Sıcak havalarda susuz kalmak böbrekleri yoruyor

Susama hissinin beşerdeki en güçlü reflekslerden biri olduğunu ve direkt beyin tarafından yönetildiğini hatırlatan Nefroloji uzmanı Prof. Dr. Abdullah Özkök, bilhassa sıcak havalarda kâfi sıvı alımının tüm organlar için çok önemli olmakla birlikte böbrek sağlığı açısından da çok çok önemli olduğunu, susuz kalmanın böbrekleri yorduğunu söyledi.

Sıcak havaya bağlı bedenimizde terleme ve akciğerlerimizden nefes alıp vermekle sıvı kaybı olur. Böbreklerimiz bunu su emilimini arttırarak dengelemeye çalışır.

Uzun süre kâfi suya ulaşılamaması durumunda akut olarak böbrek hasarı gelişebileceğine işaret eden Nefroloji uzmanı Prof. Dr. Abdullah Özkök, hem sağlıklı bireyler hem de böbrek hastalığı olan bireyler için çok önemli ikazlarda bulundu.

Susuzluğa bağlı böbrek hasarı geliştiğinde bulantı, kusma, halsizlik, kas ağrılarıi belirtiler gelişebildiğini anlatan Prof. Dr. Abdullah Özkök, bu durumda bilhassa böbrek hastalığı olan şahısların böbrek işlev testlerinin denetim edilmesi, gerekirse damardan sıvı verilmesi gerekebileceğine işaret etti.

Kronik böbrek hastalarında daha riskli

Özellikle kronik böbrek hastalarının sıcaklarda daha titiz olması gerektiğine işaret eden Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesi İç Hastalıkları ve Nefroloji uzmanı Prof. Dr. Özkök, bu husus ile ilgili şu bilgileri verdi: “Kronik böbrek hastalarının böbrekleri olağan insanlara göre daha hassastır ve daha çabuk bozulabilir. Bundan Ötürü susuzluk bu hastalar için daha tehlikelidir. Bu nedenle kronik böbrek hastalarına bilhassa yazın çok sıcaklarda güneş altına çıkmamalarını ve sıvı alımlarını arttırmalarını öğütlüyoruz.

Bunun yanında kalp yetersizliği olan ve yüksek doz idrar söktürücü ilaç kullanan hastalarımızın da yazın çok sıcaklarda sıvı istikrarını sağlamaları daha zordur. Bu hastaları takip eden doktorlar tarafından idrar söktürücü ilaç dozları ayarlanacaktır. Böbrek taşı olan bireyler ise susuz kaldıklarında böbrek taşı sorunlarını daha sık yaşayabileceğini unutmamalı. Bundan Ötürü bilhassa bu hastalarımız günde 2-2,5 litre idrar yapacak şekilde bol su içmeli.“

Diyalize giren böbrek hastalarına uyarı

Böbrek hastaları için her ne kadar sıvı tüketimi çok önemli olsa da diyalize giren şahıslarda bu durumun tam karşıtı olduğunun altını çizen Prof. Dr. Abdullah Özkök, bu grup hastalar için ihtarlarını şöyle sıraladı:

“Diyalize giren hastalarımızın birçoğunun idrar çıkışları olmadığı için bu hasta kümesinde olağanda sıvı kısıtlaması öneriyoruz. Zira çok sıvı alınması durumunda bedende biriken fazla sıvıya bağlı hipertansiyon ve kalp sorunları yaşanabiliyor. Bunun yanında yüksek sıcaklarda bu hastaların çok fazla dışarı çıkmamasını öneriyoruz ve sıvı kısıtlamasını bir miktar gevşetiyoruz.

Böbrek nakli hastalarımız ise bağışıklık sistemi baskılanmış olduğu için kesinlikle içtikleri suyun temizliğinden emin olmalı ve mümkünse şişelenmiş ve kapalı su tüketmeliler. Ayrıyeten böbrek nakli hastalarımızın güneş altında ve sıcakta uzun süre kalmalarını istemiyor ve kesinlikle esirgeyici güneş kremi kullanmalarını öneriyoruz.“

Şekerli içeceklerle susuzluğunuzu gidermeyin!

Sıcak havalarda susuzluğu şekerli içeceklerle gidermeye çalışmanın böbrek hasarını artırabileceğini söyleyen Prof. Dr. Abdullah Özkök, bu bu bahis ile ilgili olarak uzun süre sıcakta çalışan Orta Amerika çiftçileri üzerinde yapılan bir araştırmayı örnek gösterdi. Özkök, “Orta Amerika’da şeker pancarı tarlalarında aşırı sıcak altında uzun süre çalışan insanlarda böbrek yetersizliği sıklığının çok artması üzerine araştırmalar yapılmış ve bu hastalarda böbrek hastalığının tekrarlayan sıcak gerilimine bağlı olabileceği bulunmuş.

Bu durum yazın açık havada uzun süre çalışan inşaat personelleri ve diğer çalışanlar için de geçerli olabilir. Bununla birlikte çiftçilerinin şekerli içecekler ile susuzluklarını gidermeye çalışmasının böbrek hasarını çok arttırdığı gösterilmiştir. Sıcak havalarda çok şekerli, fruktoz-glukoz şurubu içeren meşrubatları kesinlikle tercih etmemeliyiz. Temiz saf su en iyi içecektir” dedi.

Suyun fazlası da zararlı

“Su sıkıntısında de ifrat ve tefrit söz konusudur” diyen Prof. Dr. Abdullah Özkök, “Çok su içmek sağlıklıdır” tabirinin de yanlış olduğunu ifade ederek mevzuyu şöyle açıkladı: “Bahsettiğim beşerde susama hissi çok güçlü bir dürtüdür. Susadıkça gereğince su içen bir kimsede susuzluğa bağlı böbrek hastalığı beklemiyoruz. Fakat suyun fazlası da kesinlikle ziyanlıdır. ‘Su zehirlenmesi’ sonucu klinikte hiponatremi dediğimiz önemli durumlarla karşılaşabiliyoruz. Bu hususta da aşırılıklardan kaçınmalıyız. Susadıkça su içiyorsanız ve günde 2-2,5 litre civarında idrar yapıyorsanız bedeniniz için kâfi hidrasyonu sağlıyorsunuz diyebiliriz.“