ABD seçimlerinde ilk sonuçlar: Trump kritik eyalet North Carolina’yı aldı

Associated Press’in (AP) yayımladığı resmi olmayan verilere göre, Donald Trump yarışa önde başladı. Kamala Harris’in de kritik kimi galibiyetleri olduğu görüldü.

AP tarafından adayların kazandığı eyaletler şöyle sıralandı

Harris’in kazandığı eyaletler

Connecticut (7), Delaware (3), Massachusetts (11), Maryland (10), New Jersey (14), Rhode Island (4), Vermont (3) Illinois (19), New York (28), Colorado (10), District of Columbia (3), California (54), Washington (12), Oregon (8)

Trump’ın kazandığı eyaletler

Florida (30), South Carolina (9), Alabama (9), Mississipi (6), Oklahoma (7), Tennessee (11) Kentucky (8), Indiana (11), West Wirginia (4), Arkansas (6), Wisconsin (10), Wyoming (3), Ohio (17), South Dakota (3), North Dakota (3), Nebraska (2), Louisiana (8), Texas (40), Missouri (10), Utah (6), Montana (4), Iowa (6), Kansas (6), Idaho (4), North Carolina (16)

İşte seçimde öne çıkan gelişmeler…

07:23 Harris 8 delegeye sahip Oregon eyaletini galip tamamladı. Oregon ile birlikte Harris’in delege sayısı 187’ye çıktı

07:20 New York Times’ın seçim modeline göre Trump’ın başkanlık seçimini kazanma ihtimali yüzde 91 olarak hesaplanıyor

07:18 Trump 16 delegeli North Carolina eyaletini kazandı.

07:04: Trump 4 delegeli Idaho eyaletinde galip geldi.

07:03: Harris 12 delegeli Washington eyaleyini kazandı.

07:01: Harris 54 delegeli California eyaletini kazandı.

06:41: Trump toplamda 12 delelege sayısına sahip Iowa ve Kansas eyaletlerinde galip geldi.

06:21: Harris 3 delegeli Dictrict of Columbia’yı kazandı.

06:08 Harris 10 delegeli Colorado eyaletini aldı

06:00 Trump Montana ve Utah eyaletlerinde de galip geldi. Böylece hanesine iki eyaletten toplamda 10 delege daha geldi.

05:50 Trump 10 delege sayısına sahip Missouri eyaletini kazandı

05:45 ABD seçimlerinde ülke genelinde alınan oy oranı değer taşımıyor. Bununla birlikte bu st itibariyle Donald Trump’ın ülke genelinde oyların yüzde 52,3’ünü, Kamala Harris’in yüzde 46,5’ini aldığı görülüyor.

05:30 AP’nin değerlendirmesine göre seçimlerde bu st itibariyle iki aday için şimdi bir sürpriz görülmedi. Dikkatler farklılışan seçmen tercihleri olan eyaletlerde.

05:13 Trump 40 delege sayısıyla en tesirli eyaletlerden biri olan Texas’ı kazandı

05:08 Trump Ohio’yu aldı

05:01 Harris 28 delege sayısıyla New York eyaletini kazandı

04:38 Harris Illinois eyaletinde galip geldi

04:31 Harris New Jersey’i kazandı

04:30 Trump Arkansas’ta seçimi önde tamamladı

04:01 Harris Connecticut’ı aldı

03.40 Trump, Indiana ve Kentucky’nin akabinde West Virgina’da da seçimi önde tamamlayacak 23 delegeye ulaştı.

03:20 Trump, Indiana ve Kentucky’de yarışı önde tamamlayarak 19 delegeyi hanesine yazdırdı. Kamala Harris de galip geldiği Vermont eyaletinde 3 delege kazandı.

03.00 Florida (30 delege), Georgia (16 delege), Virginia (13 delege), Vermont (3 delege), South Carolina (9 delege) sandıklar kapandı

ABD’de seçimi kim kazanmak için ne gerekiyor?

ABD’de iki aday da 50 eyalette yapılan Seçiciler Kurulu seçiminde yarışıyor.

