İYİ Parti’nin, Suriyeli sığınmacıların dönüş sürecinin başlatılmasına ilişkin genel görüşme önergesi AKP ve MHP oylarıyla reddedildi

İYİ Parti’nin “Deprem felaketinin yıkıcı tesirleri ve sonuçlarıyla birlikte siyasi, ekonomik, demografik riskler sebebiyle Suriyeli sığınmacıların vatanlarına dönüş sürecinin çabucak planlanması ve başlatılması” amacıyla verdiği genel görüşme önergesi, TBMM Genel Kurulu’nda AKP ve MHP’li milletvekillerinin oylarıyla reddedildi. İYİ Parti Aydın Milletvekili Aydın Adnan Sezgin, “İktidarın yanlış Suriye siyasetinin birçok ağır maliyetinin yanında ortaya çıkmış olan sığınmacı sorunu esasen bölgedeki demografik istikrar üzerinde çok önemli bir tehdit oluşturmaktaydı. Felaket sonucunda Suriyeli sığınmacıların zelzele bölgesindeki kalabalık nüfusları demografik riskleri katlamıştır” dedi.

İYİ Parti’nin, “Deprem felaketinin yıkıcı tesirleri ve sonuçlarıyla birlikte siyasi, ekonomik, demografik riskler sebebiyle Suriyeli sığınmacıların vatanlarına dönüş süreciniplanlanması ve başlatılması” ile ilgili genel görüşme önergesinin diğer önergelerin önüne alınarak bugün Genel Kurul’da görüşülmesine ilişkin grup önerisi, AKP ve MHP milletvekillerinin oylarıyla reddedildi. Önergenin münasebetini açıklayan İYİ Parti Aydın Milletvekili Aydın Adnan Sezgin şunları söyledi:

“Bu depremin bu kadar ağır bir felakete dönüşmesi siyasi iktidarın ihmal ve yanlışlar silsilesinin bir sonucudur”

“Yaşadığımız zelzeleler elbette büyük doğal afetlerdir, büyük bir faciadır. Facianın ağır acısı içindeyiz. Yara koskocaman açıktır. Zelzele önlenemez ama felaket hem öngörülebilir hem önlenebilir. Bunun dünyada örnekleri çoktur. Bu sarsıntının bu derece ağır bir felakete dönüşmesi siyasi iktidarın ihmal ve yanlışlar silsilesinin bir sonucudur. Bu büyük felaketin içindeki yanlış ve eksiklikler silsilesine bir de Kızılay faciası eklenmiştir.

Yaşadığımız felaket on bir vilayetimizdeki pek çok yerleşim yerini harap etmiş, Cumhuriyet tarihinde görülmemiş can kaybı yaşanmıştır. Dindirilmesi hiçbir suretle mümkün olmayan bir acı yaşıyoruz. Can kayıplarımızın fiziki ve manevi yaralarının yanında maddi hasarlarda had safhadadır. Konutlar, iş yerleri, fabrikalar, makinalar, araçlar ve eşyalar pek çok fiziki maddi varlık faciayla birlikte yok olmuştur. Bölgenin ve Türkiye’nin üretim kapasitesi ağır darbe almıştır.

“Suriyeli sığınmacıların sarsıntı bölgesindeki kalabalık nüfusları demografik riskleri katlamıştır”

Halkımız iktidarın maharetsiz ekonomi yönetimi nedeniyle esasen ağır ve uzun müddetli bir ekonomik kriz altında can çekişmekteyken şu anda buna bir de zelzelenin olduğu kayıp ve aksaklıklar eklenmiştir. Hayatta kalabilenler zelzele bölgesini terk ederek diğer vilayetlerimize yerleşmeye başlamıştır. Kalıcı olma ihtimalini barındıran kitlesel bir iç göç hareketi yaşıyoruz. Felaketin neden olduğu siyasi ve demografik risklerde giderek daha bariz hale gelmektedir.

İktidarın yanlış Suriye siyasetinin birçok ağır maliyetinin yanında ortaya çıkmış olan sığınmacı sorunu esasen bölgedeki demografik istikrar üzerinde çok önemli bir tehdit oluşturmaktaydı. Felaket sonucunda Suriyeli sığınmacıların zelzele bölgesindeki kalabalık nüfusları demografik riskleri katlamıştır. Bölge zati birçok hassasiyet taşımaktadır. Bölgenin demografik yapısındaki kırılmalar bugünden gözle görülür ama ileride daha da derinleşecek tehlikeleri beraberinde getirmiştir.

