Zelenskiy’den Putin’e Hitler benzetmesi

İsviçre’nin Bürgenstock kasabasında bu hafta sonu düzenlenecek Ukrayna Barış Zirvesi öncesinde Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in barış için sunduğu kurallara Ukrayna sert tepki gösterdi.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Putin’in atakların durması için gündeme getirdiği kaideleri Adolf Hitler’in tavrına aynı “ültimatom” olarak nitelendirerek, geri çevirdi.

İtalyan televizyonu Sky TG24’e konuşan Zelenskiy, “Putin işgal edilen topraklarımızın bir kısmından feragat etmemizi istiyor. Fakat işgal altında olmayan toprakları da istiyor” dedi. Putin’in taleplerinin “ültimatom” niteliğinde olduğunu ifade eden Zelenskiy, “Hitler de birebirini yapmıştı, ‘bana Çekoslovakya’nın bir kısmını verin ve her şey sona ersin’ demişti,hayır, bunlar yalan” tabirini kullandı..

Putin’in barış için sunduğu şartlar

Rusya Devlet Başkanı Putin İsviçre’deki barış konferansı öncesinde Ukrayna’da çatışmaların durdurulması için kaidelerini açıkladı. Putin, Rusya’nın işgal ettiği Donetsk, Luhansk, Herson ve Zaporijya bölgelerinden Ukrayna’nın çekilmesi ve NATO üyeliği gayesinden vazgeçmesi halinde Rusya’nın “ateşi çabucak durduracağını ve müzakerelere başlayacağını” söyledi. Putin, Dışişleri Bakanlığı yetkilileriyle yaptığı toplantıdaki konuşmasında “Ukrayna birliklerinin Donetsk Halk Cumhuriyeti ve Luhansk Halk Cumhuriyeti ile Herson ve Zaporijya bölgelerinden tamamen çekilmesi gerekiyor” tabirlerini kullandı. Putin, “Ukrayna’nın tarafsız, hiçbir ittifaka dahil olmayan, nükleer silahsız bir statüye sahip olmasını, asker ve silahlar ile Nazilerden arındırılmasını” istediklerini de sözlerine ekledi.

Rusya, 2022’de Ukrayna’ya saldırmasının akabinde Luhansk ve Donetsk bölgelerini ilhak etmişti. Herson ve Zaporijya bölgeleri ise hâlâ Ukrayna’nın denetiminde bulunuyor.

Ukrayna ise 2014 yılında Rusya’nın ilhak ettiği Kırım dahil, uluslararası seviyede tanınan bütün topraklarından Rus birliklerinin tamamen çekilmesini barış müzakerelerine başlanması için kaide koşuyor.

Putin’in barış için sunduğu kaidelere ABD ve NATO’dan da tepki geldi. NATO Savunma Bakanları toplantısı sonrasında açıklama yapan NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg Putin’in kurallarını “Bu bir barış önerisi değil. Bu daha fazla saldırganlık, daha fazla işgal için yapılan bir öneri” olarak değerlendirdi.

ABD Savunma Bakanı Lloyd Austin de Putin’in “uluslararası hukuk dışı olarak Ukrayna topraklarını işgal ettiğini” belirterek, Ukrayna’ya “Çözüm için ne yapılması gerektiğini dikte ettiremez” dedi.

İsviçre’de Rusyasız barış zirvesi

Rusya Devlet Başkanı Putin’in çatışmaların durması ve müzakerelere başlanması için sunduğu koşulların 15-16 Haziran tarihlerinde İsviçre’nin Bürgenstock kasabasındaki Ukrayna Barış Tepesi’nin de gündeminde olması bekleniyor.

Konferansa yaklaşık 100 ülkeden temsilcilerin katılması bekleniyor. G7 zirvesi sonrasında düzenlenecek konferansa Türkiye’den Dışişleri Bakanı Hakan Fidan katılacak. Lakin Rusya konferansa davet edilmedi. Zirvede Fidan’ın tüm tarafların katıldığı bir doruğun daha fazla sonuç doğuracağını vurgulaması bekleniyor.

Ukrayna’nın talebi üzerine toplanacak konferansta Zelenskiy’nin Bali’de 15 Kasım 2022’de düzenlenen G20 Tepesi’nde sunduğu 10 maddelik Barış Planı tartışılacak. Ukrayna, savaşın sona ermesi için sunduğu kaidelere uluslararası destek sağlamayı hedefliyor. Plan, nükleer güvenlik, enerji güvenliği, besin güvenliği, esirlerin serbest bırakılması, toprak bütünlüğü, Rus birliklerinin geri çekilmesi hususları kapsıyor.

Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, AFP’ye verdiği röportajda Bürgenstock’te üç bahse odaklanmak istediklerini söyledi. Zelenskiy, bu hususları Rusya’ya kaçırılan binlerce Ukraynalı çocuğun geri dönmesi, ülkenin nükleer ve enerji tesislerinin güvenliği ve Ukrayna tahılının ihracatının sağlanması olarak sıraladı.

Ev sahibi İsviçre Konfederasyonu Başkanı Viola Amherd bu toplantı ile “Ukrayna’da daima ve kalıcı barış için geniş iştirakli bir süreç” başlatmak istediklerini söyledi. Almanya Başbakanı Olaf Scholz’un da katılacağı konferansa ilişkin olarak Alman hükümet etrafları ise “büyük beklentiler” olmaması gerektiği ikazında bulunarak, bu toplantının “sorunun barışçıl tahlili için bir yapı taşı” olduğunu belirtti.