Kiev-Berlin hattında ipler neden gergin?

Ukrayna yönetimi Almanya’da geçmişte Rusya ile yakın alakada olan siyasetçiler ve hükümet üyelerine yönelik olumsuz tavrını sürdürüyor.

Bu bağlamda Almanya Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmeier’in Ukrayna’yı ziyaretine onay vermeyen Kiev, Başbakan Scholz’u ise davet etti.

Ukrayna’nın Almanya Büyükelçisi Andriy Melnik, “Devlet Liderim ve Ukrayna hükümeti, Almanya Başbakanı Olaf Scholz’un Kiev’i ziyaret etmesinden büyük memnuniyet duyacaktır” diye konuştu.

Alman özel televizyon kanalları ProSieben ve SAT.1’e konuşan Büyükelçi Melnik, “Ziyaretin gayesinin Almanya’nın Ukrayna’ya ihtiyacı olan ağır silahları vermesi olması gerektiğini” de savundu. “Bu ziyarete Devlet Liderim sevinecektir” diye de ekledi.

Almanya Cumhurbaşkanı Sosyal Demokrat Parti (SPD) kökenli Frank-Walter Steinmeier, Ukrayna’daki savaştan kaçan milyonlarca mülteciye kapılarını açan Polonya’yı ziyaret etmiş, ziyaretinin akabinde Ukrayna’ya gitmeyi planladığını da duyurmuştu.

Polonya’nın başşehri Varşova’da konuşan Almanya Cumhurbaşkanı Steinmeier, “Ben hazırdım, lakin dikkate almalıyım ki ziyaretim Kiev tarafından istenmiyor” diyerek konuştu. Steinmeier, Polonya, Litvanya, Letonya ve Estonyalı mevkidaşlarıyla birlikte Varşova ziyaretine müteakip Ukrayna’yı da ziyaret etmeyi hedefliyordu.

Ukrayna kimi Alman hükümet üyelerini sert şekilde eleştiriyor

Ukrayna yönetimi, özelinde de Almanya’daki Büyükelçisi Andriy Melnik, Almanya’nın son yıllarda izlediği Rusya siyasetini ve evvelki hükümetlerde yer alıp Moskova ile geçmişte yakın ilişkiler içinde olan ya da diyalogda ısrar eden siyasetçileri sert biçimde eleştiriyor. Elçi, geçen haftalarda Cumhurbaşkanı Steinmeier’in davetiyle düzenlenen, Rus ve Ukraynalı müzisyenlerin yer aldığı bir dayanışma konserine gitmeyi reddetmiş ve Steinemeier’i hedef alan sert açıklamalarda bulunmuştu.

Tartışmaların ağırlaşması üzerine Steinmeier de geçmişte izlediği Rusya ile diyalogda ısrar etme siyasetinden ötürü yanılgı yaptığını söyleyerek özür dilemiş, Putin’i de sert biçimde eleştirmişti.

Steinmeier, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin iktidarda olduğu sürece Rusya ile işbirliğinin geçmiş yıllardaki düzeyde olamayacağını söylemiş, Putin’i “sığınağına gizlenmiş bir savaş kışkırtıcısı” olarak nitelendirmişti. Rusya ile ilgilerde, Moskova’yı Avrupa güvenlik yapısının içine alma teşebbüsü dahil, pek çok açıdan başarısız olduklarını da teslim eden Almanya Cumhurbaşkanı, “Putin’in 2022 yılında, emperyal hayalleri ve emperyal çılgınlığı uğruna ülkesinin siyasi, ekonomik ve ahlaki manada çöküşünü göze alabileceğini biz ve ben düşünmedik. Bu yanlış iddiamız de acı gerçeğin bir parçası” sözlerini kullanmıştı. 

Ukrayna Almanya’dan ısrarla ağır silahlar talep ediyor

Ukrayna yönetimi uzun müddettir Almanya’dan ağır silahlar vermesini talep ediyor. Almanya ise, 2. Dünya Savaşı’ndaki rolü ve Yahudi Soykırımı nedeniyle taşıdığı tarihi suçu ve sorumluluğu gerekçesiyle silah satışı, savunma ve dış siyasette pek çok Avrupa ülkesiyle karşılaştırıldığında pasif bir çizgi izliyor.

Bu durum Rusya’nın Ukrayna’ya savaş açmasından kısa süre sonra değişti. Savaş ve kriz bölgelerine silah satışına izin vermeyen Almanya hükümeti, Ukrayna’ya silah satışına izin vermekle kalmadı,zamanda kendi askeri harcamaları ve ordusunun ihtiyaç duyduğu ve noksan olan teçhizatların giderilmesi için de 100 milyar euro ek fon ayrıdığını açıkladı.

Ukrayna ise Almanya’dan ağır silahlar vermesini talep ediyor. Ukrayna’nın Almanya Büyükelçisi Melnik, “Berlin’in bloke eden tavrını bırakması gerektiğini” tekrarlıyor ve tanklar, topçu bataryaları ve hava savunma sistemleri vermesi tarafındaki taleplerini de daima yineliyor. Öbür ülkelerin takviyesine dikkat çeken Melnik, “Almanya’da iktidarda olan üç partili koalisyonun bloke eden tutumunun sona ermesini umut ettiklerini” belirtiyor. 

Dışişleri Bakanı ağır silahlar verilmesinden yana

Ukrayna’ya ağır silah sevkiyatı Almanya’da hükümet içinde ise ağır tartışmalara neden oluyor. Savaş tersi tavrıyla bilinen Yeşiller partili Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock Kiev’e talep ettiği ağır silahların verilmesi için davet yaparken, Sosyal Demokrat Parti’li (SPD) Başbakan Olaf Scholz bu mevzuda çekimser tavrıyla dikkat çekiyor ve tenkitlere maruz kalıyor.

Öte yandan pek çok uzman ise Almanya’nın ağır silahlar vermesiyle onların eğitimini vermek durumuyla da karşı karşıya kalacağını, bunun da Ukrayna askerlerinin eğitimi aynıi bir misyona yol açacağını, böylelikle Berlin’in mevcut savaşın içine çekilmek durumunda olacağını belirtip, uyarıyor.

Dün Ukrayna’yı ziyaret eden Almanya Federal Meclisi’nin Savunma ve Dışilişkiler ve Avrupa Komiteleri Başkanları, Hür Demokrat Partili (FDP), SPD ve Yeşiller partili vekiller de Kiev‘e ivedilikle silah yardımı yapılmasını talep ediyorlar.

İlaveten üç temsilci, Rusya’dan petrol ithalatının dadurdurulmasını ve Ukrayna’nın AB’ye üyeliği için Kiev’e açık ve net bir perspektif sunulması tarafında de taleplerini dile getirdiler ve Almanya’nın da daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini savundular.

Muhalefetten Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) üyesi dışpolitika uzmanı miletvekili Roderich Kiesewetter de Kiev’e acil silah yardımı talep ediyor.

Ana muhalefetin talepleri de dikkate alındığında Kiev’e silah yardımı benzeri bir adımın Almanya Federal Meclisi’inde çoğunluğun yardımını alacağına kesin gözüyle bakılıyor.

Rusya’nın doğuda büyük bir atağa hazırlandığı Ukrayna da son günlerde Almanya’dan ağır silahlar ve askeri teçhizat talep ediyor. Almanya askeri sanayii de Alman Ordusu’nun da envanterinde bulunan Leopard 2’nin evvelki modeli olan Leopard 1 ya da Marder tankı vermeyi, hatta Alman ordusundan verilmesi ve sonrasında oradaki eksiğin giderilmesini teklif ediyor.