Güney Kore toplumunun sorunu uykusuzluk: ‘Gecede 20 uyku hapı alan var’

Uyku yetersizliğinin dünyada en çok görüldüğü ülkelerden biri olan Güney Kore’de uykusuzluk çok önemli bir toplumsal sorun haline geldi.

Çalışma saatlerinin uzunluğu, ülkede giderek yayılan uyku hastalıklarının en çok önemli nedenlerinden.

Uzun çalışma saatleri nedeniyle rahatlamakta ve uykuya dalmakta zorlanan Ji-Eun da, uyku problemleri için profesyonel yardıma başvurmak zorunda kalmış.

29 yaşında bir memur olan Ji-Eun, ortalama sabah saat 07:00’den akşam 22:00’ye kadar çalıştığını söylüyor. İş yoğunluğunun fazla olduğu vakitlerde, gece 03:00’e kadar ofiste kaldığı da oluyor.

İşvereninin gecenin bir yarısında telefonla arayıp, ona derhal bitirilmesi gereken işler verdiğini ifade eden genç kadın, “İnsan kendini nasıl rahatlatır, neredeyse unuttum” diyor.

Başkent Seul’de gösterişli Gangnam bölgesinde yer alan Dream (Rüya) Uyku Kliniği’nden psikiyatrist Dr. Ji-hyeon Lee, kimi müşterilerin geceleri 20’ye yakın uyku hapı içebildiğini söylüyor.

Dr. Ji-hyeon Lee, “Normalde uykuya dalmak belli bir zaman alır lakin Koreliler çabucak uyumak istiyorlar ve ilaç almayı tercih ediyorlar” diye açıklıyor.

Güney Kore’de uyku haplarına olan bağımlılık, ulusal bir salgına dönüşmüş durumda. Bu hususta resmi bilgiler açıklanmış değil fakat ülkede 100 bine yakın insanın uyku hapı bağımlılığı olduğu tahmin ediliyor.

Uyku ilaçlarına karşın uyuyamayan kimi insanlar, bu hapların üstüne bir de alkol alarak uykuya dalmaya çalışıyor. Bu da tehlikeli sonuçlara yol açıyor.

BBC Dr Ji-hyeon Lee, gecede 20 uyku hapı alan hastaları olduğunu söylüyor.

“İnsanlar uyurgezer oldu” diyen Dr. Lee, şöyle devam ediyor:

“Bazen buzdolabına gidip bilinçsiz bir şekilde, kimileri pişirilmemiş bir sürü şey yiyorlar. Kimi uyurgezer hastaların Seul’un merkezinde otomobilleriyle kaza yaptığı olaylar duyuyoruz.”

Aşırı uyarılmışlık halinin görüldüğü kronik insomnia üzerine uzun yıllardır çalışan Dr. Lee’nin birtakım hastaları, on yıllardır birkaç saatten fazla uyku uyuyamadıklarını söylüyorlar.

“Kliniğe geldiklerinde karşımda ağlasalar da, hâlâ umutlu olduklarını görüyorum. Yaşadıkları nitekim üzücü.”

Aşırı çalışma, gerilim ve uykusuzluk

Güney Kore, yalnızca dünyada uyku eksikliğinin en çok yaşandığı ülkelerden değil, vakitte gelişmiş ülkeler arasında intihar oranlarının en fazla olduğu ülke.

Sert alkollü içki tüketiminin en fazla olduğu ülkelerin başında gelen Güney Kore’de antidepresan kullanımı da çok yaygın.

Bu bilgilerin, ülke tarihiyle temaslı birtakım nedenleri de var.

Güney Kore, dünyanın en yoksul ülkelerinden biriyken, yalnızca birkaç on yıl içinde dünyanın teknolojik olarak en gelişmiş ülkelerinden birine dönüştü.

Öte yandan dünyayı saran K-pop kültürü de önemli bir yumuşak güç haline geldi.

Benzer yollardan geçen Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) benzeri ülkeler doğal kaynaklarından faydalanabilirken, Kore’nin bu benzeri kaynakları yok. Ülke, ortak bir milliyetçi anlayışla, daha fazla ve daha süratli çalışmaları için toplum üzerinde baskı kurdu ve insanların kendini bu kültüre adaması sayesinde bir değişimden geçebildi.

