için hazırlık yapılıyor, SMO güçleri Münbiç’e büyük sevkiyat yaptı: Sabah harekat beklentisi

HTŞ, Hama’ya 5 kilometre yaklaştı; birçok ilçe, köy ve askerî tesis HTŞ’nin denetimine geçti: Amaçtaki Humus alınırsa Şam’ın önü açılacak

PYD/YPG, Fırat’ın batısını boşaltıyor: Tel Rıfat’tan sonra Menbiç’ten de çekiliyorlar

Kuzeybatı Suriye’de şiddetli çatışmalar: Harita değiştiren operasyonda Batı Halep’e ağır bombardıman

HTŞ liderliğindeki gruplar bir defa daha kentin kapılarına dayandı; Halep’e 5 kilometre yaklaştılar

HTŞ liderliğindeki gruplar Halep’in dış mahallelerine girdi, merkeze ilerliyor: Şam-Halep karayolu da denetimlerine girdi

Rus savaş uçakları Halep’i vurdu: HTŞ takviyeli gruplar, YPG’nin denetimindeki havlanına saldırı hazırlığı yapıyor

İdlib tamamen HTŞ liderliğindeki silahlı kümelerin denetimine girdi, istikamet Hama: Gruplar kente girmeye başladı

SMO, Tel Rıfat ve Afrin bölgesinde akına geçti; PYD/DSG cepheleri ateş altına alınıyor

Suriye Milli Ordusu, Tel Rıfat’a girdi: ‘Sırada Münbiç var’ iddiası

Fırat’ın batısını boşaltıyorlar: ABD dayanaklı PYD/DSG, Deyrizor’da İran milislerine sınırlı harekât başlatacak iddiası

Münbiç’e büyük saldırı için hazırlık yapılıyor, SMO güçleri Münbiç’e büyük sevkiyat yaptı

SMO ilerlemesi yavaşladı, Suriye’de Şam güçlerinden sınırlı karşı koyma: ABD güçleri Deyrizor’da alan genişletmek için İranlı gruplara yeni operasyon hazırlığında

Suriye ordusu iki gün sonra geri çekildi; HTŞ liderliğindeki silahlı gruplar, Hama’ya girdi