Süveyda’ya silahlı Şam güçlerinin giremeyeceği, ülkenin güneyinde ağır silahların toplanacağı iddia edildi

Merkezi Şam yönetimine bağlı ordu güçleri ile Dürzi silahlı grupları arasında süren çatışmaların ateşkesle sonuçlanması sonrasında ABD’nin girişimi ile Suriye Geçici hükümeti ile İsrail yönetimi arasında Paris’te yapılan görüşmede İsrail’in, ülkenin güneyine yönelik taleplerinin kabul edildiği ileri sürüldü. 7 madde üzerinde yapılan anlaşmaya göre, Süveyda’ya Suriye ordu güçleri giremeyecek, ülkenin güneyinde ise ağır silahlar toplanacak. İddiayı, İsrail’e yakın Dürzi kaynaklar paylaşırken Şam yönetiminden henüz yalanlama gelmedi.
Suriye Dışişleri Bakanı Esad el-Şeybani, ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack‘ın gözetiminde, “Güney Suriye’de diyalog ve güvenlik mutabakatı” sağlanması kapsamında Paris’te İsrail Stratejik İşler Bakanı Ron Dermer ile dün bir araya geldi.
“Başardık”
ABD’nin Türkiye Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, Paris’te Suriyeli ve İsrailli yetkililerin bir araya gelmesini doğrulayarak, görüşmelerin başarılı geçtiğini açıkladı. Barrack, X platformunda konuya ilişkin yaptığı paylaşımda, “Paris’te Suriye ve İsrailli yetkililerle bir araya geldim. Toplantının amacı diyalog ve gerilimi azaltmaydı ve bunu zaten başardık. Tüm taraflar bu çabaları sürdürme kararlılığını teyit etti” dedi.
Toplantıya kimlerin katıldığı konusunda Barrack, isim vermezken, ABD merkezli haber sitesi Axios, görüşmeye Suriye ve İsrail Stratejik İşler Bakanı ve beraberindeki heyetlerin katıldığını ve ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi’nin gözetiminde toplantının dört saat sürdüğünü duyurdu. Haberde İsrailli yetkililerin, “Toplantının amacı, İsrail ile Suriye arasındaki ateşkesi sürdürmek ve geçen hafta yaşanan krize benzer bir krizin önüne geçmek için Güney Suriye’ye ilişkin güvenlik mutabakatına varmaktır” ifadelerine yer verildi.
25 yıl sonra üst düzey resmi katılım
Suriye TV, üst düzey bir İsrailli yetkilinin, “Suriye’nin İsrail ile diplomatik adımlar atma konusunda daha istekli olmasını” umduğunu söylediğini aktarırken, toplantının eski ABD Başkanı Bill Clinton’ın, iki taraf arasında bir barış anlaşmasına varılması çabaları kapsamında 2000 yılında Esad rejiminin Dışişleri Bakanı Faruk eş-Şara ve dönemin İsrail Dışişleri Bakanı Ehud Barak’ın katılımıyla bir araya geldiği toplantının ardından 25 yılı aşkın süredir en üst düzey resmi katılım olarak değerlendirildi.
Fransız Dışişleri Bakanlığı’ndan bir kaynak, ABD’nin Suriye temsilcisinin, Suriye Dışişleri Bakanı’nın da katılımıyla, Suriye’deki son gelişmeleri görüşmek üzere Fransız Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot ile bir araya gelmesinin planlandığını aktardı.
İddia düzeyindeki kabul edilen o maddeler
İsrailli kaynakların aktardığına göre, dün Paris’te İsrailli Bakan Ron Dermer ile Suriye Dışişleri Bakanı Esad el Şeybani arasında ABD gözetiminde dört saat süren görüşmenin dostane bir havada geçtiği ve İsrail’in tüm taleplerinin kabul edildiğini ileri sürdü.
Taleplerin ne olduğuna yönelik ayrıntıya yer verilmezken Arap ve Dürzilere yakın medya kuruluşları İsrail’in toplantıda istediğini aldığını ileri sürdü. Arap medyasında anlaşmaya sağlanan başlıklar şöyle sıralandı:
-Süveyda dosyası Amerikanlara devredilecek ve onlar bu anlaşmanın maddelerinin uygulanmasını takip edecekler.
-Tüm aşiret güçleri ve Şam’a bağlı güvenlik güçleri, Dürzi köylerinin ötesine çekilecek.
-Dürzi grupları, aşiret güçleri ve Şam hükümetine bağlı unsurların tamamen çekildiğinden emin olmak için tüm köyleri denetleyecek.
-Hizmetlerin sağlanmasından sorumlu olacak şekilde Süveyda halkından yerel meclisler oluşturulacak. – İhlalleri belgelemek üzere bir komite kurulacak ve bu komite raporlarını Amerikan tarafına sunacak. -Kuneytra ve Dera’daki ağır silahlar toplanacak, bu bölgelerde ağır silah taşımama şartıyla yerel güvenlik komiteleri oluşturulacak.
-Süveyda’ya Suriye hükümetine bağlı herhangi bir kuruluşun girişi yasaklanacak, ancak Birleşmiş Milletler’e bağlı kuruluşların girişi serbest olacak.