Avrupa’da enerji faturasını düşürme takviyeleri sürüyor

Rusya-Ukrayna savaşı, global ekonomiyi olumsuz etkilerken, Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankası gibi, dünyanın önde gelen ekonomik kurumları savaşın tesiriyle ekonomik büyümenin yavaşlayıp yüksek enerji ve besin fiyatlarıyla enflasyonun artacağı ikazında bulunuyor.

Avrupa’da enerji maliyetindeki artışlar, düşük gelirlileri orantısız şekilde etkilerken, eşitsizliği daha da artırıyor.

Euro Bölgesi’nde yıllık enflasyon, savaşın körüklediği besin ve enerji maliyetlerindeki büyük artışın da tesiriyle yüzde 8,6’ya ulaştı.

AB Kurulu’nun raporuna göre, bu yılın ilk çeyreğinde toptan elektrik fiyatları geçen yılın çeyreğine kıyasla İspanya ve Portekiz’de yüzde 411, Yunanistan’da yüzde 343, Fransa’da yüzde 336 ve İtalya’da yüzde 318 arttı.

Avrupa’nın gösterge elektrik fiyatı, Ağustos ayında Almanya’da ilk defa megavat saat başına 700 euroyu geçti. Böylelikle, 2023 teslimatlı elektriğin fiyatı son 5 yılın mevsimsel ortalamasının 14 katına ulaştı.

Yükselen enflasyon ve enerji fiyatları, Avrupa ülkelerini zor durumda kalan düşük gelirli vatandaşları da desteklemeye yöneltti.

Avrupa’da hükümetler enerji krizi karşısında halkı enerji tasarrufuna motive etmek için kampanyalar başlatırken, benzeyenzamanda krizi hafifletmek için vergi indiriminden nakit ödemeye varan çeşitli önlemler açıkladı.

Fransa’da 20 milyar euroluk paket onaylandı

Fransa’nın ana enerji sağlayıcısı EDF Grubu, zarar ederek yüksek enerji fiyatlarını tüketicilere yansıtmamayı seçti. Ülkede devlet tarafından yakıtta litre başına 18 euro sentlik indirim yapıldı.

Düşük gelirli hanelere artan enerji maliyetlerine yardımcı olmak için bir defaya mahsus 100 euro ödeme sağlandı.

Ülkede, Ağustos başında artan enerji ve besin fiyatlarıyla mücadele eden hane halklarına yardımcı olmak için 20 milyar euroluk yardım paketi mecliste onaylandı.

Yardım paketinde emekli maaşlarının ve kimi sosyal yardım ödemelerinin yüzde 4 artırılması, akaryakıtta devlet tarafından finanse edilen litre başına 18 sentlik indirimin Eylül ve Ekim aylarında 30 sente çıkarılması da yer aldı.

Ayrıca şirketlere çalışanlarına yıllık 6 bin euroya kadar vergisiz ikramiye vermesi imkanı tanındı.

Almanya’da iki yardım pakati uygulamada

Savaş öncesi Rusya ile çok yakın enerji bağları bulunan ve güçte Rus kaynaklarına bağımlı Almanya’da, besin ve akaryakıt alanındaki rekor fiyatlar enflasyon karşısında gelirleri eriyen hane halklarını zor durumda bırakıyor.

Hükümet, bu yıl artan enerji fiyatları karşısında vatandaşlarına yardımcı olmak için 30 milyar euroluk iki yardım paketi hazırladı. Artan enerji fiyatlarının vatandaşlara yansımasını azaltmak için vergi mükellefi her çalışana bir keze mahsus 300 euro ödeme yapma kararı alındı.

Benzinde akaryakıt vergisi litre başına 30 sent, mazotta ise 14 sent düşürüldü.

Toplu taşıma araçlarının kullanımını teşvik etmek ve herkes için daha ucuz hale getirmek amacıyla bir kereye mahsus 90 gün boyunca, tren, otobüs ve metroda toplu taşıma biletinin ayda 9 euroya satılmasına imkan tanındı.

İspanya güçte vergi indirimine gitti

İspanya, enerji faturalarındaki KDV’yi yüzde 21’den 10’a düşürürken, elektrikten alınan vergiyi yüzde 7’den 0,5’e indirdi. İspanya hükümeti enerji şirketlerine beklenmedik bir vergi uygulayarak tüketiciler için yüksek maliyetlerin yükünü hafifletmeye yardımcı oldu.

Ülkede hayat pahalılığı kriziyle başa çıkmak için 1 Eylül’den yıl sonuna kadar kimi kısa ve orta uzaklıklı tren seyahatlerinin bedelsiz olması kararlaştırıldı.