“Sığınmacıların ülkelerine dönmeleri Suriye’ye ait istikrarlar ve bölgenin jeopolitik istikrarları açısından da önemlidir”

İktidarın 2011’den bu yana süren Suriye gafletinin ülkemize büyük zarar veren sonuçlarından biri; süreksiz muhafaza statüsünde bulunan Suriyeli nüfustur. Resmi kayıtlara göre bu 3 buçuk milyondur. İktidar mensupları bile gerçekte bu nüfusun en az 5 milyon olduğunu ifade etmektedirler. Dünyada en çok sığınmacı bulunduran ülke pozisyonundayız. Ekonomik çaresizlikten birkaç yüz bin dolara vatandaşlık satılması ve yabancılara mülk edinme konusunda sağlanan imkanlar durumu daha da vahim hale getirmiştir. Bu imkanları fakat sömürge geçmişi olan adacık ülkecikler de sağlanmaktadır. Bu uygulama değiştirilmelidir, sarsıntı bölgelerinde ve civar vilayetlerde derhal durdurulmalıdır.

Ülkemiz sığınmacı problemi nedeniyle bugüne kadar 100 milyar doları aşan bir mali külfeti yüklenmiştir. Birtakım hesaplamalara göre yaşadığımız facianın ekonomik maliyeti de bu seviyededir. Sarsıntı felaketi sonrasında ülkemizin sığınmacıların oluşturduğu ekonomik külfeti ve türlü alanlardaki ağır riskleri daha uzun süre taşıyabilmesi mümkün değildir. Ayrıyeten sığınmacılar her açıdan istismara açık bir kitle oluşturmaktadır. Sığınmacıların ülkelerine dönüşlerine yönelik derhal bir strateji oluşturulması ve en süratli şekilde dönüşlerinin temin edilmesi gerekmektedir. Bu Türkiye’ye yakışan şartlarda gerçekleştirilmelidir. Suriye idaresiyle bu emele dönük görüşmeler bir an önce başlatılmalı, uluslararası seviyede gerekli diplomatik teşebbüsler hayata geçirilmelidir. Sığınmacıların ülkelerine dönmeleri Suriye’ye ait istikrarlar ve bölgenin jeopolitik istikrarları açısından da kıymetlidir.”

“Göçmen düşmanlığı yaşadığımız sarsıntı felaketiyle yeniden bir tahrike sebep olmamalıdır”

Öneri üzerinde HDP grubu ismine söz alan İstanbul Milletvekili Hüda Kaya şunları kaydetti:

“AKP iktidarının savaşçı ve yayılmacı siyasetlerine birtakım muhalefet etraflarının destek vermesiyle bölge yıllardır bir ateş topu içine döndü. Toplumlar için doğal afetler nasıl kitlesel göçe sebep oluyorsa, savaşlarda toplumlar için bir afettir ve kitlesel göçler kaçınılmazdır. O yıllarda bunu sayısız kezler söylemiştik. Savaş toplumlar için bir yıkımdır ve o yıkım yalnızca o bölgedeki halkları değil etrafını de bölgeyi de yıkar, ezer demiştik. O yıkımın tesirlerini toplumumuzda maalesef yaşamaya mahkum edildi. Bunu tahlil yolu asla bir göçmen düşmanlığına yol açacak siyasetler üreterek olmamalıdır.

AKP’nin göçmenleri istismar ederek onlar üzerinden dünya ülkelerine bir şantaj ve rant problemi dönüştürmesi nasıl insanlık, hukuk ve vicdan dışıysa; göçmenleri eşit insan görememek, göçmen düşmanlığı üzerinden prim yapmak, göçmenleri en insani haklarından yoksun bırakmak, ömür ve barınma haklarına mahzur olmakta bir insanlık, hukuk ve vicdan dışılıktır. İktidarın savaş, talan ve rant siyasetlerinin neden olduğu yoksulluk mazeret edilerek gündeme getirilen göçmen düşmanlığı yaşadığımız zelzele felaketiyle yeniden bir tahrike sebep olmamalıdır.

