Çin’den ABD’ye “çip davası”

Çin Ticaret Bakanlığından yapılan açıklamada, yarı iletkenler ve diğer yüksek teknoloji ürünlerinin ihracatına kısıtlama getiren düzenlemelerin “tipik bir korumacılık uygulaması” olduğu belirtilerek ABD aleyhine dava açmak üzere DTÖ Genel Kurulunun İhtilaf Tahlil Organına (İÇO) resmi müracaatın yapıldığı bildirildi.

Açıklamada, “ABD’nin, son yıllarda ulusal güvenlik kavramını gereğinden fazla esneterek ihracat denetimlerini berbata kullandığı, çipler ve diğer teknoloji ürünlerinin olağan uluslararası ticaretini engellediği görülmektedir. Bu tavır, global sanayi ve tedarik zincirlerinin istikrarını tehdit etmekte, uluslararası ekonomi ve ticaret kurallarını ihlal ederek global barış ve kalkınmaya zarar vermektedir.” sözlerine yer verildi.

Washington yönetimi, ağustosta onaylanarak yürürlüğe giren Çip ve Bilim Yasası ile ülkede yarı iletkenlerin üretimini geliştirmek maksadıyla, üretim tesisi kuracak şirketlere mali destek ve vergi indirimi sağlayacağını duyurmuştu.

Yasanın, teşviklerden yararlanmak isteyen şirketlere, Çin’deki üretim tesislerinin teknolojik kapasitesini geliştirmeme kuralı getirmesinin, Pekin’in bu alandaki tesirini sınırlama amacına işaret ettiği yorumları yapılmıştı.

Öte yandan, ABD Ticaret Bakanlığı da ekim başında aralarında Çin’in en büyük hafıza çipi üreticisi Yangzte Memory Technologies ile en büyük yarı iletken donanım üreticisi Naura Technology Group’un bulunduğu 31 şirket ve kurumun İhracat Denetim Listesi’ne alındığını bildirmişti.

Bakanlık ayrıyeten Amerikan şirketlerine çip üretimi için gereken materyal, makine ve donanımın Çin’e ihracatı için lisans koşulu getirmişti.