BETAM çeyreklik bazda küçülme öngördü

Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi, Betam, Prof. Dr. Ozan Bakış ve Araştırma Vazifelisi Uğurcan Acar tarafından hazırlanan “Çeyreklik Bazda Küçülme” başlıklı Ekonomik Büyüme ve Kestirimler: Şubat 2024 notunu yayımladı.

Raporda, mutlaklık kazanan Ekim, Kasım ve Aralık ayı GSYH öncü göstergeleri ile yaptığımız hesaplamalara göre Türkiye iktisadının 2023 yılının dördüncü çeyreğinde bir evvelki yılın aynı çeyreğine kıyasla yüzde 4,7 oranında büyüme tahmin edildi. Mevsim ve takvim tesirlerinden arındırılmış bilgilerle yaptığımız hesaplamalarla ise 2023 yılının dördüncü çeyreğinde bir evvelki çeyreğe kıyasla GSYH’nin yüzde 0,5 azalma öngörüldü.

GSYH kestiriminde kullanılan diğer mevsim ve takvim tesirlerinden arındırılmış değişkenlere bakıldığında imalat sanayi üretim endeksinde yüzde 0,6’lık, hizmet bölümüne olan talepte ise yüzde 2,8’lik düşüş gözlendi. Prakende sektöründe fiyatların yüzde 6,4 düşüş tahmin edildi.

Geçen yılın aynı dönemi ile kıyaslandığında imalat sanayi üretim endeksinin yüzde 0,9 artmasının, hizmetlere olan talebin yüzde 6,3 azalmasının öngörüldüğü raporda kapasite kullanım oranında yüzde 1,2’lik, elektrik tüketiminde ise yüzde 3,5’lik yıllık artış hesaplandı.

Tüketim mallarında ithalat arttı

2023 yılının dördüncü çeyreğinde bir evvelki çeyreğe kıyasla tüketim malları ithalatı yavaşlayarak da olsa artmaya devam ettiği belirtildi. Artış yüzde 3,4 olarak kaydedildi. Tüketim malları ithalatı ve ÖTV hariç tüm tüketim öncü göstergelerinde çeyreklik bazda düşüş tahmin edildi.
Bir evvelki yılın benzeyençeyreğine göre bakıldığında, tüketim malları ithalatında yüzde 49,5i önemli bir artış, konut kredilerinde ise azalış yüzde 24,8’lik azalış izlendi. Tüketici kredileri ve kredi kartları ile ÖTV ve kamu tüketim harcamalarında artışlar sürat keserek devam etti.

Üretim beklentileri pozitif

Mevsim ve takvim tesirlerinden arındırılmış dataya göre, 2023 yılının dördüncü çeyreğinde kamu yatırım harcamalarında yüzde 8,2’lik bir artış hesaplandı. Diğer yatırım öncü göstergelerindeki değişimler ise yüzde 0,9’luk artış ve yüzde 3,1’lik düşüş aralığında izledi.

Yıllık bazda ise yatırım malı ithalatı evvelki çeyreğe göre ivme kaybetse de artmaya devam etti. Son 3 aylık üretim beklentileri ise yüzde 10 artışla pozitif görünüm arzetti.

İthalatta ivme kaybı

2023 yılının dördüncü çeyreğinde, mevsim ve takvim tesirlerinden arındırılmış altın dışı ticaret sayılarına bakıldığında ihracatta yüzde 0,4’lük, ithalatta ise yüzde 1,7’lik düşüş öngörüldü.

Bir evvelki yılın aynı çeyreğine kıyasla bakıldığında altın dışı ihracat yüzde 2,1 artarken, toplam ihracatta yüzde 4,6 artış görüldü. Altın dışı ithalat yüzde 8,2 artarken, altın dahil edildiğinde ithalatta yüzde 3,7’lik artış hesaplandı.