İş dünyası, 1 Ekim’de başlayacak “karbon düzenlemesi”ne hazırlanıyor

Eray Görgülü

Türkiye’nin, Avrupa Birliğinin (AB) karbon vergisinden en fazla etkilenecek ülkeler arasında yer alacağına dikkat çeken Ankara Sanayi Odası Başkanı Seyit Ardıç, yeşil dönüşümün 2040’a kadar Türkiye’ye maliyetinin 60 milyar doların üzerinde olmasının beklendiğini söyledi.

Ankara Sanayi Odası (ASO) 2023 yılı 2. Meslek Komiteleri Ortak Toplantısı’nda konuşan ASO Başkanı Seyit Ardıç, Avrupa Birliği’nin (AB) Sınırda Karbon Düzenleme Düzeneği’nin demir-çelik, alüminyum, gübre, elektrik ve çimento dallarını kapsayan ilk evresinin 1 Ekim 2023’te devreye gireceğini hatırlattı.

Sanayide teknoloji seviyesini ve verimliliği arttırmaya ihtiyaç olduğuna dikkat çeken Ardıç, dünyadan şu örnekleri verdi: “Dijital ve yeşil dönüşüm kavramlarını sıkça kullanıyoruz. ama uygulamada zorluk çekiyoruz. Dijital teknolojilerin Türkiye’de kullanımı OECD ülkeleri içerisinde en düşükler arasında. İkiz dönüşüm, en gelişmiş ve varlıklı ülkelerde bile ağır devlet takviyeleriyle yürütülen bir süreçtir. Gerçekten ABD 2022 yılında İklim ve İstihdam Yasası ile endüstride yeşil dönüşüme 391 milyar dolar tahsis etti.

10 yıl boyunca sürdüreceği bu dayanağın meblağı 2023 federal bütçesinin dörtte birine denk geliyor. Avrupa Komitesi, Avrupa Yeşil Mutabakatı maksatlarına ulaşmak için en az 1 trilyon Euro’yu harekete geçirme söylediği söz vermişti. Bu fon tavanını her yıl arttıran AB, geçtiğimiz aylarda, endüstriye 270 milyar dolar fiyatında ek kaynak tahsis etti.

Japonya, Yeşil Dönüşüm Yasası kapsamında kamu-özel kesim iştirakleri aracılığıyla 1,1 trilyon dolar meblağında yeşil yatırımı teşvik ediyor. Ülkemizde de devletimizin yeşil dönüşümü, mevzuatıyla finansmanı ve teknik yardımlarıyla sahiplenmesi büyük kıymet arz etmektedir.”

“Zihinsel dönüşümü ve farkındalığı sağlamamız çok önemli”

Dünyadaki gelişmelerin dışında kalmamak için, Türkiye’de de firmaların yeni teknolojilerle üretime geçmesi gerektiğini kaydeden Ardıç, şöyle devam etti: “Bunun içinse öncelikle manalı ve kâfi seviyede teşvik edilmesi gerekiyor. Sanayi alanları artırılmalı ve firmalara teknik destek ve finansman sağlanmalı. Endüstride giderek büyüyen bir sorun olan işgücü muhtaçlığının karşılanması da, tekrar hükümetin işgücü ve eğitim siyasetleriyle ivedilikle ele alması gereken bir mevzudur.

Sınırda Karbon vergisi düzenlemeleri dahil olmak üzere iklim değişikliğiyle mücadele siyasetleri, ülkelerin üretim, ticaret ve rekabetçiliği üzerinde çok güçlü tesirlere sahip. Yeşil dönüşümü ıskalama şansımız yok. Geç kalmak ise astarı yüzünden daha maliyetli bir durum. Her şeyin başında zihinsel dönüşümü ve farkındalığı sağlamamız çok önemli. Ekonomik açıdan baktığımızda ise, AB’nin karbon vergisinden en fazla etkilenecek ülkeler arasında yer alıyoruz. 2040 yılına kadar Türkiye’ye maliyetinin 60 milyar doların üzerinde olması bekleniyor.”

“Tüm bölümler üzerine yol haritası hazırlandı”

AB Yeşil Mutabakatı’nın ASO Üyesi İşletmeler Üzerindeki Tesirlerinin Yönetilmesi projesinden de söz eden Ardıç, şunları söyledi: “Tüm bölümler üzerine kapsamlı bir yol haritası hazırlandı. Yakın vakitte bu raporları tüm üyelerimiz ile paylaşacağız.

Çevre, iklim değişikliği, sürdürülebilirlik, döngüsel ekonomi ve yenilenebilir enerji gibi tematik alanlar, ülkelerin gelecek vizyonlarında kritik hususlar olarak öne çıkmaktadır. Bu doğrultuda, üyelerimiz ve paydaşlarımız için değer yaratmak amacıyla Çevre ve İklim Değişikliği Müdürlüğünü kurduk.”