Bunun bir sonucu da, toplum genelinde görülen gerilim, aşırı çalışmanın getirdiği tükenmişlik ve uykusuzluk oldu.

Günümüzde uyuyamayanlara destekleyici uzmanlardan oluşan uyku sektörü devleşti ve 2019 yılında tahminlere göre bedeli 2.5 milyon dolara ulaştı.

Giderek daha fazla Güney Koreli uyku bozuklukları için yardıma başvuruyor.

Uyku sektörü büyüyor

Teknoloji sektörü de uykusuzluk problemine eğildi. Yaklaşık iki yıl önce Daniel Tudor, gerilim altındaki Koreli gençlerin hedef kitlesi olduğu Kokkiri ismini verdiği meditasyon uygulamasını yarattı.

Budizm inancının tarihi olarak yaygın olduğu Kore’de gençler meditasyonu daha çok yaşlıların uğraşıymış gibi görebiliyor. Bundan Ötürü Daniel, Seul’deki ofis çalışanları ve gençlere de hitap edebilmek için, meditasyonu Batılı bir fikir olarak yeniden modellemek zorunda kalmış.

Bu ortada daha klasik kurumlar da bu akımdan geri kalmıyor.

Seul yakınlarında bir inziva merkezi olan Temple-Stay’in idaresinden sorumlu olan Budist rahibe Hyerang Sunim, buraya gelen uyku yetersizliğinden muzdarip insanların meditasyon yapabildiği ve Budist anlayışı öğrenebildiğini belirtiyor.

BBC Uyku inzivalarının merkezi olan kimi Budist tapınaklar, insanların uyku bozukluklarından kâr elde ettikleri gerekçesiyle eleştiriliyor.

Geçmişte bu usul kısa periyodik inzivalar, ibadet etmek için gelen emeklilere daha çok hitap ediyordu.

Artık çalışma çağındaki daha genç Koreliler de bu tapınaklara geliyor.

Birtakım Budist tapınaklar ise, uyku meseleleri yaşayan insanlar üzerinden kâr elde etmekle suçlanıyor.

“Elbette birtakım tasalar var” diyen Hyerang Sunim’e göre, inzivanın getirdiği yararlar bu tasaları bastırıyor.

Çalışma hayatının baskısına daha fazla dayanamadığı için bu Budist inziva merkezlerinden birine giden ve yaşadığı gerilimde “kendi sorumluluğu” da olduğunu artık anladığını söyleyen Lee Hye-ri, “Her şey, tüm problemler benden ve benimle başlıyor. Burada bunu öğrendim” diye konuşuyor.

Lakin tüm bu gerilimin ve uyku yetersizliğinin bireyin kendisinin baş etmesi gereken bir husus olduğu ve tahlilin bireyde olduğuna dair bakış açısı, kimi sıkıntılar da yaratıyor.

Sorunun, Güney Kore’deki akıl almaz çalışma kültürü ve toplumsal baskının bir sonucu olduğuna dikkat çekenler, bu birey odaklı yaklaşımın “kurbanı suçlamaktan” farksız olduğuna inanıyor. Bu yaklaşımı eleştirenlere göre, meditasyon ve rahatlama teknikleri “yara bandından” ibaret; yani uzun vadede sıkıntıları çözmüyor ve gerçek tahlil, esaslı bir toplumsal değişimden geçiyor.

Ji-Eun’un uyku sıkıntıları o kadar berbatlaşmış ki, işinden istifa etmek zorunda kalmış. Artık serbest çalışan olarak, daha insani saatlerle işini yapıyor. Pandemi nedeniyle artık konuttan çalışması da mümkün.

Dr. Lee’nin uyku kliniğine giderek profesyonel yardım alan Ji-Eun, sözlerine şöyle devam ediyor:

“Artık başarılı bir ülke haline geldiysek, hâlâ bu kadar fazla çalışıyor olmamızın manası ne? Rahatlamamız gerek”

• Çalışma saatleri en uzun ülkeler
• Haftalık çalışma saatlerinin kısalması patron ve çalışanları nasıl tesirler?
• ‘Uzun çalışma saatleri yüzünden her yıl 745 bin kişi ölüyor’
• Uykusuzluk: Covid-19 salgınıyla ortaya çıkan ‘koronasomnia’ nedir?
• Sağlıklı bir ömrün yolu iyi uykudan geçer: Kaliteli bir uyku için 6 teklif