OECD’nin, ülke bazlı ekonomik incelemeleri kapsamında hazırladığı “Türkiye İnceleme Raporu” başlıklı raporu yayımlandı.

Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD), Türkiye’nin uluslararası piyasalarda uygunlaşan algıdan tam manasıyla faydalanabilmesi için “enflasyon, maksatlarla uyumlu bir patikaya oturana kadar temkinli makroekonomik siyasetlere devam edilmesi” tavsiyesinde bulundu.
OECD’nin, ülke bazlı ekonomik incelemeleri kapsamında hazırladığı “Türkiye İnceleme Raporu” başlıklı raporu yayımlandı.
Buna göre, Türkiye ekonomisi son 10 yılda OECD ülkeleri arasında en süratli büyüyen ekonomilerden biri oldu ve yıllık ortalama yüzde 4,9 büyüdü.
Bu devirde halkın ömür standartları yaklaşık dört kat güzelleşirken, iş gücü piyasası ve sosyal göstergelerde çok önemli güzelleşmeler sağlandı.
Türkiye’de 15-64 yaş nüfusta iş gücüne katılım 2005’te yaklaşık yüzde 50 düzeyinden 2023’te yüzde 60’a yükseldi, yoksulluk oranı yarı yarıya azaldı.
Türkiye, bu periyottaki yüksek ekonomik büyümesini, hava emisyonları, enerji kullanımı, atık oluşumu ve su tüketiminden izafi olarak ayrıştırma konusunda ilerleme kaydetti.
Bu yıl yüzde 3,1 ve 2026’da yüzde 3,9 ekonomik büyüme bekleniyor
OECD’ye göre, Mayıs 2023’teki seçimlerin akabinde uygulanan ekonomi siyasetlerinde olağanlaşma başladı ve hükümet, makroekonomik çerçeveyi istikrara kavuşturmak ve Türkiye iktisadını sürdürülebilir bir patikaya koymak için gerekli adımları attı.
Para ve maliye siyasetlerinde benimsenen sıkılaştırıcı yeni yaklaşım, finansal piyasaların istikrar kazanmasına, güven ortamının artmasına ve belirsizliğin azalmasına katkı sağladı.
OECD, uluslararası piyasalarda güzelleşen algıdan tam manasıyla faydalanabilmek için, “enflasyon amaçlarla uyumlu bir patikaya oturana kadar temkinli makroekonomik siyasetlere devam edilmesini” tavsiye etti.
Bu kapsamda, sürdürülebilir büyümenin yeniden oluşturulmasına katkı sağlayan ihtiyatlı makroekonomik siyaset duruşunun sürdürülmesi, enflasyonun tamamen denetim altına alınması için de kritik kıymet taşıyor.
Ancak, daha sıkı finansal şartları, kısıtlayıcı para ve maliye siyasetlerinin hane halkı tüketimini sınırlaması ve gelecek iki yıl boyunca ekonomik aktivitenin zayıflaması bekleniyor.
OECD, bu beklentiler ışığında Türkiye iktisadının bu yıl yüzde 3,1 ve 2026’da yüzde 3,9 büyüyeceğini, enflasyonun ise bu yıl sonunda yüzde 31,4 ve 2026’da yüzde 17,3 düzeyinde gerçekleşeceğini tahmin ediyor.
Türkiye’nin kamu borcunun Gayri Safi Yurtiçi Hasıla’ya oranı görece düşük seyrederken, bütçe açığının 2026’da yüzde 2,6’ya gerilemesi bekleniyor.
Yatırımlar ve kamu harcamalarının azalacağı, dış ortamın güzelleşmesiyle ihracatta kademeli artış yaşanacağı öngörülüyor.
Ayrıca, Türkiye’de mali disiplinin güçlendirilmesi, harcama verimliliğinin artırılması, vergi gelirlerinin genişletilmesi ve kapsayıcı büyümeyi teşvik etmek için yapısal ıslahatlara ihtiyaç duyuluyor. OECD’ye göre, Türkiye’nin ekonomik yakınsamayı muvaffakiyetle sürdürmesi yapısal ıslahatları hayata geçirmesine bağlı.
Bu kapsamda, yatırımı ve büyümeyi desteklemek için sağlam ve istikrarlı bir makroekonomik siyaset ortamının korunması büyük ehemmiyet taşırken, iş gücü hareketliliğini ve girişimciliği kısıtlayan manilerin kaldırılmasının Türkiye’nin güçlü potansiyelinden tam manasıyla yararlanılmasına imkan sağlayacağı öngörülüyor.
