ABD-Çin bağında son durum

ALİ ÇINAR/CİNER MEDYA GRUBU ABD TEMSİLCİSİ

Joe Biden göreve geldikten sonra, ABD Çin ile siyasi ve ticari siyasetinde ne gibi adımlar atacağı konusunda hâlâ resmi bir yol haritası açıklamadı.

Mayıs ayında, ABD Başkanı Joe Biden’ın Japonya ziyaretinde Tayvan’ın savunmasına destekleyici kelamlarının akabinde, hem Dışişleri Bakanı Antony Blinken hem de Savunma Bakanı Lyod Austin, ABD’nin “Tek Bir Çin” siyaseti olduğunu açıklamıştı.

Başkan Biden, ABD Ticaret Bakanı Gina Raimondo’dan, eski Başkan Trump döneminde Çin’e yönelik uygulamaya konmuş kimi tarifelerin enflasyon ile mücadele çerçevesinde kaldırılması üzerinde çalışmasını istemişti.

Aynı şekilde Hazine Bakanı Yellen da, Trump döneminde uygulanan tarifelerin ülkenin stratejik çıkarlarına hizmet etmek için tasarlanmadığını ifade ederek, Çin’in haksız ticaret uygulamalarından suçlu olduğunu söylemişti.

Biden-Şi görüşecek

Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan, Başkan Biden ile Çin Devlet Başkanı Şi’nin bir iki hafta içinde telefon görüşmesi gerçekleştireceklerini açıkladı.

Almanya’da yapılan G-7 zirvesinde Çin’in piyasa dışı ekonomik uygulamalarını, borca yaklaşımını ve insan hakları eylemlerini ele alırken, NATO liderler zirvesinde NATO konseptinde ilk defa Çin yer vererek, “Orta-uzun vadede global düzene meydan okuyan bir güç” şeklinde tanımlamıştı.

Kongre’de Çin’e karşı antlaşma sağlanamıyor

2022 ABD Rekabet Yasası, Şubat ayında Temsilciler Meclisi’nden, Mart ayında da Senato’dan geçmişti.

Söz konusu maddede, ABD’nin Çin tarafından üretilen yarı iletkenler gibi ürünlere bağımlılığının azaltılması için Amerikalı imalatçılara 52 milyar dolarlık destek sağlanması öngörülüyor.

Kongre’de, iki kanadın da uzlaşacağı şekilde son yasa taslak versiyonu çalışmaları devam ederken, Demokratlar ile Cumhuriyetçiler arasında uyuşmazlıklar da sürüyor.

Perşembe günü gerçekleşen kongrede; Demokrat liderler, Senatör Nancy Schumer ve Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi ismine, tasarının Temmuz ayında Kongre’den geçmemesi için hiçbir neden olmadığına inandıklarını açıklamıştı. Cumhuriyetçi Azınlık Lideri Senatör McConnell ise, istediklerimiz olmaz ise, demokratların kendi ekonomik zımnî gündemi ile bu maddeyi geçermeye izin vermeyeceklerini belirtti.

Kongre’deki bu antlaşmazlıklar yarı iletken çiplerin geliştirilmesi için finansman içerdiğinden, bilhassa araba üreticileri olmak üzere sanayi grupları tarafından yakından izleniyor.

15 Haziranda Fortune 500’deki birçok şirketin CEO’su Kongre’ye davet mektubu yazarak, çip üretimine ilgilendiren yasanın geçmesini takviyelerini açıklamıştı.