Fehmi Koru: Cumhurbaşkanı Erdoğan’a dediğinden vazgeçmez gözüyle bakılıyor; halbuki üç konuda beni bayağı şaşırttı…

*Fehmi Koru

Daha evvelki bir başkanı için “Sözümüzü dinlemiyordu, görevden aldık” dediğine göre, öteki hususlarda olduğu gibi, Merkez Bankası da Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın birinci derecede ilgilendiği bir kurum.

Buradan çıkan sonuç şu: Evvelki gün açıklanan, siyaset faizine -ve onunla birlikte mevduat ile kredi kartları faizlerine de- gelen ve yerli-yabancı herkesi şaşırtan kallavi zam için Cumhurbaşkanı Erdoğan’dan kesinlikle onay alınmıştır.

Kararın açıklanmasıyla birlikte pek çok insan mevzunun bu istikametini merak ediyor.  

Cumhurbaşkanı Erdoğan faiz konusunda olağanüstü hassas. “Faiz sebep, enflasyon netice” diye formüle ettiği ve patentinin kendisine ait olduğunu söylediği bir tezi var. Bunu ‘nass’ ile de ilgilendirerek “Ben bu vazifede kaldığım sürece faiz daima inecek” sözünü birkaç kere tekrarlayan yeniden o. Cumhurbaşkanı Erdoğan.

Acaba Merkez Bankası’ndan çıkan son faizi yükseltme kararına onay verirken hareket noktası neydi Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın? 

Tezinin yanlış olduğunu anladı ve o sebeple mi “Artırabilirsiniz” dedi? Yoksa ‘nass’ ile ilintilendirerek -yani Allah’ın buyruğu olduğu kanaatiyle- oluşmuş hassasiyetini sorgulayıp ‘nass’ olarak bildiği ve sıfır olması gerektiğini düşündüğü faizin, şu anda ülkemizde uygulanan ve son kararla yüzde 25’e çıkan ‘şey’ olmadığını mı anladı?

Faize, yerli ya da yabancı olsun, ekonomistler arasında olumlu bakan tek bir Allah’ın kulu yok. Paradan para kazanmak bütün kültürlerde beğenilen karşılanmayan bir uğraş alanı. Zati, enflasyonun can yakıcı oranlara varmadığı ekonomilerde, bankalar, mevduatlara, ekseriyetle ya faiz uygulamazlar yahut önemsenmeyecek bir oranda uygularlar.

Nitekim, Covid sonrası devrin tesiriyle hayatı pahalılandıran enflasyonun daha önce hiç görülmemiş oranlara ulaşmasıyla birlikte, ABD’nin ve Avrupa Birliği’nin merkez bankaları faizi yükseltiyorlarfakat yeni ortamda da enflasyon ile faiz arasındaki fark faizin aleyhine.

Hayatı pahalılandıran faiz değil enflasyon zira; faizi yükselterek enflasyon azaltılmaya çalışılıyor.

Çeşitli vesilelerle burada yazdım: Esas mücadele edilip sıfıra yaklaştırılması gereken ve hayatı pahalı hale getirdiği için hem bireyleri hem de ulusları yoksullaştıran enflasyondur.

‘Nass’ı doğru yorumlamak ve ekonomik hayattan sürülmesi gereken kötü şeyi ‘enflasyon’ olarak anlamak lazım.

Sonunda enflasyonla mücadeleye karar verilmesi ve paranın değer kaybetmesine yol açan yanlış uygulamalardan vazgeçilmesi doğru bir karardır.

Yüzde 25 faiz şimdilerde yüzde 50’ye yakın olan ve yıl sonunda yüzde 58’e çıkacağı Merkez Bankası tarafından öngörülmüş enflasyonun çok altında bir oran.    

Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan gönlünü ferah tutabilir.

Mısır ve el-Sisi ve rabia işareti

Faiz konusu ne zaman gündeme gelse, TV kanalları, derhal kendisinin bir-iki yıl evvelki hususa ilişkin sözlerini hatırlatan manzaralarını ekranlara taşıyorlar ya, oradan gözüme Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın elinin baş parmağını avucu içine alıp verdiği selam hareketi takılıyor.

Rabia işareti.

Keşke bir metot bulunsa da eski görüntüler beş parmağın beşinin de görülebildiği yenileriyle değiştirilebilse.

Yerine gelmesi imkansız temennimin altında Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın şu sıralarda vazgeçtiği bir öbür çok önemli ısrarı yatıyor.

Mısır’da darbeyle işbaşına gelmiş olan Abdülfettah el-Sisi görevde kaldıkça iki ülke arasındaki ilişkileri düzeltmeye karşı çıkma ısrarı…

Artık o denli bir ısrar yok, tam tersine el-Sisi Ankara’ya geleceğini açıklasa en üst seviye bir karşılanmayla onurlandırılacaktır.

Isrardan vazgeçilmesi de yanlış bir karar değil. Daha doğrusu, ‘darbe’ aleyhtarlığını kınamayla sınırlı tutmamak ve Arap dünyasının bu en büyük ülkesiyle diplomatik ilişkileri kopartmak yanlıştı. İki ülke arasındaki güzelim bağlantıların ortadan kalkması ekonomiyi olumsuz etkilemekle kalmadı, Türkiye’nin daha geniş bir coğrafyaya dönük siyasetlerinin istikrarlarını de bozdu. Arap ülkeleri, biraz da bozulan bu istikrar yüzünden, kendilerine bölgede hami arayışına girdiler ve Filistinlileri tablo dışı bırakan ‘İbrahim mutabakatı’ biraz da bu yeni yerde ortaya çıktı.

Sonunda her şey -yavaş yavaş da olsa- eski haline dönüyor,Türkiye’nin altındaki yer kaymış durumda.

Cumhurbaşkanı Erdoğan çoktandır ‘rabia’ işaretini terk etti zati.

Bu mevzuda da merak ettiğim nokta şu: Acaba bu gelişme çok taraflı bir analiz süreciyle edinilen bir kararlılığın mı sonucudur ve ortadaki küslüğün yanlışlığı anlaşıldığı için mi bu yol tutulmuştur? 

Merakımı çeken bir öteki ülke daha var 

Mısır’la yakınlaşma iplerin kopuk olduğu bir öteki ülkeyle barışmadan sonra meydana geldi.

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ile…

Ülkemizin başına gelmiş en büyük felaketlerden biri olduğu kuşku götürmez 15 Temmuz (2016) uğursuz darbe teşebbüsünün dış destekçisi olmakla suçlanmıştı BAE… Darbe planlayıcıları mali takviyesi BAE’nden temin etmişler. İddia buydu.

Ne olduysa oldu, önce ‘darbe girişimi’ sonrasında sıkça kullanılan bu iddia bir süre önce tekrarlanmaz oldu, sonra da BAE ile eskisinden daha sıcak bağların temelini sağlayacak görüşmeler ve karşılıklı ziyaretler yaşandı.

Galiba BAE yönetimi, el-Sisi’nin uzak durulacak bir lider olmadığını Ankara’nın kabulünde göze çarpmayan bir role sahip.

Yine de BAE’nin hangi verilere dayanarak geçmişte darbe destekçiliğiyle suçlandığını, ilişkileri samimiyet seviyesine çıkartma kararında neyin tesirli olduğunu bilmek isterdim.

Her istediğim olacak değil ya, bu üç farklı hayati bahiste karşıma çıkan meçhullüğü ortadan kaldıracak bilgilere sahip olmayı herhalde çok bekleyeceğim.

Bu yazı, Fehmi Koru’nun şahsî blogundan alınmıştır.