Reuters: Kuzey Irak petrolü için daha fazla müzakere gerekli

Reuters’in haberinde Türkiye’nin Irak’ın kuzeyinden petrol ithalatına tekrar başlaması için daha fazla müzakere yapılması gerekiyor. Uzmanlar hususun teknik olmaktan çok siyasi olduğunu ve daha üst seviyede görüşmelerin yapılması gerektiğini belirtiyor.

Bloomberg HT de yer alan habere göre; Reuters’e konuşan iki yetkili, Pazartesi günü Bağdat’ta bir Türk enerji teknik heyeti ile Iraklı petrol yetkilileri arasında gerçekleşen görüşmenin akabinde, Irak’ın kuzeyine petrol ihracatının devam etmesi için daha fazla müzakereye ihtiyaç duyulacağını söyledi.

Toplantıyla ilgili bilgi sahibi olan bir petrol yetkilisi, “Petrol ihracatının yeniden başlatılmasıyla ilgili tüm teknik konuları tartışıyoruz. Akışı yeniden başlatma kararı bugün alınmayacak ve daha fazla toplantı yapılması bekleniyor” dedi.

Türkiye, Uluslararası Ticaret Odası’nın (ICC) verdiği bir tahkim kararının akabinde 25 Mart’ta Irak’ın Irak-Türkiye boru hattı üzerinden yaptığı günlük 450 bin varil kuzey ihracatını durdurdu.

Bir öbür petrol yetkilisi de, Türkiye’nin tahkim kararında ödemesi emredilen zararın boyutunu müzakere etmek istediğini ve diğer açık tahkim davalarında da açıklama istediğini söyledi.

Türkiye’nin ihracatı askıya alma kararı, Uluslararası Ticaret Odası’nın (ICC) Türkiye’yi 2014-2018 yılları arasında Bölgesel Kürt Yönetimi (BKY) tarafından yetkisiz ihracat nedeniyle Bağdat’a 1,5 milyar dolar tazminat ödemeye mahkum eden bir tahkim kararının akabinde geldi.

İkinci bir petrol yetkilisi ise bu mevzu ile ilgili, “Petrol akışını yeniden başlatma kararı, daha yüksek düzeylerde siyasi müzakereler gerektiriyor. Petrol ihracatının yeniden başlamasını engelleyen problemler teknik olmaktan çok siyasi” tabirlerini kullandı.

Boru sınırından ihracatı yeniden başlatma teşebbüsleri, Türkiye’de geçen ay yapılan Cumhurbaşkanlığı seçimleri ve devlete ait pazarlamacı SOMO ile BKY arasında şimdi varılan bir ihracat mutabakatıyla ilgili görüşmeler nedeniyle ertelenmişti.

Yeniden başlama umutları, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Alparslan Bayraktar’ı 3 Haziran’da kabinesinin bir modülü olarak beş yıllık yeni dönemi için enerji bakanı olarak atamasıyla arttı.

Reuters’ın varsayımlarına göre günde 375 bin varillik ihracat gerçekleştiren ve Brent petrole karşı tarihi bir indirime giden BKY boru sınırının 87 gün boyunca kesintiye uğraması sonrası 2,2 milyar dolardan fazla gelirden oldu.

Öte yandan Bağdat 198,9 trilyon dinarlık (153 milyar dolar) 2023 bütçesini onayladı. Buna göre BKY bütçeden yüzde 12,67 oranında hisse alacak.

Ancak bölgenin tahsisini alabilmesi için petrolünü devlete ait pazarlamacı SOMO’ya vermesi gerekiyor ve boru çizgisinin durması, petrol üretiminin büyük kısmının sona ermesine neden oldu.

Reuters tarafından görülen 15 Haziran tarihli bir mektuba göre, ABD kongre üyeleri, ABD dışişleri bakanı Antony Blinken’i Türkiye ve Irak’a petrol ihracatına devam etmeleri için baskı yapmaya devam etmeye çağırdı.

Mektupta, boru çizgisinin durdurulmasının Bölgesel Kürt Yönetimi’nin gelirinin yüzde 80’inden fazlasını kestiği, bu durumun da bölgenin ekonomik istikrarı ve “önemli bir insani kriz” riskine ilikin tasaları artırdığı belirtiliyor.