Her eyalet, kısmen nüfusa bağlı olarak muhakkak sayıda seçici heyet oyuna sahip. Toplam 538 oy söylediği söz edilen ve 270 yahut daha fazla oy alan aday kazanmış oluyor.

İki eyalet hariç, tüm eyaletlerde seçimi kazanan aday tüm delegeleri de kazanmış oluyor. Maine ve Nebraska’da ise adayların aldığı oy oranına göre eyaletin delegeleri paylaştırılıyor.

Amerikan halkı, ABD’nin yeni liderinin yanı sıra Kongre’nin iki kanadı olan 435 sandalyeli Temsilciler Meclisi’nin tamamı ile 100 üyeli Senatodaki 34 sandalye için de oy veriyor.

Başkanlık seçimini kazanan aday, 20 Ocak 2025’te yemin ederek 4 yıl süreyle ABD’nin 47. başkanı olacak.

Salıncak eyaletler neden önemli?

Seçim tarihine bakıldığında eyaletlerin birçoklarının tercihinin belli bir partiden yana olduğu görülüyor. Lakin birtakım eyaletlerde tercihlerin değiştiği izleniyor. Bu nedenle ekseriyetle her iki adayın da kazanma ihtimali olan yedi civarında kritik eyalete odaklanılıyor.

Toplam 538 delegenin dağıtılacağı ve 270 delegeye ulaşan adayın başkan olacağı seçim sistemi bundan ötürü esasen tüm gözler salıncak eyaletler durumunda olan olan Pensilvanya, Georgia, Arizona, Nevada, Michigan, Kuzey Carolina ve Wisconsin’de.

Trump ile Harris seçim kampanyalarının son gününü salıncak eyaletlerde geçirdi.

Demokrat Harris, seçimin en kritik eyaletlerinden Pennsylvania’da 5 başka seçim mitingi düzenlerken, Trump ise içinde hem Pennsylvania’da, hem North Carolina’da hem de Michigan’daki seçim aktifliklerine katıldı.

ABD seçim sistemi nasıl işliyor?

Seçmenler, kayıtlı oldukları eyaletin Seçiciler Şurası’na göndereceği delegeleri, delegeler de başkan ve başkan yardımcısını seçiyor.

ABD seçim sisteminde çok önemli olan ülke genelinde en yüksek oyu almak değil, en çok delege sayısına ulaşmak. Çok Önemli olan delege sayısı olduğundan, ülke genelinde en fazla oyu kazanan adayın başkan seçilemediği durumlar da oldu.

Bunun son örneği 2016’da yaşandı. Demokrat Parti’nin başkan adayı Hillary Clinton, ülke genelinde Cumhuriyetçi Parti’nin adayı Donald Trump’tan 3 milyon daha fazla oy almasına rağmen kâfi delege sayısına ulaşamadığı için seçilemedi.

Anketler ne demişti?

Seçim yarışında Joe Biden çekilmeden önce anketler Donald Trump’ı önde gösteriyordu. Harris’in adaylığının akabinde anketlerde ibre Demokratlara döndü. ama son devirde Trump ortayı kapatıp öne geçmişti.

Anket ortalamalarını alan Real Clear Politics’in bilgileri Trump’ın seçim gününe anketlerde az da olsa önde girdiğini göstermişti.

Yarışın ilerleyen stlerinde yayınlanan bir dizi anket, hem ulusal, hem de salıncak eyaletler arasında yarışın başa baş geçtiğini göstermişti.

New York Times gazetesi ile Siena College iştirakindeki son anket, Demokrat Partinin Başkan Adayı Kamala Harris ile Cumhuriyetçi Partiden rakibi Donald Trump’ın, sonuç açısından belirleyici olacak “salıncak eyaletlerde” yarışı yakın götürdüğünü gösterdi.

Ancak sürpriz sonuçlar da olabilir. Örneğin, hafta sonu Iowa’daki bir anket Harris’in önde olduğunu göstererek pek çok siyasi analisti şaşırttı. Bu, onun beyaz seçmenler arasındaki gücünün potansiyel bir işareti. Alaska da Harris’in kaybetme ihtimalinin küçük olduğu diğer bir eyalet. Trump ise New Mexico ya da New Hampshire’da kendi sürprizlerini gerçekleştirebilir.

