Erdoğan’a ödenek yetkisi; Meclis’in onayına gerek kalmadan düzenleme yapabilecek

İktidar Meclis’in bütçe yapma yetkisini de etkisizleştirme hazırlığında. Ödeneklerin tükenmesi nedeniyle çıkarılması zarurî ek bütçe yerine sunulan torba yasa teklifiyle Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan’a ödenek ekleme yetkisi veriliyor.

AKP milletvekillerinin imzasıyla TBMM Başkanlığı’na sunulan, en düşük memur maaşlarında iyileştirme içeren ve vatandaşa yeni mali yükler getiren torba teklif, Meclis’in çok önemli bir yetkisini daha elinden alacak. AKP, ortaya çıkan ödenek gereksinimini ek bütçe yerine öncelikle ödenek transferi ile yapmak istiyor. Ek bütçe yapılsa bile Erdoğan, Meclis onayına gerek kalmadan düzenlemeler yapabilecek.

Birgün gazetesinden Hüseyin Şimşek’in haberine göre, 15 unsurdan oluşan torba teklifte ayrıyeten emeklilikte yaşa takılanlarla ilgili düzenleme, emekli ikramiyeleri, bayram ikramiyeleri, emeklilere yapılan ek ödemeler, genel sağlık sigortası ödemeleri nedeniyle ortaya çıkacak ödenek gereksiniminin karşılanabilmesi maksadıyla Cumhurbaşkanına, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bütçelerine 2023 yılında ödenek ekleme yetkisi de veriyor.

Daha önce iptal edilmişti

İktidar, aynı bir düzenlemeyi 2021’de de hayata geçirmişti. O tarihte yapılan düzenleme ile Cumhurbaşkanı’na 2021 yılı bütçesine ödenek ekleme yetkisi verildi. Düzenlemenin hukuksuz olduğunu savunan CHP, mevzuyu AYM’ye taşıdı. Yüksek Mahkeme, düzenlemeyi iptal kararında, “Bütçe hakkı mucibince buna benzer değişikliklerin bütçe kanunları için belirlenen adap ve asıllara tabi olması gerektiğini” vurguladı.

AYM münasebetini bu türlü açıklamıştı

Bütçe konusunda yürütme organının yasamadan yetki alması gerektiğini bildiren AYM, iptal kararında ayrıyeten şu tabirlere yer verdi:

“Bütçeler genel olarak muhakkak bir periyottaki gelir ve masraf kestirimleri ile bunların uygulanmasına ilişkin konuları gösteren ve yöntemine uygun olarak yürürlüğe konulan evraklardır. Bununla birlikte bütçe kanunları, yasama organı tarafından yürütme organına yıllık olarak kamu gelirlerinin toplanması ve sarfiyatların yapılması için yetki ve izin verilmesini düzenleyen kanunlardır. Yürütmeye verilen bu izin ve yetki, özünde yasama organının halktan aldığı bütçe hakkının gereğidir.”

“Cumhurbaşkanına verilen yetkinin Anayasa’da bir karşılığı yok”

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nun CHP’li Üyesi Cavit Arı, BirGün’e yaptığı açıklamada iktidarı düzenlemeden geri adım atmaya davet etti.

“Geçen periyottaki düzenleme konusunda ne komitede bizi dinlediler ne genel kurulda. Şu Anda getirilen düzenlemenin de bir farkı yok” diyen Arı, şunları söyledi: “AKP, yasa tanımayan, AYM kararlarını hiçe sayan anlayışını sürdürmeye devam ediyor. Özelleştirme vakti da benzersı oldu. Limanların özelleştirilmesi kararını AYM iptal etmişti. Onda makyaj niteliğinde düzenlemeler yaparak yeniden yasalaştırdılar. Şu Anda birebirini yapıyorlar. Cumhurbaşkanına verilen yetkinin Anayasa’da bir karşılığı yok. Bütçe Kanunu’na da uygun değil. Üzerimize düşeni yapıp komisyon ve genel heyet aşamasında itirazlarımızı sıralayacağız ve olmazsa yeniden AYM’ye gideceğiz.”

“Meclis’in yetkisini gasp”

HDP Batman Milletvekili Mehmet Rüştü Tiryaki de Meclis’in yetkilerinin teker teker Saray’a devredildiğini söyledi. Tiryaki, “Meclis’in onayından geçmeden bütçenin yürürlüğe girme şansı yok. TBMM’nin yetkisini bu şekilde ele geçirmeye çalışıyorlar. Zati Türkiye’de önemli bir güçler ayrılığı sorunu var. Neredeyse tüm yetki Cumhurbaşkanında toplanmış durumda. O denli anlaşılıyor ki herhangi bir kontrol olmadan ek bütçeleri hayata geçirmek istiyorlar” diye konuştu.