Yeşil dönüşümü hızlandırma daveti
Öte yandan OECD, Türkiye’de nüfusun yaşlanması ve bayanların iş gücüne iştirakinin düşük seyretmesi dahil devam eden çok önemli yapısal sıkıntılarla ilgili adımlar atılması tavsiyesinde bulundu.
Rapora göre, bayanların iş gücüne iştirakinin artırılması için istihdam önündeki mahzurların kaldırılması, uygun fiyatlı erken çocukluk eğitimi ve bakım hizmetlerinin yaygınlaştırılması gibi adımlara ihtiyaç duyulurken, bilhassa hizmet kesimlerinde iş gücü verimliliği ve hünerlerinin artırılması gerekiyor.
Ayrıca, Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefini gerçekleştirebilmesi için emisyonların daha tesirli şekilde fiyatlandırılması ve enerji üretiminde kömürden uzaklaşılmasına ihtiyaç duyuluyor.
Yeşil dönüşümün hızlandırılmasının, ekonomik büyümeyi sürdürülebilir kılmak ve sağlık açısından çok önemli kazanımlar sağlayacağı öngörülüyor.
“Daha düzgününü yapmak için fırsatlar var”
OECD Genel Sekreteri Mathias Cormann, raporun İstanbul’da düzenlenen tanıtımında Türkiye’nin makroekonomi siyasetlerindeki değişimle dış finansman pozisyonu ve yatırımcı algısının güzelleştiğini, para ve maliye siyasetinin enflasyonda sürdürülebilir düşüşü desteklemesi için kısıtlayıcı kalmaya devam etmesi gerektiğini dile getirdi.
Türkiye’de son yıllarda verimlilik artışının çok önemli bir süratte gerçekleştiğini söyleyen Cormann, “Daha uygununu yapmak için fırsatlar var. Verimliliğin daha da artırılması Türkiye için bir siyaset önceliği olmaya devam ediyor.” dedi.
Cormann, Türkiye’nin son yıllarda OECD’de en süratli büyüyen ülkelerden biri olduğuna işaret ederek, “Bu istisnai ilerlemenin üzerine inşa edilmesi ve diğer OECD ülkeleriyle ve OECD nezdinde devam eden yakınsamayı en iyi şekilde destekleyecek siyasetlerin optimize edilmesi çok önemli olacaktır. OECD’nin değerli bir kurucu üyesi olarak Türkiye ile ortaklığımızı, kamu maliyesinin uygunlaştırılması, inovasyonun desteklenmesi, bayanlar için fırsatların artırılması ve iklim dönüşümünün hızlandırılması anketimizin öncelikli olarak vurguladığı alanlar da dahil olmak üzere sürdürmeyi sabırsızlıkla bekliyoruz.” diye konuştu.
Şimşek: Üretimi arttırmak için ıslahatlara gereksinimimiz var
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek OECD Türkiye Ekonomik Anketi etkinliğinde konuştu.
Bazı ıslahatları hayata geçirmek çok önemli, üretimi arttırmak için ıslahatlara muhtaçlığımız var. Enflasyonu aşağı getirme konusunda kararlıyız, bu bizim ana bildirimiz. Genç nüfusumuzda bir sürat kaybı var ama 2025’e kadar pozitif kalmasını bekliyoruz.
Bolat: Artan korumacılık dünya refahı için bir risk oluşturuyor
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, küresel iktisadın son yıllarda esaslı dönüşüm ve büyük şoklar yaşadığına ve bunların global ölçekte ayrışmaya ve büyümede yavaşlamaya sebep olduğunu ifade ederek, “Dünya ticaretindeki büyümenin dengesizliği ve eşit olmayan rekabet şartları, korumacılığın ve büyük ekonomik bloklar arasındaki ticari tansiyonların ortaya çıkmasına sebep olmuştur.” dedi.
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) Yükselen Pazarlar Forumu’nun açılışında konuşan Bakan Bolat, burada yaptığı konuşmada, geçen on yıllarda globalleşmenin çok önemli ölçüde başarılı olduğunu ve dünyadaki yoksulluğu azaltmış olsa da kaydedilen ekonomik büyümenin ve refahın farklı bölgeler ve ekonomiler arasında eşit oranda paylaşılamadığını söyledi.
