Almanya son 20 yıldaki yanlış enerji siyasetinin cezasını çekiyor

CEM COŞKUN/BERLİN

Almanya’nın Rus gazına bağımlılığını yüzde 55 yüksek bir orana taşıyan bir evvelki hükümet (Merkel hükümeti), bugünlerde ülkede çokça hırpalanıyor.

Son aldıkları tedbirlerle 2022’nin ilk çeyreğinde bu bağımlılığı lakin yüzde 40’a kadar indirebildiklerine değinen Ekonomi ve İklim Bakanı Robert Habeck, geçmişte alınan kararları eleştirenlerin başında geliyor.

Habeck, “Enerji siyaseti çoğu zaman güç siyasetidir. Her zaman çıkar siyasetidir. Bu nedenle de çoğu zaman güvenlik siyasetidir. Ve geriye dönüp baktığımızda, nasıl olup da bunu görmezlikten geldiğimizi anlamak mümkün değil” sözleriyle bugün yaşadıkları zorlukların sorumlularına duyduğu kızgınlığı ortaya koyuyor.

Yeşiller’in diğer eşbaşkanı ve Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock da eski siyasetleri sert biçimde eleştirenlerden. “Rus gazının risklerini Almanya biliyordu,hiçbir şey yapmadı. Ve şu anda bunun sonuçlarını en acımasız şekilde yaşıyoruz” sözlerini kullanan Baerbock, enerji ithalatında çeşitlendirme stratejisini süratle hayata geçirmenin yollarını aradıklarını belirtiyor.

Rus gazının tamamen kesilme tehlikesi

Putin’in geçen hafta yaptığı “dost olmayan ülkelerden gaz ödemelerini artık yalnızca ruble ile kabul edeceğiz” açıklaması bilhassa Almanya’da şok tesiri yarattı. Bu talebi kesin bir lisanla reddeden Alman hükümeti muhtemel bir tam kesintiye karşı hazır olmak için çalışmaları hızlandırdı.

Almanya’nın Rus gazına olan bağımlılığından tamamen kurtulmasının 2024’ün ortasına kadar mümkün olmadığını dile getiren Robert Habeck, 3 etaplı bir acil enerji eylem planının ilk ayağını devreye soktuklarını kamuoyuna açıkladı.

Eylem planı neleri öngörüyor?

Erken ikaz basamağı diye anılan ilk ayakta, endüstriden konutlara herkesin enerji kullanımını mümkün olduğu ölçüde azaltması isteniyor. İkinci kademede piyasa aktörlerinden rahatlatıcı tedbirler alması beklenecek.

Üçüncü aşama ise piyasaya dayalı tedbirlerin eksiklikleri gidermede yetersiz kaldığı acil durum düzeyi olarak isimlendiriliyor. Bu basamakta Almanya’nın şebeke düzenleyicisi Bundesnetzagentur, elde bulunan gaz kaynaklarının ülke genelinde nasıl dağıtılacağına karar verecek. Bu türlü bir durumda öncelik sağlık merkezlerinde ve meskenlerde olacağı için sanayi tarafı çarkları durdurma riskiyle karşı karşıya kalacak.

Ruble ile ödeme restleşmesi

Hali hazırda Almanya’nın gaz stoklarının doluluk oranı yüzde 25 düzeyinde. Yetkililer mevcutta arz güvenliğinde bir sıkıntı olmadığını vurguluyorlar ve alınan tedbirlerin yalnızca geleceğe dönük bir hazırlık olduğunu belirtiyorlar.

Putin’in Rusya Merkez Bankası ve Gazprom yetkililerinden ruble ile ödeme konusunda bilgi alıp sonrasında yol haritası belirlemesi bekleniyor. Lakin Kremlin’den gelen “ödeme yoksa gaz da yok” şeklinde açıklamalar, karşılıklı restleşmelerin bir süre daha devam edeceğinin ispatı gibi görünüyor.

İktisatta beklentiler kötüleşiyor

Enerji piyasalarındaki bu gelişmeler ve ortaya konulan felaket senaryoları doğal olarak Avrupa’nın sanayi gücü Almanya’nın iktisadını de kötü etkiliyor. Enflasyon sürat kesmiyor, büyüme beklentileri daima aşağı istikametli revize ediliyor.

Mart ayında yıllık enflasyon tekrar rekor kırdı ve yüzde 7,6’ya yükseldi. Alman hükümetinin ekonomi istişare kurulu büyüme varsayımını yüzde 4,6’dan, yüzde 1,8’e indirdi. Kurul, enflasyon oranlarının da yıl uzunluğu yüksek seyredeceğini ve 2022’de ortalama enflasyonun yüzde 6,1 olacağını tahmin ediyor.