İş cinayetleri ve denetim eksikliği; Balıkesir faciası, Türkiye’nin güvenlik zaaflarını ortaya koydu

Balıkesir Karesi’de ZSR Patlayıcı Sanayi Anonim Şirketi’ne ait fabrikada meydana gelen patlamada 11 personel hayatını kaybetti. Bu facia, Türkiye’de iş güvenliği ve emekçi sağlığı mevzularının gereğince denetlenmediği ve ciddiye alınmadığı meselelerini bir sefer daha ortaya koydu. TMMOB Personel Sağlığı ve İş Güvenliği Çalışma Grubu Başkanı Bedri Tekin, iş güvenliği uzmanlarının kâfi korunmaya sahip olmadığını, kaza durumlarında sorumluluklarının aşırı şekilde ön plana çıkarıldığını ifade etti.

BirGün’de yer alan habere göre, TMMOB Emekçi Sağlığı ve İş Güvenliği Çalışma Grubu Başkanı Bedri Tekin, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Maddesi’nin uygulamada patronlara ve iş güvenliği uzmanlarına yüklediği sorumlulukların gerçekçi olmadığını belirtti. Tekin, “Yasa, iş güvenliği uzmanlarını danışman olarak tanımlıyor lakin pratikte, kazalar sonrasında bu uzmanlarsorumlu tutuluyor, gözaltına alınıyor ve tutuklanabiliyor. Bu durum, yasanın fonksiyonelliğini büyük ölçüde sınırlıyor” dedi.

Bedri Tekin, iş yerlerinin kontrollerinin son yıllarda çok önemli ölçüde azaldığına dikkat çekti. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın fliyet raporlarına göre, 2022’de yapılan toplam kontrol sayısı 2023’te üç kattan fazla düşerek 5 bin 13’e geriledi. Bilhassa maden işyerlerinde kontrol sayısının 4 bin 302’den 367’ye düşmesi, iş sağlığı ve güvenliği alanında önemli bir ihmalkârlığın göstergesi olarak değerlendirildi.

Tekin, “Geçen yıl ülkemizde 1966 emekçi ömrünü yitirdi. Bu ölümlerin çoğu yetersiz kontrol ve caydırıcı olmayan cezalar nedeniyle gerçekleşti. Çalışma Bakanlığı, 1966 işçi ölümünden yalnızca 69’unu inceledi. Bu, kabul edilemez bir durum” tabirini kullandı..

İşçi sağlığı ve iş güvenliği alanının, Ortak Sağlık Güvenlik Üniteleri (OSGB) ismi altında piyasalaştırılması ve özel şirketlere bırakılmasının meseleleri daha da derinleştirdiğine işaret eden Tekin, OSGB’lerin en düşük teklifi vererek iş almasının, uzmanların ve doktorların vazifelerini tam manasıyla yerine getirmelerini engellediğini vurguladı.