AB’den karbon piyasası ıslahatı

Avrupa Birliği (AB) kurumları, iklim maksatlarının yakalanması için Birliğin emisyonlarını daha fazla düşürecek karbon piyasası reformunda anlaştı.

AB Kurulu, üye ülkeler ile Avrupa Parlamentosu (AP) müzakerecileri arasında, Avrupa Yeşil Mutabakatı’ndaki iklim maksatlarının yakalanması için hazırlanan AB Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) revizyonunu içeren düzenleme paketi konusunda yapılan görüşmelerde uzlaşı sağlandığını açıkladı.

Açıklamada, AB emisyon ticaret sisteminin enerji ağır sanayiler ve elektrik üretim dalındaki emisyon tahsisatlarına ve emisyon ticaretine yönelik bir karbon piyasası olduğu, sistemin karbon emisyonlarını azaltmayı amaçladığı anımsatıldı.

ETS’nin 2005 yılında yürürlüğe girdiği hatırlatılan açıklamada, sistemle bugüne kadar AB ülkelerindeki emisyonların yüzde 41 düşürüldüğü ifade edildi.

Açıklamada, “Anlaşma, emisyonları daha fazla azaltmak için sistemi daha argümanlı hale getiriyor” değerlendirmesinde bulunuldu.

Sosyal İklim Fonu kurulacak

AB’nin ETS kapsamındaki bölümlerde 2030 yılına kadar genel emisyon azaltma maksadının yüzde 43’ten yüzde 62’ye yükseltildiğine dikkati çekilen açıklamada, bu gayesi yakalamak için AB’deki emisyon izin ölçülerinin 2024’ten itibaren azaltılacağı belirtildi.

Açıklamada, sistem kapsamında sanayilere yönelik bedelsiz izin tahsisatlarının da 2026’dan itibaren kademeli biçimde düşürüleceği, 2034’te ise tamamen kaldırılacağı kaydedildi.

Deniz nakliyatı emisyonlarının da ETS kapsamına dahil edildiğine işaret edilen açıklamada, bu kesime yükümlülüğün kademeli biçimde uygulanacağı belirtildi.

Açıklamada, binalar ve kara yolu nakliyeciliği dalına yönelik farklı bir emisyon ticaret sistemi kurulacağı, bunun 2027’de uygulamaya konulacağı bildirildi.

Yoksul hanelerin ve küçük işletmelerin yeni sisteminin mali tesirlerine karşı desteklenmesi için bir Sosyal İklim Fonu kurulacağına dikkati çekilen açıklamada, bu fonun AB bütçesinin bir modülü olacağı ve 65 milyar euroya kadar gelir tahsis edilebileceği kaydedildi.

Söz konusu paket, Avrupa Yeşil Mutabakatı’nın bir kesimi olan ve emisyonları 2030’a kadar en az yüzde 55 azaltmayı hedefleyen “55’e Uyum-Fit for 55” paketindeki çeşitli düzenlemeleri içeriyor.

AB emisyon ticaret sistemi kapsamında Avrupa ülkelerindeki sanayi tesisleri ve enerji üreticileri belirlenen eşik kıymetlerin üzerinde karbon salımı gerçekleştirmeleri durumunda karbon sertifikalarına ihtiyaç duyuyor. Bu sertifikaların fiyatı talebe göre değişiklik gösteriyor. Söz konusu karbon sertifikaları üreticilere çok önemli maliyetler doğuruyor. Bu nedenle sanayi tesisleri karbon salımlarını azaltmaya yönelik çeşitli yatırımlar yapıyor ve önlemler alıyor.

Paketin yürürlüğe girmesi için AB ülkeleri ve AP tarafından resmen onaylanması ve AB Resmi Gazetesi’nde yayımlanması gerekiyor.