Prof. Dr. Osman Müftüoğlu: Yaşlanma faktörlerine teslim olmak zorunda mıyız?

Prof. Dr. Osman Müftüoğlu, Hürriyet gazetesinde kaleme aldığı bugünkü yazısında “yaşlanma” olgusuna değindi. “Genel kantin tersine yaşlanmaya bağlı değişimler, bilhassa ruhsal alandaki gelişmeler zannedildiği ölçüde kötü şeyler değildir” diyen Müftüoğlu, yazısında birtakım araştırma sonuçlarını aktardı.

Müftüoğlu yazısında “Yaşlanma faktörlerine teslim olmak zorunda mıyız?” sorusuna şöyle karşılık verdi:

Yaşlanma döngüsünün tek bir sebebinin olmadığı günümüzün katılaşmış bir bilimsel kantidir. Yaşlanma alanındaki araştırmalar gösteriyor ki yaşlanmanın farklı hücresel ve metabolik sebepleri var: “Kök hücreler”in yaşlandıkça yavaş yavaş azalması, hücrelerin enerji üretim merkezleri olan “mitokondriler”in vazifelerini gereğince yapamaması, yaşlanmış “zombi hücreler”in giderek çoğalması ve ürettikleri iltihaplandırıcı moleküllerle genç hücrelerin de vazifelerini aksatması, hücreler arası “iletişim bozuklukları”nın devreye girmesi, “DNA hasarları”nın genom dengesizliğini tetiklemesi, kromozomlarımızın ucundaki gözetici başlıkların yani “telomerler”in aşınıp kısalması, hangi genlerin açılıp -konuşup- hangi genlerin kapanacağına -susacağına- karar veren “epigenom” değişikliklerinin devreye girmesi, hücrelerde “sağlıklı protein üretimi ve dengesi”nin bozulması, metabolik kayıpların yol açtığı “yanlış hücresel besin algılamaları” ve “hücreler arası haberleşmedeki aksamalar” yaşlanma sürecinde ortak hareket ettikleri kabul edilen faktörlerdir. Pekala, biz bu faktörlere teslim olmak zorunda mıyız?

Yukarıdaki soruya “Hayır” yanıtı veren onlarca bilim insanından biri olan Harvardlı ünlü genetikçi David A. Sinclair, “Yaşam Döngüsü” kitabında (Epsilon Yayınları / İstanbul / 2023) bakın ne yazmış: “Neden yaşlandığımızı hiç düşünmediyseniz bu son derece anlaşılabilir. Çoğu biyolog da bu mevzuyu pek umursamadı. Yaşlanma konusunda uzmanlaşmış hekim grubu olan ‘gerontologlar’ bile ekseriyetle neden yaşlandığımızı sorgulamazlar, yalnızca yaşlanmanın getirdiği sonuçları -belirtileri ve hastalıkları- tedavi etmeye çalışırlar. Bu, yalnızca yaşlanmaya has bir miyopi değildir. Örneğin, 1960’ların sonlarına kadar kansere karşı mücadele, genelde sadece kanserlerin sonuçlarına ve belirtilerine yönelik bir savaştı. Kanserin nedenleri hakkında anlaşılmış ortak bir açıklama yoktu… Daha sonra 1970’lerde kansere neden olan genler keşfedildi. Onko-genler ismi verilen bu maddeler, kanser araştırmalarının tüm bedeller zincirini değiştirdi.”

Yazının tamamını okumak için .