Sabiha Gökçen Metrosu’nun maliyetini İBB karşılayacak

Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından dün hizmete açılan Tavşantepe-Sabiha Gökçen Havalimanı Metrosu, Kadıköy-Tavşantepe Metrosu’nun devamı niteliğinde ve İBB iştiraki Metro İstanbul tarafından işletiliyor. 2018 yılında, bir evvelki İBB yönetimi tarafından Cumhurbaşkanlığı Kararı ile yapılmak üzere Çevre ve Şehircilik Başkanlığı’nda devredilen sınırın tüm maliyeti, İBB tarafından karşılanacak. Yaklaşık 4,5 milyar lira fiyatındaki maliyet, aylık ortalama 150 milyon lira olarak 2,5 yıl içinde Hazine ve Maliye Bakanlığı’na ödenecek. 

Hizmete alınan M4 Kadıköy-Tavşantepe Metrosu’nun devamı niteliğindeki 4 istasyonlu, 7,3 km’lik Tavşantepe-Sabiha Gökçen Havalimanı Metro Hattı, İBB iştiraki Metro İstanbul tarafından işletilmeye başlandı. Böylelikle Kadıköy-Sabiha Gökçen Havalimanı Metrosu, 23 istasyon ve 33,5 kilometre uzunluğu ile İstanbul’un en uzun metrosu oldu. Açılışla birlikte, Kadıköy’den Sabiha Gökçen Havalimanı’na direkt metro seferleri de başladı. 

Süreç nasıl işledi? 

2015 yılında üretimine başlanan Tavşantepe-Sabiha Gökçen Metrosu ile ilgili 2018 yılında alınan Cumhurbaşkanlığı Kararı’nda, ‘Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından imal işlerini devralma, tamamlama ve sonrasında işletme için İBB’ye devretme’ yetkisi verildi. Devranla ilgili İBB Meclisi kararı alınmadı.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü (AYGM), Ağustos 2022’de imali tamamlanan projeyi yüklenici firmadan teslim aldı. AYGM-İBB arasında 29 Eylül 2022 tarihinde imzalanan tutanak ile çizginin işletmesi, İBB iştiraki Metro İstanbul Sanayi ve Ticaret AŞ’ye devredildi.

Test sürüşleri ortak yapıldı 

Test sürüşleri ve entegrasyon çalışmaları Bakanlık ve İBB’nin ortak çalışmasıyla tamamlanan Tavşantepe-Sabiha Gökçen Havalimanı Metrosu, Kadıköy-Tavşantepe Metrosu’nun mevcut vagonlarıyla hizmet vermeye başladı. Yeni çizgideki tüm işçi ve işletme masrafları de İBB tarafından karşılanıyor.

Ödemeler, İBB hissesinden direkt kesilecek

2010 yılında alınan Bakanlar Kurulu Kararı’nda yer alan “Hazine Müsteşarlığı ve belediyelerle birlikte belirlenecek dönemlerde bu hasılatın yüzde 15’i Hazine Müsteşarlığı’nın hesaplarına aktarılır” kararı, 1 Mayıs 2019 tarihinde yayınlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile “Belediyenin genel bütçe vergi gelirleri tahsilat toplamı üzerinden ayrılacak hisselerden yüzde 5 oranında kesintinin Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından ilgili hesaba aktarılmasıyla öder” şeklinde değiştirildi. 

Değişen bu mevzuata göre; projenin üretimi için harcanan tüm bedel, metro hasılatına bakılmaksızın ve fiyat farkı da dahil edilerek, İstanbul’un genel bütçe vergi gelirleri tahsilat toplamı üzerinden İBB’ye ayrılacak paydan aylık olarak kesilecek. İBB’nin vergi gelirlerinden aldığı ortalama hisse dikkate alındığında, 2019 öncesinde bilet gelirlerinin yüzde 15’i olarak yaklaşık 3 senede yapılacak kesinti miktarı her ay yapılacak.

Tavşantepe-Sabiha Gökçen Metrosu’nun yaklaşık 4,5 milyar lira fiyatındaki imal bedeli, aylık ortalama 150 milyon lira olarak 2,5 yıl içinde Hazine ve Maliye Bakanlığı’na ödenecek.

 Rumeli Hisarı Metrosu’nun ödemesi bitti 

Bakanlık tarafından yapılıp, Mayıs 2016’da işletilmek üzere İBB’ye devredilen Levent- Rumeli Hisarüstü Metrosu’nda, 2016-2019 yılları arasında aylık ortalama 80 bin lira-110 bin lira, 3 yıllık toplam 3 milyon 73 bin 633 lira kesinti yapılırken 2019 yılında aylık 40-60 milyon liralık kesintilerle 7 ayda toplam 325 milyon 826 bin 879 lira (aylık 36 kat daha fazla ödeme) tahsil edilerek proje borcunun tamamı ödendi. (ANKA)