Dünya ekonomisindeki dengesizliklerin, ticaret, yatırımlar ve ekonomik gelişim için sürdürülebilir olmayan şartlar ve farklılıklar ortaya çıkardığını anlatan Bolat, şöyle devam etti:
“Küresel ekonomi son yıllarda esaslı bir dönüşüm ve büyük şoklar yaşamakta, bunlar global ölçekte ayrışmaya ve büyümede yavaşlamaya sebep olmakta. Dünya ticaretindeki büyümenin dengesizliği ve eşit olmayan rekabet şartları, korumacılığın ve büyük ekonomik bloklar arasındaki ticari tansiyonların ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Ayrıyeten, dünya ticareti ve ekonomisi yıllardır arz zincirindeki kopukluklar, lojistik maniler ve jeopolitik çatışmalar aynıi zahmetlerin tesiri altında.”
Uraloğlu: Ulaştırma ve altyapıya 290 milyar dolarlık yatırım yaptık
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Kalkınma Yolu Projesi’nin Fav Limanı’ndaki ilk faz çalışmalarının bu yıl tamamlanmasının planlandığını ifade ederek, “Çok yakında Irak ile Kalkınma Yolu Projesi’nin sonuncu muahedesini imzalayarak bu stratejik teşebbüsü hayata geçirme yolunda çok önemli bir eşiği daha aşmayı planlıyoruz.” dedi.
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) Yükselen Pazarlar Forumu’nda konuşan Bakan Uraloğlu, küreselleşen dünyada ulaştırma koridorlarının ve transit nakliyatın, ekonomik kalkınmanın omurgasını oluşturduğunu kaydederek, ulaştırma altyapısına harcanacak her kuruşun, ticaret maliyetlerini azaltmaya, ekonomik büyümeyi artırmaya, bölgesel entegrasyonu teşvik etmeye ve sürdürülebilir kalkınma amaçlarına ulaşmaya katkı sağlayacağını söyledi.
Uraloğlu, “İnsanların ve malların makul maliyet ve zamanla varış noktalarına ulaşmasını sağlayan sürdürülebilir ulaştırma altyapılarının mevcudiyeti yalnızca ekonomik büyüme için değil,zamanda ekonomik ve sosyal yararların istikrarlı bir şekilde dağıtılması ve kalkınmanın çevresel tesirlerinin uygun bir şekilde yönetilmesi için de gereklidir.” diye konuştu.
Devam eden jeopolitik tansiyonların, bölgesel çatışmaların ve iklim değişiminin neden olduğu lojistik zorlukların maliyetleri artırdığını ve tedarik zincirlerini kesintiye uğrattığını anlatan Uraloğlu, bu bağlamda ulaştırma kontaklarının kesintisiz şekilde devam etmesi için yeni alternatiflerin geliştirilmesi gerektiğini vurguladı.
Uraloğlu, Türkiye’nin Asya ile Avrupa’yı birleştiren doğu-batı koridorunda doğal bir köprü olduğunu, Kafkaslar’dan Afrika’ya uzanan kuzey-güney koridorlarının ise tam kalbinde bulunduğunu ifade ederek, Orta Koridor ile Kalkınma Yolu Projesinin merkezinde yer aldığını bildirdi.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Uraloğlu, Türkiye’deki yatırımlarının ve muvaffakiyetlerinin uluslararası bağlantısallığa olan bağlılıklarının bir göstergesi olduğunu ifade ederek, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Son 23 yılda Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı olarak ulaştırma ve haberleşme alanlarında 290 milyar dolarlık yatırımı hayata geçirdik. Sivil havacılık, demir yolları, kara yolları, denizcilik ve haberleşme bölümlerinde birçok birincisi gerçekleştirdik. Marmaray’la kıtaları birleştiriyor, Yavuz Sultan Selim ve 1915 Çanakkale Köprüleri ile uluslararası ticaretin yollarını açıyor, İstanbul Havalimanı ile gökyüzünde hudutları kaldırıyoruz. Bakü-Tiflis-Kars Demiryolu Sınırı’yla Asya’dan Avrupa’ya yükleri taşıyor, hayata geçireceğimiz Zengezur Koridoru’yla araları daha da kısaltmayı planlıyoruz. Osmangazi Köprüsü, Avrasya Tüneli, Kuzey Marmara ve Ankara-Niğde Otoyolları gibi mega projelerle üretim merkezlerini limanlara bağlıyor, lojistik verimliliği artırıyoruz. Bu projeler, yalnızca altyapı değil; halkımızın refahını yükselten, iktisadımızı büyüten ve tüm dünyayla uluslararası bağlarımızı güçlendiren adımlardır.”