Covid araştırması: Koronavirüs sonrası 6 ay kan pıhtılaşması riski artıyor

İsveç’te yapılan bir araştırmaya göre, koronavirüse yakalananlarda, 6 ay boyunca önemli kan pıhtısı oluşumu riski artıyor.

Araştırma, hastalığı ağır geçirenlerin ve pandeminin ilk dalgasında virüse yakalananların en yüksek risk kategorisinde olduğuna işaret ediyor.

Araştırmacılar, koronavirüse karşı aşılanmanın kıymetini vurguluyor, aşı sonrasında kanda pıhtı oluşma riskinin virüs kaynaklı pıhtılaşmaya kıyasla çok düşük olduğunu ifade ediyor.

Araştırmaya göre koronavirüsün neden olduğu Covid-19 hastalığına yakalanan ve bilhassa ağır geçirip hastanede tedavi görmek zorunda kalan bireylerde kan pıhtılaşması riski, virüsü hafif geçirenlere ya da hiç yakalanmayanlara kıyasla çok daha yüksek.

Uzmanlar, araştırmayla riskin ne zaman olağan düzeye döndüğünü ve pandeminin çeşitli dalgaları sırasında risk düzeyinin değişip değişmediğini tespit etmeyi hedefledi.

Araştırma kapsamında İsveç’te Şubat 2020 ve Mayıs 2021 tarihleri arasında Covid-19 testi pozitif çıkan 1 milyon kişinin sağlık durumu takip edildi. Bu bireylerin sağlık durumu, benzeyencinsiyet ve yaş kümelerinden virüse yakalanmayan 4 milyon kişi ile karşılaştırıldı.

Covid sonrası şu risklerin arttığı tespit edildi:

• 3 aya kadar bacakta kan pıhtıları ya da derin ven trombozu (DVT)
• 6 aya kadar akciğerlerde kan pıhtıları ya da pulmoner emboli
• 2 aya kadar iç kanama ve inme

Araştırmacılar, Covid sonrası kan pıhtılaşması risklerini olağan risk seviyesiyle karşılaştırdıklarındaysa şu sonuçları elde etti:

• Her 10 bin Covid hastasından 4’ünde DVT gelişirken Covid olmayanlarda bu oran 10 binde 1’di
• Her 10 bin Covid hastasından 17’sinde akciğerde kan pıhtısı oluşurken Covid olmayanlarda bu oran 10 binde 1’den azdı

Pandeminin başında hastalananlarda risk daha yüksek

British Medical Journal (BMJ) isimli tıp mecmuasında yayımlanan araştırmanın bulguları, pıhtılaşma riskinin virüse pandeminin ilk dalgasında yakalananlarda daha yüksek olduğunu gösteriyor.

Araştırmacılar, virüsün sonraki dalgalarında yeni tedavi usullerinin geliştirildiğini ve aşılanma oranlarının yükseldiğini buna münasebet gösterdi.

Uzmanlar, Covid-19’u ağır geçiren bireylerin akciğerlerinde kan pıhtısı oluşumu ihtimalinin olağandan 290 kat yüksek olduğunu, virüsü hafif geçirenlerde bu oranın yalnızca 7 kat yüksek olduğunu tespit etti. Virüsü hafif geçirenlerde iç kanama olasılığında ise bir artış kaydedilmedi.

İsveç’te Umea Üniversitesi’nde araştırmacı olan Anne-Marie Fors Connolly, “Virüs kaynaklı pıhtılaşma mümkünlüğü aşıdan kaynaklı pıhtılaşmaya kıyasla çok yüksek. Bu, şimdi aşı olmamış şahısların aşılanması için çok çok önemli bir sebep” diyor.

Araştırmacılar, Covid-19’dan sonra kan pıhtılarının neden oluştuğunu şimdi tam olarak bilmiyor, lakin virüsün kan damarlarını döşeyen hücrelerin üzerine yerleştiğini ve bu yüzden bedenin virüse abartılı şekilde tepki veriyor olmasının ihtimaller arasında olduğunu söylüyor.

• Covid: İngiltere’deki son araştırmanın bulguları neler?
• Covid: İngiltere hastalık belirtileri listesini güncelledi
• UNICEF: Covid kapanmaları hala 400 milyon öğrenciyi etkiliyor

Aşılar, Covid’i ağır geçirmeye karşı tesirli olsalar da virüse yakalanmayı tamamen engellemiyorlar. Bu yüzden insanlar birkaç kez virüse yakalanabiliyor.

Glasgow Üniversitesi’nde Halk Sağlığı kısmında öğretim vazifelisi olan Frederick K Ho, çalışmanın hafif geçirilen Covid enfeksiyonlarında bile “Olası komplikasyonlara karşı titiz olmamız gerektiğini” hatırlattığını söylüyor.