TCMB: Enflasyonun ana eğilimi Temmuz’da geriledi

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), “Temmuz Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu”nu yayımladı.

TCMB, Temmuz ayında tüketici fiyatlarının aylık yüzde 1,78 arttığını, yıllık enflasyonun ise 0,36 puan gerileyerek yüzde 31,75 seviyesine düştüğünü bildirdi.

Rapora göre, Temmuz’da gıda ve alkolsüz içecekler fiyatları yükselirken diğer ana gruplarda ise geriledi.

Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda aylık enflasyon Temmuz ayında yüzde 1,61’e yükselirken, yıllık enflasyon 2,08 puan artışla yüzde 37,52 oldu. Raporda, yıllık enflasyonun işlenmemiş gıdada 6,50 puan artarak yüzde 39,69’a çıktığı, işlenmiş gıdada ise 1,55 puan gerileyerek yüzde 35,95’e indiği belirtildi.

İşlenmemiş gıda fiyatları Temmuz ayında yüzde 2,37 artarken, bu yükselişte arz kaynaklı gelişmelerin etkisiyle kuru soğan ve biber başta olmak üzere bazı sebze ürünlerindeki fiyat artışlarının belirleyici olduğu ifade edildi. İşlenmiş gıda grubunda ise aylık fiyat artışı yüzde 1,03’e gerileyerek yavaşladı. Bu grupta çay, şeker ve alkolsüz içecekler fiyat artışıyla öne çıkan kalemler oldu.

Enerji fiyatlarında akaryakıt belirleyici oldu

Aylık fiyat artışlarında enerji ve hizmet grupları öne çıktı. Temel mal grubunda ise fiyatlar ılımlı bir görünüm sergiledi.

Enerji grubundaki fiyat artışında elektrik tarifelerindeki yükselişin yanı sıra, otomatik maktu ÖTV artışı uygulanmamasına rağmen akaryakıt fiyatlarındaki yükseliş belirleyici oldu. Raporda, ham petrol fiyatlarının yeniden yükseliş eğilimine girmesi ve eşel mobil sisteminden kademeli çıkış stratejisinin akaryakıt fiyatlarını etkilediği belirtildi.

Elektrik fiyatlarının ise piyasa takas fiyatı ve Yenilenebilir Enerji Kaynaklarını Destekleme Mekanizması (YEKDEM) kapsamındaki gelişmelerin etkisiyle Son Kaynak Tedarik Tarifesi çerçevesinde yüzde 5,75 arttığı bildirildi. Diğer enerji alt gruplarında ise fiyat artışlarının ılımlı seyrettiği kaydedildi.

Hizmet grubunda aylık enflasyondaki artışta sağlık ve ulaştırma alt grupları öne çıktı. Sağlık hizmetleri fiyatları büyük ölçüde SGK muayene katılım payı düzenlemesinin etkisiyle yükselirken, ulaştırma hizmetlerinde akaryakıt fiyatlarındaki artışın yansımaları hissedildi.

Kira aylık enflasyonu ise kontrat yenileme oranındaki mevsimsel etkilerle yüzde 2,85 ile bir miktar yükselse de yıllık bazda yavaşlamaya devam etti. Haberleşme enflasyonu ise cep telefonu görüşme ücretlerinin öncülüğünde bir önceki aya göre güçlendi.

Maktu verginin artırılmasının etkisi Ağustos’ta da görülecek

Temel mal grubunda sezon indirimlerinin etkisinin görüldüğü giyim ve ayakkabı alt grubunda fiyatlar gerilerken, dayanıklı tüketim malları ve diğer temel mallarda fiyat artışlarının yavaşladığı kaydedildi.

Alkollü içecekler ve tütün grubunda fiyatlar, alkol ürünlerinde maktu verginin güncellenmesinin etkisiyle Temmuz ayında yüzde 1,93 yükseldi.

Raporda, tütün ürünlerinde nispi ÖTV oranının düşürülmesine karşın maktu verginin artırılmasının enflasyon üzerindeki yukarı yönlü etkisinin Ağustos ayında görülmesinin beklendiği ifade edildi.

Rapora göre, yurt içi üretici fiyatları Temmuz ayında bir önceki aylara kıyasla yavaşlamayı sürdürerek aylık yüzde 1,52 arttı. Yıllık üretici enflasyonu ise 0,26 puan gerileyerek yüzde 27,83 oldu.

TCMB, bu görünüm çerçevesinde Temmuz ayında tüketici enflasyonunun aylık ana eğiliminin bir önceki aya göre gerilediğini değerlendirdi.