İrlanda KDV indirdi

İrlanda’da toplu taşıma fiyatları, artan ulaşım maliyetlerine yardımcı olmak için yıl sonuna kadar yüzde 20 düşürüldü. Hane halkının ve şirketlerin akaryakıt maliyetlerine yardımcı olmak için, yakıt vergisini akaryakıt için litre başına 20 sent, dizel için litre başına 15 sent indirdi.

İrlanda hükümeti, gaz ve elektrik üzerindeki KDV’yi yüzde 9 ila yüzde 13,5 arasında düşürdü.

Hollanda’da düşük gelirliye 800 euro enerji teşviki

Hükümet, artan enflasyona yardımcı olmak için, düşük gelirli hanelere bir sefere mahsus 800 euro enerji teşviki açıkladı.

Ayrıca güçte KDV’yi yüzde 21’den 9’a indirdi. Akaryakıt vergisinde ise yüzde 21 indirim sağlandı.

İngiltere’de emekliye 300 euro ek ödeme

İngiliz hükümeti, düşük gelirli hane halkı için enerji krizine karşı enerji sağlayıcılarına otomatik ödemeli 400 sterlinlik enerji indirimi açıkladı.

Devlet yardımı alan haneler içinde, 400 sterlinlik indirime ek olarak bir keze mahsus 650 sterlinlik “hayat pahalılığı” ödemesi yapılmasına karar verildi. Emeklilere de 300 euro ek ödeme imkanı sağlandı.

İtalya’da düşük gelirliye 200 euro

İtalya, enerji faturalarını denetim altında tutmak için 14 milyar euroluk yakıt teşvik ve yatırım planı açıkladı.

Yılda 35 bin eurodan daha düşük gelirli çalışanlara 200 euro ödenmesine karar verildi.

Enerji ağır şirketlere yüzde 20 vergi indirimi taahhüt edildi. İtalya hükümeti, yüksek enerji fiyatlarından kar sağlayan şirketleri yüksek orandan vergilendirme planı hazırladı.

Belçika’da 225 euroluk kalorifer yakıtı çeki

Savaşın başlamasıyla birlikte Belçika’da da başta elektrik ve doğal gaz olmak üzere enerji fiyatları süratle yükseldi. Ülkede enflasyon son 40 yılın zirvesine çıkarken yüzde 10’a varan enflasyondaki artışa en büyük katkıyı enerji ürünleri verdi.

Ülkede temmuz ayında güçteki fiyat artışı yüzde 49,11’i buldu. Belçika’da temmuz ayında 1 yıl öncesine kıyasla elektrik fiyatları yüzde 44,7, doğalgaz fiyatları yüzde 97 ve kalorifer yakıtı fiyatları yüzde 68,9 arttı.

Savaşla birlikte ülkede akaryakıt ve motorin gibi akaryakıt fiyatları da zirve yaptı. Hükümet, mart ayında artan enerji faturalarına karşı doğalgaz, akaryakıt ve motorindeki vergileri düşürmeye karar verdi.

Doğalgaz ve elektrikteki KDV yüzde 21’den 6’ya indirildi. Konutunu kalorifer yakıtı ile ısıtanlara 225 euroluk çek gönderildi.

Elektrik faturalarına katkı için abonelere 100 euroluk çek verilirken akaryakıt ve mazota uygulanan vergiler de azaltıldı. Söz konusu yakıtların litre fiyatı ortalama 17,5 sent düşürüldü.

ABD yatırıma 369 milyar dolar kaynak ayrıldı

Avrupa ülkelerinin yanı sıra ABD de savaşın başlamasıyla birlikte yükselen enerji fiyatlarından nasibini aldı.

Ülkede enflasyon, enerji ve besin fiyatlarındaki artışların tesiriyle 41 yılın tepesini gördü.

ABD’de enerji fiyatları Temmuz’da aylık bazda yüzde 4,6 azalış göstermesine karşın yıllık bazda yüzde 32,9’luk artış kaydetti. Ülkede akaryakıt fiyatlarındaki artış Temmuz’da yıllık bazda yüzde 44’ü bulurken, elektrik fiyatlarındaki artış aynı devirde yüzde 15’i aştı.

ABD tarihinin en büyük “iklim paketi” olarak da görülen “Enflasyonu Düşürme Yasası” kapsamında, enerji güvenliği ve iklim değişikliğiyle mücadeleye yönelik yatırımlar için 369 milyar dolarlık kaynak ayrıldı. Bu yatırımlarla, enerji faturalarının yılda 500 ila 1000 dolar arasında düşürülmesi, karbon emisyonunun 2030’a kadar yüzde 40 oranında azaltılması hedeflendi.