İYİ Partili Akburak: Yaz saati uygulamasına 2025 yılı itibarıyla derhal son verilmelidir

İYİ Parti İstanbul Milletvekili Burak Akburak, TBMM Genel Kurulu’nda Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın bütçe görüşmelerinde; “kalıcı yaz sti” uygulamasının kaldırılmasını istedi. Akburak, “İnsanlarımızın kör karanlıkta işe, çocuklarımızın ise okula gitmek zorunda bırakıldığı garabet bir uygulamadır. Çalışanlar için iş güvenliği riskleri artarken, trafik kazalarında gözle görülür bir yükseliş yaşanmakta. Bayanlarımız sokaklarda karanlığın tedirginliğini yaşamaktadır. Yaz sti uygulamasını savunmanın bilimsel münasebeti var mıdır” dedi.

TBMM Genel Konseyi’nde, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı’nın 2025 yılı bütçeleri görüşülüyor. İYİ Parti İstanbul Milletvekili Burak Akburak, “kalıcı yaz sti” uygulamasının kaldırılması gerektiğini ifade ederek, şöyle konuştu:

“Enerji siyasetleri, sırf bugünün değil, geleceğin de ekonomik, çevresel ve sosyal istikrarını şekillendiren en kritik ögelerden biridir. Fakat Türkiye’de bu alandaki siyasetlerin, ne yazık ki bilimsel ve ekonomik gerçekliklerden uzak, günü kurtarma, yandaşı güçlü etme odaklı olduğunu üzülerek görüyoruz. Bugün, enerji siyasetlerindeki temel sıkıntılardan kimilerini sizlerle paylaşmak istiyorum.

Mesela, Türkiye’de enerji tasarrufu sağladığı iddia edilen ve hepimizin hayatını direkt etkileyen yaz sti uygulaması. Bu uygulamanın enerji tasarrufu sağlamak bir yana, enerji kesimindeki özel şirketlerin kar oranlarını artırmak için sürdürüldüğünü artık herkes biliyor. İnsanlarımızın kör karanlıkta işe, çocuklarımızın ise okula gitmek zorunda bırakıldığı garabet bir uygulamadır. Çalışanlar için iş güvenliği riskleri artarken, trafik kazalarında gözle görülür bir yükseliş yaşanmakta. Bayanlarımız sokaklarda karanlığın tedirginliğini yaşamaktadır.

Çocuklarımız sabah karanlıkta okula gitmek zorunda kalırken, çalışanlarımız işe yorgun başlarken, kimin çıkarı korunuyor? Buradan soruyoruz: Yaz sti uygulamasını savunmanın bilimsel münasebeti var mıdır? TÜBİTAK’ın kendi raporları dahi bu uygulamanın manalı bir tasarruf sağlamadığını ortaya koydu. Pekala, madem tasarruf etmiyoruz, niçin halkımızın sıhhatini ve hayat kalitesini bu uygulamayla bozuyoruz? Yaz sti uygulamasına 2025 yılı itibariyleson verilmelidir.”

“Güneş ve jeotermal enerji projelerine yönelik teşvikler artırılmalı”

Akburak, iktidarın güneş, hidroelektrik ve nükleer enerji siyasetlerine dair şunları kaydetti:

“Güneş gücü açısından varlıklı bir ülke olan Türkiye’nin bu potansiyeli gereğince kullanmıyor olması büyük kayıptır. Bugün enerji üretimimizin sadece yüzde 4’ü güneş gücünden sağlanmaktadır. Güneş ve jeotermal enerji projelerine yönelik teşvikler artırılmalı, bilhassa konutlardaki çatı GES projelerine uygun finansman ve teknik destek sağlanmalıdır.

Doğal gaz yaygınlaştırma siyasetleri, bilhassa güneş ve jeotermal potansiyeli yüksek bölgelerde Antalya, Aydın, Kuşadası, İzmir hatta Ankara, Konya gibi kentlerde artık rasyonel bir tercih olmaktan çıkmıştır. Polonya gibi kuzey ülkelerinde dahi güneş ve ısı pompaları zarurî hale getirilmişken, Türkiye’nin bu teknolojilere gereğince yatırım yapmaması kabul edilemez. Halbuki güneşli gün sayımız Avrupa ülkelerinin birçoklarından daha yüksektir.

Yatırımların önündeki bürokratik mahzurlar kaldırılmalı, yerli ve yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelik teşvikler artırılmalıdır. Güneş gücü potansiyelinin hayata geçirilmesiyle sırf enerji arz güvenliğimizi artırmakla kalmaz, vakitte doğalgaz ve petrol ithalatı tarafından dışa bağımlılığımızı azaltabilir, cari açığımızı kapatabiliriz. Enerji yatırımlarında yerli endüstriyi destekleyen ve gençlerimize yeni iş alanları açan bir model benimsenmelidir.

“Nükleer güçle ilgili risk yönetimi ve acil durum planlamalarında eksiklikler dikkat çekmektedir”

Gelelim ülkemizin bir öbür potansiyeli hidroelektrik santrallere; Türkiye, hidroelektrik potansiyelini enerji üretiminde büyük ölçüde kullanmaktadır. Fakat, çağdaş teknolojiler ve bilimsel yenilikler, mevcut santrallerde verimliliği artırma fırsatı sunmaktadır. Bilhassa EÜAŞ elinde bulunan eski türbin, jeneratör ve denetim sistemlerinin modernizasyonuyla yüzde 30’a varan kapasite artışları sağlanabilir. Buna karşın, EÜAŞ’a ait devlet santralleri için somut bir iyileştirme planına rastlanmıyor.