Seçimlere giderken yaşanan en kritik gelişmeler

ABD 5 Kasım’daki seçimlere kritik gelişmelerin yaşandığı bir seçim dönemiyle geldi.
ABD Başkanı Joe Biden ve eski başkan Donald Trump, Kasım ayında yapılacak seçimler için televizyondaki ilk tartışmalarını Haziran sonunda gerçekleştirmişti.

Atlanta’daki CNN Başkanlık Tartışması’nda iki aday, yaklaşık dört yıl sonra ilk defa, seçmenleri kendilerine oy vermeye ikna etmek üzere bir araya gelmişti. Biden’ın 90 dakika süren tartışma boyunca zaman zaman kanılarını toparlayamaması ve birtakım noktalarda söylediklerinin anlaşılmaması Demokratlarda tasaya yol açmıştı.

ABD’nin Wisconsin eyaletinde yayın yapan “The Earl Ingram Show” radyo programına konuk olan Biden, 27 Haziran gecesi yapılan canlı yayın münazarasındaki performansını kıymetlendirmiş ve adaylıktan çekileceği istikametindeki spekülasyonlara yanıt vermişti. Biden, Trump ile karşılaştığı münazarada kötü performans gösterdiğini kabul ederek, “Berbat bir gece geçirdim. Çuvalladım ve yanılgı yaptım. Bu yalnızca sahnede 90 dakikalık bir şey, 3,5 yılda ne yaptığıma bakın” demişti.

Temmuz ayına gelindiğinde Cumhuriyetçi Partiden başkanlık için yarışan eski ABD Başkanı Trump, Pensilvanya’daki mitingde kürsüden destekçilerine hitap ettiği sırada silahlı atağa uğramıştı. Sağ kulağından yaralanan Trump’ın sağlık durumunun iyi olduğu bildirilmişti.

Temmuz ayında yaşanan en kritik gelişme ise Biden’ın, adaylıktan çekildiğini duyurması olmuştu. Biden, seçim yarışından çekildikten sonra Başkan Yardımcısı Kamala Harris’i aday olarak onayladığını ve desteklediğini bilmişti.

Ağustos ayında ABD Başkan Yardımcısı Kamala Harris, Chicago kentindeki Demokrat Parti Kongresi’nde (DNC) 47. ABD Başkanlığı için resmen adaylığı kabul etmişti.

Eylül ayındaki Trump ile Harris’in ilk düellosunda baskın olan taraf Harris olmuştu. münazara, ABD Başkanı Joe Biden’ın başarısız bir performans sergilediği ve nihayetinde başkanlık yarışından çekilmesine ve Harris’i Demokratların yeni adayı olarak desteklemesine neden olan Haziran ayındaki münazara ile tam aksisi bir şekilde sonuçlandı. Trump’ın destekçileri moderatörleri eleştirirken, bahis platformları Harris’in seçimi kazanma ihtimalinin arttığına işaret etti.

Eylül ayında Donald Trump ikinci suikast teşebbüsüyle karşı karşıya kaldı.

ABD’de Cumhuriyetçi başkan adayı Donald Trump’a suikast teşebbüsünde bulunacağından şüphelenilen silahlı bir kişi tutuklanırken Trump’ın güvende olduğu belirtildi.

Emniyet yetkilileri, Trump golf oynadığı sırada sahanın birkaç yüz metre ötesinde çalılıklarda silahlı bir kişinin Bilinmeyen Servis vazifelileri tarafından tespit edildiğini ve bu bireye ateş açıldığını belirttiler.

82 milyonu aşkın kişi erken oy kullandı

Florida Üniversitesi Seçim Laboratuvarı’nın paylaştığı verilere göre, Eylül ayı ortalarında başlayan erken oy süreçlerinde bugüne kadar 82 milyonu aşkın vatandaş oy kullandı.

Bunlardan 44 milyondan fazlası şahsen oy kullanırken, 37 milyonun üzerinde seçmen posta yoluyla erken oy verdi.