“Ülkemizin açlığa, yoksulluğa girmesinin sorumluları göçmenler değil; savaşa ‘evet’ diyenlerdir”

Deprem bölgelerinde Türkiye vatandaşı olmayan kimi göçmenlere ayrımcılık uygulandığına dair pek çok argümanlar ve görüntüler mevcuttur. Bu yardım ve dayanışma kampanyaları insani yardım ve dayanışma kampanyalarıdır. Kim olursa olsun vatandaşımız olsun yahut olmasın depremzede herkese eşit şekilde bu yardımları ulaştırmak bizim insanlık vazifemizdir. Binlerce, milyonlarca göçmenin burada olmasının nedeni bu Meclis’te savaş tezkerelerine, ‘evet’ diyenlerdir. Ülkemizin açlığa, yoksulluğa girmesinin sorumluları göçmenler değildir. Savaşa ‘evet’ diyenlerdir.

Göç bir sonuçtur, bir insanlık sorunudur. Herkesin özgürce kendi yurdunda, toprağında yaşayacağı barış siyasetlerini savunmak göçmenlerin meselelerini da çözecektir. Göçmenler saray rejiminin bir kozu ve göçmen düşmanlığının noktasında hedef tahtası olamayacak kadar çok önemli bir insanlık sorunudur. Sorunun tahlili kolay ve nettir. Öncelikle Suriye’deki savaşın çabucak sonlandırılması, ülkemizde ve bölgede kalıcı barış, demokratik ortamın sağlanması meseleye en net tahlili getirecektir. Bu siyasi ve toplumsal ahlaka sahip olan herkesin üstlenmesi ve yerine getirmesi gereken tarihî bir sorumluluktur.

“Toplamda 5 vilayetimizde 2 milyon Suriyeli vatandaş var”

CHP Gaziantep Milletvekili Bayram Yılmazkaya ise şunları söyledi:

“Bir ülkeden öteki bir ülkeye milyonlarca insan göç etmesi, sonların rahat bir şekilde açılarak bu insanların tamamını içeri alma ya da tamamını içeri aldıktan sonra vilayetlerin merkezlerinde olağan bir ömür sağlama dünyanın hiçbir yerinde yok. Savaş halinden kaçan ağır bir kitle geldi. Bunları biz sonlarda, konteyner kentlerle, çadır kentlerle o an için yapılması gerekenleri yapmak zorundaydıkfakat 2011 yılından beri 3 buçuk milyon resmi sayıları, 5 milyondan fazla Suriyeliyi vilayetlerimizde bulunduruyoruz.

Toplamda 5 vilayetimizde 2 milyon Suriyeli vatandaş var. Gaziantep, Urfa, Hatay, Kilis, Mardin bölgesinde 2 milyon vatandaş var. Suriyeli vatandaşlar hayat stilleri kendi ortalarındaki bağlarından ötürü hiçbir zaman iç içe bir tablo sergilemediler. Kendi ilimde bile şimdi mahalleleri farklı, gettoları farklı. Kendi kendilerine iş yeri açmışlar. Birbirlerinden alışveriş yapıyorlar. Birbirlerini kolluyorlar, koruyorlar ve bu türlü bir yapı oluşmuş.

“Suriyeli vatandaşların en kısa sürede ülkelerine geri dönüşü için gerekli bütün tedbirler alınmalıdır”

Bu kadar insanı bir ortada tuttuğumuzda ülkemizle ilgili herhangi bir felaket anında ya da darboğazda bunlarda aynı ezayı yaşayacaklardır ve yarın bu kitle halindeki insanların herhangi bir nedenle kullanıldığında o bölgede büyük bir ateş ortaya çıkacaktır. Ülkemizi büyük bir felaket beklemektedir. O bölgede Arap- Kürt, Arap- Türk hengameleri meydana gelebilir. 11 yaşında ülkemize gelen insanlar şimdi 25 yaşında. Bellerinde değişik aletlerle sokaklarda geziyorlar. Yarın bu ülkede öteki problemlere neden olabilirler.

Depremden ötürü insanlarımız göç halinde olması, nüfusun öteki vilayetlere gitmesinden ötürü şimdi o bölgede farklı bir sıkıntı başladı. Sarsıntı anında, toplanma alanlarında vatandaşlarımızla birlikte kaldılar. O anda bile kendi vatandaşlarımız o insanlara karşı bir tepki gösteriyorlardı. Suriyeli vatandaşlar bu gidişle bölgede daha tehdit eder bir hale gelecek kendi vatandaşlarımızda onlarla ilgili daha ön yargılı daha katı daha sert duruma doğru gitmektedir. O nedenle Suriyeli vatandaşların en kısa sürede ülkelerine geri dönüşü için gerekli bütün tedbirler alınmalıdır.” (ANKA)