Keban, Atatürk, Karakaya gibi büyükeskiyen santrallerin rasyonel tekniklerle modernizasyonunu bir an önce başlatılmalıdır. Dünya Bankası takviyesi ile yapılan yenileme programları bir an önce yerli ve uluslararası finansmana uygun prosedürlerle hayata geçirilmelidir.

Nükleer enerji, Türkiye’nin enerji çeşitliliği ve arz güvenliği açısından çok önemli bir yere sahiptir. Fakat burada şeffaflık ve kamu faydası gözetilmelidir. Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin inşası ve işletilmesinde karşılaşılan problemler, bu alanda Türkiye’nin gereğince hazırlıklı olmadığını hepimize göstermektedir.

Nükleer Düzenleme Kurumu’nun bağımsızlığı olmazsa olmazdır. Bu kurumun, siyasi baskılardan uzak şekilde kamuoyunun itimadını kazanacak bir yönetim anlayışı benimsemesi gerekmektedir. Ayrıyeten nükleer güçle ilgili risk yönetimi ve acil durum planlamalarında eksiklikler dikkat çekmektedir”

“Elektrik ve doğal gaz fiyatlarındaki artışlar halkın cebini yakarken, enerji şirketlerinin kar oranları rekor düzeylere ulaşmıştır”

EPDK’nin enerji piyasasını düzenlemek ve denetlemekle görevli bir kurum olduğunu belirten Akburak, “Ancak son yıllarda kurumun, bölüm oyuncuları arasında adil bir kontrol sistemi oluşturmadığını üzülerek görüyoruz. Elektrik ve doğal gaz fiyatlarındaki artışlar halkın cebini yakarken, enerji şirketlerinin kar oranları rekor düzeylere ulaşmıştır. EPDK, piyasa düzenlemesinde daha faal bir rol üstlenmeli, şirketlerin değil halkın çıkarlarını gözetmelidir” dedi.

“Maden ruhsatlarının dağıtımında şeffaflık eksikliği bulunmaktadır”

Vahşi madencilikten vazgeçilmesi davetinde bulunan Akburak, şu tabirlere yer verdi:

“Maden ve Petrol işleri Genel Müdürlüğü (MAPEG), Türkiye’nin yeraltı kaynaklarını değerlendirme misyonunu taşımaktadır. Fakat bu kurumun, kaynakların verimli şekilde işletilmesi ve etrafa zarar vermeden kullanılması konusundaki performansı ne yazık ki yetersizdir. Maden ruhsatlarının dağıtımında şeffaflık eksikliği bulunmaktadır. Ayrıyeten tabiat tahribatına yol açan projelere onay verilmesi, toplumda önemli bir rahatsızlık yaratmaktadır. Doğal kaynaklarımızı geleceğe taşımanın yolu, etrafla uyumlu ve halkın faydasını gözeten bir madencilik siyasetinden geçmektedir.

Doğal zenginliklerimizin korunması, enerji siyasetlerimizin ayrılmaz bir modülü olmalıdır. Kaz Dağları, memleketim Giresun Harşit Vadisi Çatalağaç köyü, Artvin Cerattepe, Muğla Yatağan ve bunlar gibi tabiat olağanüstüsü alanlar sadece Türkiye’nin değil, tüm insanlığın ortak mirasıdır. Lakin, madencilik fliyetleri bu doğal hazineleri yok etme tehlikesi yaratmaktadır.

Siyanürlü liç sistemleriyle yapılan madencilik, bölgedeki su kaynaklarını kirleterek insan sıhhatini, tarımı ve ekosistemi tehdit etmektedir. Giresun’da İpek Yolu’nun geçtiği Çatalağaç köyü, Artvin Cerattepe, İzmir Efemçukuru, Munzur Dağları ve tabii ki Kaz Dağları’nın korunması, ekonomik karlardan daha pahalıdır. Madencilik siyasetlerinin yeniden düzenlenmesi gereklidir. Devletin, mermercilik ve altın madenciliğinden aldığı hisseler artırılmalı ve bu gelirler çevre muhafaza projelerine yönlendirilmelidir.”

Akburak, konuşmasını şöyle sürdürdü:

“Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın bütçesi, Türkiye’nin enerji siyasetini şekillendirecek bir yol haritası olmalıdır. Fakat bugünkü bütçe tasarısı, halkın gereksinimlerini karşılamaktan uzak, şirket çıkarlarını önceleyen bir anlayışı yansıtıyor. Biz İYİ Parti olarak, yaz sti uygulamasından güneş gücü yatırımlarına, nükleer enerji projelerinden enerji fiyatlarına kadar birçok alanda vatandaşımızın çıkarlarını gözeten bir enerji siyaseti için gayretimizi sürdüreceğiz. KOBİ’leri, konut abonelerini piyasanın iniş çıkışlarına ve yüksek faturalara mahkum edecek olan son kaynak tedarik tarifesinin düzenlenmesi hakkındaki uygulamanın iptalini de destekleyeceğiz” (ANKA)