Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Yöneticisi Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus, Çin’de son aylarda artan Kovid-19 hadiselerini kaygıyla karşıladıklarını söyledi.

Örgütün Cenevre merkezinde 2022’nin son basın toplantısında konuşan Ghebreyesus, 3. yılını dolduran Kovid-19, dünya genelindeki maymun çiçeği (Mpox) ile Uganda’daki Ebola, birçok ülkede tesirini sürdüren kolera salgını, Pakistan’daki seller, Afrika’daki kuraklık ve seller ile sağlığı olumsuz etkileyen diğer bahislere değindi.
Gelecek için umutlu olmak açısından birçok sebeplerinin olduğuna işaret eden Ghebreyesus, “Kovid-19 salgınında bu yıl önemli bir düşüş yaşandı. Global Mpox salgını azalıyor ve Uganda’da 3 haftayı aşkın müddettir yeni bir Ebola hadisesine rastlanmadı. Omicron dalgasının ilk vakitlerinde, süratle artan vaka ve ölümlerle karşılaştığımız bir yıl öncesine göre çok daha iyi durumdayız. Ocak sonunda Kovid-19 olaylarının zirve düzeylere ulaşmasının akabinde, haftalık açıklanan Kovid-19 kaynaklı ölümlerde yüzde 90 oranında düşüş yaşandı” tabirlerini kullandı.
Kovid-19’a dair çok belirsizlik ve boşluk var
Henüz “salgın sona erdi” demek için çok fazla belirsizlik ve boşluk olduğuna işaret eden Ghebreyesus, nezaret, test ve sıralamada yaşanan boşlukların, virüsün nasıl değiştiğini gereğince anlamadıkları manasına geldiğini söyledi.
Ghebreyesus, “Aşılamadaki boşluklar, milyonlarca insanın, bilhassa sağlık çalışanı ve yaşlıların, önemli hastalık ve vefat riski altında olduğu manasına geliyor. Tedavideki boşluklar, insanların gereksiz yere ölmesine sebep oluyor. Sağlık sistemindeki boşluklar ise Kovid-19, grip ve diğer hastalıklardaki artışla baş edilememesine sebep oluyor.” diye konuştu.
Çin’de son aylarda yeniden artışa geçen Kovid-19 hadiselerine ilişkin Ghebreyesus, “DSÖ olarak bu önemli hastalığa dair artan hadiselerden tasa duyuyoruz” dedi.
Ghebreyesus, mevcut duruma dair kapsamlı bir değerlendirme yapılabilmesi için Çin hükümetine “veri paylaşımında bulunma ve hadiselere ilişkin araştırmaları sürdürme” davetini yineledi.
Gelecek salgınlara karşı alınan tedbirler
DSÖ Genel Yöneticisi Ghebreyesus, 2022’de DSÖ’nün yeni salgınları önleyebilmek ve daha iyi mücadele edebilmek için çok önemli adımlar attığına dikkati çekerek, “Yeni bir Salgın Fonu oluşturduk. Bunun yanı sıra düşük gelirli ülkelerin mRNA teknolojili aşılar üretebilmesini sağlamak için Güney Afrika’da mRNA Teknoloji Transfer Merkezi inşa ettik” tabirini kullandı..
Bu yıl dünyanın Kovid-19’un yanı sıra çeşitli salgınlarla mücadele ettiğini hatırlatan Ghebreyesus, maymun çiçeği (Mpox) virüsüne dair şunları söyledi:
“Temmuz ayında Mpox’u Kaygı Uyandıran Uluslararası Halk Sağlığı Acil Durumu (PHEIC) ilan ettim. Şimdiye kadar 110 ülkeden 83 bin vaka ve 66 can kaybı görüldü. Tıpkı Kovid-19i Mpox olayları da zirve yaptığı günden bu yana yüzde 90 azaldı. Mevcut eğilim sürdüğü takdirde gelecek yıl Mpox’u acil durum olarak tanımlamayı bırakacağımız konusunda umutluyum.”
Uganda’da Ebola 11 Ocak’ta bitebilir
Uganda’da yeniden tesirini gösteren Ebola virüsünün de denetim altına alındığını duyuran Ghebreyesus, “27 Kasım’dan bu yana yeni vaka görülmedi. Hiçbir vaka ortaya çıkmadığı takdirde 11 Ocak itibarıyla salgının bittiğini duyuracağız” sözünü kullandı.
Ghebreyesus, kolera salgınıyla mücadelenin 30 ülkede sürdüğünü kaydetti ve bu yıl salgının en çok tesir gösterdiği, son 3 yılda hiçbir olayın görülmediği Haiti’de kolera kaynaklı 310 can kaybı meydana geldiğini belirtti.
Haiti’ye sağlık ekipmanı ve aşı yardımına devam edeceklerini vurgulayan Ghebreyesus, en son geçen hafta bölgeye 1,2 milyon doz ağız yoluyla alınan kolera aşısı yolladıkları bilgisini verdi.
Ghebreyesus, DSÖ’nün verilerine göre 2022’de 16 ülkede sağlık tesislerine 1000’in üzerinde saldırı yapıldığını ve bu hücumlarda 220 kişinin hayatını yitirdiğini söyledi.