Belarus’tan Rus nükleer silahlarıyla ilgili ilk açıklama

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in, Belarus’a taktik nükleer silahlar konuşlandıracaklarını açıklamasının akabinde Belarus’tan bu bahis ile ilgili ilk açıklama geldi.

Belarus Dışişleri Bakanlığından Salı günü yapılan açıklamada Rusya’ya ait taktik nükleer silahların ülkede konuşlandırılmasına izin verildiği belirtildi. Açıklamada, kararın Batılı ülkelerin Belarus’a uyguladığı yaptırımlar ve NATO’nun Belarus sonu yakınlarına askeri yığınak yapması da dahil olmak üzere Batı’dan gelen baskılara bir cevap niteliği taşıdığı kaydedildi.

Belarus Dışişleri Bakanlığı’nın açıklaması, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Cumartesi günü Moskova’nın Belarus’ta taktik nükleer silahlar konuşlandıracağını ve burada bir nükleer stok oluşturacağını söylemesinin akabinde hükümetin yaptığı ilk açıklama oldu.

1991’den sonra bir ilk

Putin konuşmasında detaya girmemiş, nükleer silahların Belarus’a ne zaman konuşlandırılacağı konusunda da bir açıklama yapmamıştı. Moskova’nın bu teşebbüsü, Sovyetler Birliği’nin 1991’de dağılmasından bu yana Rusya’nın hudutları dışında ilk defa nükleer silah konuşlandırması manasına geliyor.

Belarus Dışişleri Bakanlığı’ndan bahse ilişkin yapılan açıklamanın devamında, Rusya nükleer silahlarının “ABD ve müttefiklerinin Devlet Başkanı Aleksander Lukaşenko hükümetini devirmeyi amaçlayan baskı kampanyasına” karşı muhafaza sağlayacağı vurgulandı.

Lukaşenko ülkeyi yaklaşık 30 yıldır ağır bir baskı rejimiyle yönetmekle suçlanıyor. Bakanlıktan yapılan açıklamada, “Geçtiğimiz iki buçuk yıl boyunca Belarus Cumhuriyeti, Amerika Birleşik Devletleri, Birleşik Krallık ve NATO müttefikleri ile Avrupa Birliği üyesi ülkelerin görülmemiş siyasi, ekonomik ve enformasyon baskısına maruz kalmıştır” denildi.

Bakanlık, açıklamasının devamında, “Bu şartlar ve bunun sonucunda ortaya çıkan yasal ulusal güvenlik tasaları ve riskleri göz önüne alındığında, Belarus kendi güvenlik ve savunma kabiliyetlerini güçlendirerek karşılık vermek zorunda kalmıştır” tabirlerine yer verildi.

Batı’ya en sert sinyal

Belarus’a nükleer silah konuşlandırma kararı, Rusya’nın geçen yıl Ukrayna’yı “özel askeri operasyon” ismi altında işgal etmesinden bu yana Moskova’nın Batı’ya verdiği en sert nükleer sinyallerden biri olarak bedellendiriliyor.

Minsk ise Belarus’un nükleer silahlar üzerinde herhangi bir denetiminin söylediği söz edilen olmayacağını ifade ederek, Rus nükleer silahlarını konuşlandırmalarının Nükleer Silahların Yayılmasını Tedbire Muahedesini ihlal etmek manasına gelmeyeceğini savunuyor. Minsk’ten yapılan açıklamada, “Özel savaş başlıklarına sahip uçakları uçurabilecek Belaruslu pilotların eğitilmesi, bu uçakların modernizasyonu ve nükleer savaş başlıklarının Minsk’in denetimine ya da ilgili teknolojilere erişimine izin verilmeksizin Belarus topraklarında konuşlandırılması hiçbir şekilde Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Muahedesi kararlarını ihlal etmemektedir” denildi.

Lukaşenko, 2020’deki sonuçları tartışmalı başkanlık seçimlerinin akabinde muhalifler tarafından düzenlenen kitlesel protestolar nedeniyle Batı’yı kendisini devirmeye çalışmakla suçluyor. Seçimleri adil bir şekilde kazandığını iddia eden Lukaşenko muhalefete yönelik baskıcı bir siyaset izliyor. Muhalefet ise Lukaşenko’nun seçimleri hile ile kazandığını iddia ediyor.

Minsk geçen yıl 24 Şubat’ta başlayan savaşta, Moskova’nın Ukrayna’ya asker göndermek için Belarus topraklarını kullanmasına izin vermişti. Fakat asker dayanağı sağlamazken, Belarus’ta konuşlu Rus güçleriyle ortak askeri eğitimlerini ağırlaştırdı. Uzun müddettir Rusya ile kendi tabiriyle “birlik devleti” inşa etme sürecinde olan Lukaşenko, Cuma günü bir ulusa sesleniş konuşması yapacak.